Wyjątkowe przyznawanie i podwyższanie emerytur oraz rent kombatantom i więźniom obozów koncentracyjnych oraz pozostałym po nich członkom rodzin.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 17 grudnia 1975 r.
w sprawie wyjątkowego przyznawania i podwyższania emerytur oraz rent kombatantom i więźniom obozów koncentracyjnych oraz pozostałym po nich członkom rodzin.

Na podstawie art. 6 ust. 4 ustawy z dnia 23 października 1975 r. o dalszym zwiększeniu świadczeń dla kombatantów i więźniów obozów koncentracyjnych (Dz. U. Nr 34, poz. 186) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Kombatantom oraz więźniom obozów koncentracyjnych, którzy osiągnęli wiek: 55 lat kobiety i 60 lat mężczyźni lub są inwalidami, lecz nie mają prawa do renty inwalidzkiej z tytułu inwalidztwa pozostającego w związku z działaniami wojennymi lub mającymi charakter wojennych albo z pobytem w obozie koncentracyjnym ani prawa do emerytury lub renty na podstawie przepisów o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin lub innych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym, Minister do Spraw Kombatantów może przyznać w drodze wyjątku emeryturę lub rentę inwalidzką, jeżeli osoby te nie mają niezbędnych środków utrzymania.
2. 1
Emerytury i renty, o których mowa w ust. 1, Minister do Spraw Kombatantów przyznaje w kwocie nie przekraczającej 3.200 zł, nie mniejszej jednak niż kwota najniższej emerytury lub renty inwalidzkiej przewidziana w przepisach o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.
§  2.
1.
Członkom rodziny pozostałym po kombatancie lub więźniu obozu koncentracyjnego, który nie miał prawa do renty z tytułu inwalidztwa wojennego ani do emerytury lub renty na podstawie przepisów o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin lub innych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym, Minister do Spraw Kombatantów może przyznać w drodze wyjątku rentę rodzinną, jeżeli osoby te:
1)
nie mają niezbędnych środków utrzymania,
2)
są obywatelami polskimi,
3)
zamieszkują na obszarze Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej,
4)
są członkami podopiecznymi Związku Bojowników o Wolność i Demokrację lub spełniają warunki uprawniające do tego członkostwa.
2.
Za członków rodziny w rozumieniu ust. 1 uważa się:
1)
wdowy, które osiągnęły wiek 50 lat lub są inwalidami albo wychowują sieroty w wieku do 16 lat po zmarłym kombatancie lub więźniu obozu koncentracyjnego,
2)
sieroty, które spełniają warunki do uzyskania renty rodzinnej określone w przepisach o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin,
3)
rodziców, którzy pozostawali na utrzymaniu kombatanta lub więźnia obozu koncentracyjnego.
3.
Rodzicom może być przyznana renta rodzinna bez ustalania, czy pozostawali oni na utrzymaniu kombatanta lub więźnia obozu koncentracyjnego.
4. 2
Renty rodzinne, o których mowa w ust. 1, Minister do Spraw Kombatantów przyznaje w kwocie nie przekraczającej 2.800 zł, nie mniejszej jednak niż kwota najniższej renty rodzinnej przewidziana w przepisach o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.
5. 3
Renty rodzinne po kombatantach i więźniach obozów koncentracyjnych, którzy mieli przyznane w drodze wyjątku emerytury lub renty inwalidzkie, przyznaje się w kwocie 2.800 zł.
§  3.
1.
Do emerytur i rent, o których mowa w § 1 i 2, przysługują dodatki: z tytułu odznaczeń państwowych, z tytułu zaliczenia do I grupy inwalidów oraz rodzinne.
2.
Osobie pobierającej emeryturę lub rentę przyznaną w myśl § 1 lub 2 oraz członkom jej rodziny przysługują świadczenia w naturze.
3.
W razie śmierci osoby pobierającej emeryturę lub rentę przyznaną w myśl § 1 lub 2 albo w razie śmierci członka rodziny takiej osoby przysługuje zasiłek pogrzebowy.
4.
Świadczenia, o których mowa w ust. 1-3, przysługują na zasadach i w wysokości określonych w przepisach o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.
§  4. 4
Kombatantowi i więźniowi obozu koncentracyjnego, który pobiera emeryturę lub rentę na podstawie przepisów o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin lub innych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym, Minister do Spraw Kombatantów może w drodze wyjątku podwyższyć tę emeryturę lub rentę do kwoty nie przekraczającej 3.200 zł.
§  5. 5
Członkom rodziny pozostałym po zmarłym kombatancie, pobierającym emeryturę lub rentę na podstawie przepisów o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin lub innych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym, Minister do Spraw Kombatantów może podwyższyć tę emeryturę lub rentę do kwoty nie przekraczającej 2.800 zł, jeżeli spełniają warunki określone w § 2 ust. 1 pkt 2-4 i ust. 2.
§  6.
Osoba, której podwyższono emeryturę lub rentę w myśl § 4 lub 5 zachowuje prawo do dodatków oraz świadczeń w naturze, do których była uprawniona przed podwyższeniem jej emerytury lub renty.
§  7.
Emerytury i renty przyznane lub podwyższone w trybie wyjątkowym na podstawie wniosków zgłoszonych przed dniem 1 stycznia 1976 r. kombatantom i więźniom obozów koncentracyjnych oraz pozostałym po nich członkom rodziny podwyższa się o kwotę 200 zł. Podwyższenia świadczeń dokonują z urzędu oddziały Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
§  8.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1976 r.
1 § 1 ust. 2:

- zmieniony przez § 8 pkt 1 rozporządzenia z dnia 16 grudnia 1980 r. w sprawie dalszego podwyższenia niektórych emerytur i rent (Dz.U.80.28.124) z dniem 1 stycznia 1981 r.

- zmieniony przez § 6 pkt 1 rozporządzenia z dnia 7 września 1981 r. w sprawie najniższych emerytur i rent (Dz.U.81.24.129) z dniem 1 listopada 1981 r.

2 § 2 ust. 4:

- zmieniony przez § 8 pkt 2 rozporządzenia z dnia 16 grudnia 1980 r. w sprawie dalszego podwyższenia niektórych emerytur i rent (Dz.U.80.28.124) z dniem 1 stycznia 1981 r.

- zmieniony przez § 6 pkt 2 rozporządzenia z dnia 7 września 1981 r. w sprawie najniższych emerytur i rent (Dz.U.81.24.129) z dniem 1 listopada 1981 r.

3 § 2 ust. 5:

- zmieniony przez § 8 pkt 2 rozporządzenia z dnia 16 grudnia 1980 r. w sprawie dalszego podwyższenia niektórych emerytur i rent (Dz.U.80.28.124) z dniem 1 stycznia 1981 r.

- zmieniony przez § 6 pkt 2 rozporządzenia z dnia 7 września 1981 r. w sprawie najniższych emerytur i rent (Dz.U.81.24.129) z dniem 1 listopada 1981 r.

4 § 4:

- zmieniony przez § 8 pkt 1 rozporządzenia z dnia 16 grudnia 1980 r. w sprawie dalszego podwyższenia niektórych emerytur i rent (Dz.U.80.28.124) z dniem 1 stycznia 1981 r.

- zmieniony przez § 6 pkt 1 rozporządzenia z dnia 7 września 1981 r. w sprawie najniższych emerytur i rent (Dz.U.81.24.129) z dniem 1 listopada 1981 r.

5 § 5:

- zmieniony przez § 8 pkt 2 rozporządzenia z dnia 16 grudnia 1980 r. w sprawie dalszego podwyższenia niektórych emerytur i rent (Dz.U.80.28.124) z dniem 1 stycznia 1981 r.

- zmieniony przez § 6 pkt 2 rozporządzenia z dnia 7 września 1981 r. w sprawie najniższych emerytur i rent (Dz.U.81.24.129) z dniem 1 listopada 1981 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1975.45.238

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Wyjątkowe przyznawanie i podwyższanie emerytur oraz rent kombatantom i więźniom obozów koncentracyjnych oraz pozostałym po nich członkom rodzin.
Data aktu: 17/12/1975
Data ogłoszenia: 29/12/1975
Data wejścia w życie: 01/01/1976