Wykonanie dekretu o stanie wojennym w zakresie gromadzenia środków pieniężnych, obrotu pieniężnego i obsługi finansowej oraz udzielania kredytów.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 13 grudnia 1981 r.
w sprawie wykonania dekretu o stanie wojennym w zakresie gromadzenia środków pieniężnych, obrotu pieniężnego i obsługi finansowej oraz udzielania kredytów. *

Na podstawie art. 33 pkt 2 dekretu z dnia 12 grudnia 1981 r. o stanie wojennym (Dz. U. Nr 29, poz. 154) zarządza się, co następuje:
§  1.
Rozliczenia pieniężne i obrót oszczędnościowy ludności odbywa się według następujących zasad:
1)
wszelkie płatności wynikające z zobowiązań pieniężnych na rzecz Skarbu Państwa oraz innych jednostek gospodarki uspołecznionej dokonywane są bez ograniczeń według dotychczas obowiązujących przepisów;
2)
wpłaty na rachunki oszczędnościowe ludności przyjmowane są według dotychczasowych zasad bez ograniczeń;
3)
płatności, o których mowa w pkt 1, mogą być regulowane z rachunków oszczędnościowych ludności bez ograniczeń;
4)
wypłaty z rachunków oszczędnościowych nie mogą przekraczać kwoty 10.000 zł miesięcznie; wypłaty z rachunków oszczędnościowo-rozliczeniowych mogą przekroczyć tę kwotę do wysokości wpływów z tytułu przekazów wynagrodzenia, emerytur i rent;
5)
zawiesza się do odwołania realizację wypłat kwot pieniężnych z tytułu bonów oszczędnościowych na okaziciela, chyba że zostaną uimiennione; wypłaty kwot pieniężnych z tytułu bonów imiennych realizuje się zgodnie z zasadą ustaloną dla rachunków oszczędnościowych w pkt 4;
6)
wypłaty z rachunków oszczędnościowych na koszty pogrzebu dokonywane są według dotychczasowych zasad; w innych szczególnych, udokumentowanych wypadkach losowych wysokość jednorazowej wypłaty ustala kierownik placówki bankowej.
§  2.
1.
Obsługa rachunków bankowych jednostek gospodarki nie uspołecznionej odbywa się według następujących zasad:
1)
obrót bezgotówkowy na rachunkach bankowych dokonywany jest według dotychczasowych zasad bez ograniczeń;
2)
z rachunków bankowych mogą być dokonywane wypłaty w gotówce na pokrycie wynagrodzeń za pracę pracowników zatrudnionych u posiadaczy tych rachunków do wysokości należnej w danym miesiącu na podstawie przedstawionej listy płac i na własne potrzeby do wysokości 15.000 zł; gotówka niezbędna na zakup surowców, materiałów, półfabrykatów i narzędzi do wysokości zapewniającej ciągłość produkcji i usług może być wypłacana za zgodą kierownika placówki bankowej na podstawie złożonego przez posiadacza rachunku oświadczenia uzasadniającego konieczność dokonania zakupu;
3)
zasada, o której mowa w pkt 2, dotyczy również wszelkich rachunków oszczędnościowych osób prowadzących indywidualne gospodarstwa rolne.
2.
Przepisy ust. 1 pkt 1 i 2 stosuje się odpowiednio do osób prawnych nie będących jednostkami gospodarki uspołecznionej.
§  3. 1
 
1.
Obsługa rachunków walutowych ludności oraz jednostek gospodarki nie uspołecznionej (krajowców dewizowych) odbywa się według następujących zasad:
1)
wszelkie wpłaty w walutach obcych przyjmuje się na rachunki walutowe według dotychczasowych zasad bez ograniczeń;
2)
zawiesza się do odwołania wypłaty gotówkowe, wykonywanie przekazów i innych zleceń, za granicę w walutach obcych;
3)
utrzymuje się dotychczasowe zasady wypłat w bonach towarowych Banku Polska Kasa Opieki S.A. oraz odprzedaży walut obcych za złote polskie;
4)
obsługa rachunków eksportu wewnętrznego dokonywana jest według dotychczasowych zasad;
5)
w razie wyjazdu za granicę posiadacza rachunku lub członka najbliższej rodziny na podstawie wymaganego zezwolenia posiadacz rachunku walutowego może podjąć, w zależności od kraju podróży, kwotę o równowartości do 400 $ lub 300 rubli na osobę, a także środki na pokrycie niezbędnych kosztów przejazdów.
2.
Przepisu ust. 1 pkt 2 nie stosuje się do:
1)
przekazów na zakup towarów za granicą, dokonywany za pośrednictwem właściwych przedsiębiorstw handlu zagranicznego,
2)
przekazów na pokrycie kosztów leczenia, na zakup leków, przedmiotów ortopedycznych i środków pomocniczych (protezy, okulary, aparaty słuchowe itp.), literatury fachowej oraz składek z tytułu przynależności do międzynarodowych stowarzyszeń naukowych; przekazy te mogą być dokonywane na podstawie odpowiednio udokumentowanych wniosków (recepty, rachunki pro forma itp.).
§  4.
Obsługa rachunków walutowych cudzoziemców dewizowych dokonywana jest według dotychczasowych zasad.
§  5.
1.
Zawiesza się udzielanie i realizację kredytów dla ludności i jednostek gospodarki nie uspołecznionej do odwołania. Wydane przed dniem 13 grudnia 1981 r. czeki kredytowe dla młodych małżeństw zachowują swą ważność i są realizowane według dotychczasowych zasad.
2.
Ogranicza się wypłaty dla pracowniczych i koleżeńskich kas zapomogowo-pożyczkowych do 10.000 zł na jednego pożyczkobiorcę. Ograniczenie to nie dotyczy zapomóg losowych wypłacanych przez te kasy.
3.
Minister Finansów i Prezes Narodowego Banku Polskiego mogą wprowadzić odstępstwa od postanowień ust. 1.
§  6.
Dotychczasowe zasady rozliczeń zagranicznych z tytułu obrotów handlowych i usługowych, a także operacji bankowych z zagranicą pozostają bez zmian.
§  7. 2
Upoważnia się Ministra Finansów i Prezesa Narodowego Banku Polskiego do stopniowego znoszenia ograniczeń określonych w rozporządzeniu w miarę powstawania warunków uzasadniających podejmowanie takich działań.
§  8.
W dniach 14 i 15 grudnia 1981 r. zawiesza się obsługę bankową oraz obsługę rachunków oszczędnościowych w ajencjach powszechnych kas oszczędności i urzędach pocztowych, z wyjątkiem przyjmowania utargów sklepowych i dokonywania wypłat z tytułu skupu produktów rolnych i wypłat wynagrodzeń dla zakładów pracy.
§  9.
Utrzymuje się w mocy podwyższone oprocentowanie wkładów oszczędnościowych od dnia 1 stycznia 1982 r. Państwo gwarantuje nienaruszalność wkładów zarówno złotówkowych, jak i dewizowych i ich pełną wypłacalność z odsetkami po uzyskaniu stabilizacji sytuacji w kraju.
§  10.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia wprowadzenia stanu wojennego.
* Z dniem 1 lutego 1982 r. nin. rozporządzenie traci moc w zakresie ograniczeń dotyczących rozliczeń pieniężnych ludności i obrotu oszczędnościowego, wynikających z § 1 i § 2, zgodnie z § 1 zarządzenia Ministra Finansów z dnia 29 stycznia 1982 r. w sprawie uchylenia ograniczeń w zakresie obrotu oszczędnościowego i czekowego (M.P.82.5.30).

Z dniem 31 grudnia 1982 r. nin. rozporządzenie zachowuje moc w zakresie przepisów dotyczących ograniczenia w swobodzie dysponowania środkami dewizowymi zgromadzonymi na rachunkach walutowych osób fizycznych - krajowców dewizowych, zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 grudnia 1982 r. w sprawie uchylenia niektórych rozporządzeń obowiązujących w okresie stanu wojennego (Dz.U.83.2.11).

1 § 3 zmieniony przez § 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 18 stycznia 1982 r. (Dz.U.82.1.8) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 21 stycznia 1982 r.
2 § 7 zmieniony przez § 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 18 stycznia 1982 r. (Dz.U.82.1.8) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 21 stycznia 1982 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1981.29.162

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Wykonanie dekretu o stanie wojennym w zakresie gromadzenia środków pieniężnych, obrotu pieniężnego i obsługi finansowej oraz udzielania kredytów.
Data aktu: 13/12/1981
Data ogłoszenia: 14/12/1981
Data wejścia w życie: 13/12/1981, 14/12/1981