W Izbie Odpowiedzialności Zawodowej SN sprawy leżą, bo są wątpliwości dotyczące m.in. tego, czy obecne kierownictwo Ministerstwa Sprawiedliwości miało podstawę ustawową do odwołania, w trakcie trwającej kadencji, rzecznika dyscyplinarnego sędziów sądów powszechnych i jego dwóch zastępców. Resort uważa, że zmiana rzeczników odbyła się zgodnie z przepisami, choć jest luka w przepisach. Jak dowiedziało się Prawo.pl, zamierza ją nawet doregulować - planuje "poprawkę" do nowelizacji, która jest już w wykazie prac rządu.

Do senackiej Komisji Petycji trafiła propozycja dodania ust. 3 w art. 17 Konstytucji RP, który byłby swoistą gwarancją dla adwokatury. Wskazywałby, że została ona zorganizowana na zasadach samorządu zawodowego, powołana do udzielania pomocy prawnej, współdziałania w ochronie praw i wolności obywatelskich oraz w kształtowaniu i stosowaniu prawa. Cel to - jak wskazano w uzasadnieniu - zapobieganie próbom upaństwowienia adwokatury, likwidacji lub rozbicia samorządu.

Kancelarie, które decydują się na korzystanie z systemów opartych na sztucznej inteligencji, powinny mieć opracowane zasady (zawarte np. w regulaminie), uwzględniające wszelkie ryzyka z tym związane, wynikające choćby z ochrony danych osobowych klienta, ochrony tajemnicy zawodowej, z zasad wykonywania zawodu i kodeksów etyki radcowskiej czy adwokackiej, a także – a może przede wszystkim – z kwestii technologicznych — mówi dr Maria Dymitruk, radczyni prawna, counsel i liderka praktyki AI w Kancelarii Lubasz i Wspólnicy, przewodnicząca Komisji Nowych Technologii Federacji Adwokatur Europejskich.

W trakcie przeprowadzania rozwodu doszło do licznych wzajemnych oskarżeń między małżonkami. Obwiniona została prokurator, która udostępniła żonie akta sprawy karnej prowadzonej przeciwko jej mężowi, wraz z danymi świadków, choć ta nie była w niej stroną. Sąd Najwyższy nie zgodził się na uchylenie prokurator immunitetu i wskazał, że pełnomocnik poszkodowanego (męża) chciałby aby SN zastąpił prokuraturę, policję i sąd powszechny oraz orzekł o nieprawidłowości postępowania nie tyle pani prokurator, co… małżonki.

Programy bazujące na sztucznej inteligencji przyspieszają prace kancelarii i pozwalają na spore oszczędności – to z kolei powoduje, że stają się coraz popularniejsze na rynku. Eksperci podkreślają jednak, że same narzędzia nie wystarczą. Kancelaria musi się do ich stosowania przygotować – m.in. poprzez wypracowanie wewnętrznych standardów dla zatrudnionych w niej pracowników, ale też szkolenia. Odrębną kwestią pozostaje to – czy, jak i w jakim zakresie, o stosowaniu AI powinien dowiedzieć się klient.

Banki coraz częściej rezygnują z apelacji w sprawach frankowych, choć nadal mniej więcej co druga sprawa trafia do II instancji. Dla kredytobiorców oznacza to dalsze ponoszenie kosztów na pełnomocników. Znaczenie ma m.in. to, czy postępowanie apelacyjne toczyło się przed sądem okręgowym, czy sądem apelacyjnym oraz czy w postępowaniu apelacyjnym doszło do zmiany pełnomocnika reprezentującego stronę w I instancji.

Libra odniosła sukces, ponieważ została zaprojektowana z myślą o rzeczywistych warunkach pracy prawników. W najbliższych latach prawnicy w ogóle nie odczują, że korzystają z AI - będzie ona w pełni zintegrowana z ich narzędziami i procesami biznesowymi – mówią Marcin Kleina – prezes Wolters Kluwer Legal&Regulatory w Polsce i Rumunii oraz Viktor von Essen – twórca Libry i CEO Libra by Wolters Kluwer, wdrażanej właśnie na polskim rynku.

Waldemar Żurek, minister sprawiedliwości, powołał rzecznika dyscyplinarnego ad hoc do prowadzenia sprawy sędziego Piotra Schaba. Chodzi o jego udział w niedawnej konferencji programowej Konfederacja Korony Polskiej - partii Grzegorza Brauna. Według MS zachodzi podejrzenie, że sędzia Schab uchybił godności urzędu.

Polityka uniwersytecka w zakresie sztucznej inteligencji jest taka, żeby AI zrobiło coś dla studenta, a nie za studenta. Promotor widzi, jak student pracuje przez dwa lata nad pracą magisterską i jest w stanie ocenić, co jest wytworem AI. Promotor z łatwością oceni, czy wyroki wymienione w pracy kiedykolwiek zapadły, czy są wytworem sztucznej inteligencji - mówi prof. dr hab. Sławomir Żółtek, dziekan Wydziału Prawa i Administracji UW.

Wielkimi krokami zbliżają się zmiany w przepisach, umożliwiające m.in. wnoszenie środków odwoławczych przez portal informacyjny sądów. Ruszyła właśnie jego nowa, testowa wersja, poprzez którą m.in. adwokaci i radcy prawni mogą sprawdzić nowe funkcjonalności. Pierwsze oceny są całkiem dobre, prawnicy chwalą rozwiązania za przejrzystość. Obawy mają natomiast sądy - ich pracowników czeka dodatkowa praca związana m.in. z wnoszonymi e-dokumentami. Pisma za pośrednictwem portalu będą mogli otrzymywać nie tylko prawnicy, ale i zwykli ludzie - strony postępowania.

Sędziowie orzekający w sprawach sporów wynikających z patentów lub wzorów użytkowych nierzadko muszą odwoływać się do wiedzy technicznej. Pojawiają się głosy, by wspomóc ich osobami posiadającymi wykształcenie w naukach ścisłych. Rzecznicy patentowi opracowali projekt zmian w prawie, dających podstawy do powoływania wyspecjalizowanych ławników patentowych. Pytanie tylko, czy uda się przekonać do pomysłu ustawodawcę i znaleźć chętnych do pełnienia tej funkcji.

Wokół wykładowców uniwersyteckich, którzy orzekają w sądach niezgodnie z orzecznictwem europejskich trybunałów, panuje swego rodzaju zmowa milczenia, omija się ten problem. Dla świętego spokoju. Według części prawników panuje przekonanie, że należy podejmować starania, aby rozumieli oni potrzebę realizacji praworządności także w skali mikro, czyli takiej, która jest zorientowana na jednostkę. Trzeba dziś uczyć studentów funkcjonowania w multicentrycznym porządku prawnym.

Prof. Małgorzata Manowska zaskarżyła normę wynikającą z przepisów ustawy o Sądzie Najwyższym, która uzależnia od podpisu premiera ważność wyznaczenia przez Prezydenta RP sędziego Sądu Najwyższego na przewodniczącego Zgromadzenia Ogólnego Sędziów, dokonującego wyboru kandydatów na stanowisko pierwszego prezesa. Wyznaczenie to jest konieczne w sytuacji, gdy przewodniczenie obradom przez pierwszego prezesa nie jest możliwe lub gdy zgłoszono jego kandydaturę.

Do Trybunału Konstytucyjnego wpłynęła skarga konstytucyjna dotycząca minimalnej opłaty za czynności adwokackie w sprawach o świadczenia pieniężne z ubezpieczenia społecznego i zaopatrzenia emerytalnego oraz w sprawach dotyczących podlegania ubezpieczeniom społecznym. Termin rozprawy nie został jeszcze wyznaczony.

Oddajemy w Państwa ręce nową odsłonę serwisu Prawo.pl – ma nie tylko bardziej przejrzysty i nowoczesny wygląd, ale także więcej tekstów na stronie głównej, świetną wyszukiwarkę i dostępność dla Czytelników ze specjalnymi potrzebami. Nie zmienia się jedno – rzetelne newsy, pisane przez profesjonalnych dziennikarzy prawnych.

Rok 2025 przyniósł kolejne istotne doprecyzowania w stosowaniu ustawy o dostępie do informacji publicznej. Orzecznictwo sądów administracyjnych precyzyjniej określiło krąg podmiotów zobowiązanych do udostępniania informacji, granice pojęcia nadużycia prawa do informacji publicznej oraz zakres stosowania przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w procedurze udostępniania informacji publicznej – pisze dr Bartosz Mendyk.

Mimo podwyżek stawek za świadczenie pomocy prawnej z urzędu w kolejnych kategoriach spraw, pozostał przepis, zgodnie z którym w sprawach cywilnych adwokat czy radca prawny, żeby uzyskać wynagrodzenie od Skarbu Państwa, musi wykazać bezskuteczność egzekucji kosztów procesu od przegranej strony. Jeśli przegra – po prostu je otrzymuje. W ocenie prawników zmiana jest konieczna, bo pełnomocnicy, choć działają w interesie klientów, nie mają motywacji do wygrywania.

Prokurator Jerzy Ziarkiewicz został obwiniony przez Rzecznika Dyscyplinarnego Prokuratora Generalnego o naruszenie prawa o Prokuraturze, w wyniku czego ma on odpowiadać dyscyplinarnie. W szczególności - za oczywistą i rażącą obrazę przepisów prawa, a także - uchybienie godności urzędu. Izba Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego nie rozpozna 14 stycznia odwołania obwinionego prokuratora od postanowienia sądu pierwszej instancji, gdyż zdjęto ją z wokandy.

8 stycznia 2026 r. senacka komisja petycji zajmie się projektem NRA dotyczącym tzw. „adwokackiej spółki kapitałowej". Chodzi o umożliwienie wykonywania zawodu adwokata w dwóch nowych formach, tj. w formie adwokackiej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz adwokackiej prostej spółki akcyjnej. Adwokatura konieczność zmian uzasadnia sytuacją na rynku usług prawniczych i procesami koncentracyjnymi. Adwokaci propozycje oceniają jako krok w dobrym kierunku.

Jednym z najważniejszych zadań Krajowej Rady Doradców Podatkowych (KRDP) będzie kontynuacja prac nad wzmacnianiem wizerunku i znaczenia zawodu, w tym dalsze rozszerzanie uprawnień doradców podatkowych. Bardzo istotne będą też kwestie ochrony zawodu, przyjmowania kandydatów oraz wypracowanie polityki wspierania małych regionów – mówi Mirosław Michna, kandydat na szefa KRDP.