Trybunał Stanu w trzyosobowym składzie w środę po raz trzeci nałożył na byłą już przewodniczącą TS Małgorzatę Manowską karę 3 tys. zł za niezwołanie posiedzenia pełnego składu tego Trybunału. Nowy przewodniczący TS Zbigniew Kapiński został zobowiązany, aby zwołać takie posiedzenie „niezwłocznie”.

Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego sędzia Zbigniew Kapiński, działając na podstawie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, zwołał na 11 czerwca 2026 r. na godz. 12:00 posiedzenie nowo wybranej Rady - poinformowało Biuro Prasowe SN. Porządek obrad obejmuje wybór przewodniczącego Krajowej Rady Sądownictwa.

Okręgowa Rada Adwokacka w Warszawie przyjęła stanowisko, w którym z niepokojem ocenia orzecznictwo, zgodnie z którym wcześniej zaplanowany urlop profesjonalnego pełnomocnika co do zasady nie stanowi podstawy do zmiany terminu rozprawy. Chodzi m.in. o marcowy wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym wskazano, że nieobecność pełnomocnika strony wywołana urlopem wypoczynkowym nie jest ani nadzwyczajnym wydarzeniem, ani też przeszkodą, która mogłaby skutkować odroczeniem rozprawy. Izba uważa, że uwzględnianie urlopów pełnomocników jest do pogodzenia z postulatami sprawności postępowań.

„Nieznajomość prawa szkodzi” – paremia powtarzana tak często, że łatwo przeoczyć jej rzeczywisty ciężar. Wystarczy jednak zajrzeć do codzienności sądów, by zobaczyć, jak bardzo jest prawdziwa. Widać ją w niepewnych spojrzeniach nastolatków przekonanych, że „znalezione, nie kradzione”, czy w rodzinach żyjących w przeświadczeniu, że nie mają prawa prosić o ochronę.

W Ministerstwie Sprawiedliwości trwają prace nad podniesieniem dolnego i górnego poziomu stawki dziennej grzywny, co może skutkować 10-krotnym podwyższeniem tych kar. Jako argument wskazywana jest konieczność dostosowania stawek, obowiązujących od blisko 30 lat, do realiów rynkowych. Tymczasem prawnicy zwracają uwagę, że pilniejszą z tego punktu widzenia sprawą jest urealnienie definicji decydujących o kwalifikacji mienia jako mienia znacznej lub wielkiej wartości.

932 osoby zdały w tym roku egzamin adwokacki – to w sumie 75 proc. zdających. Najwięcej trudności przysporzyło im rozwiązanie zadania z zakresu prawa cywilnego, z którego wystawiono aż 242 oceny niedostateczne. Egzamin radcowski zdało 84,1 proc. zdających, wynik pozytywny uzyskało aż 1279 osób. Najtrudniejsze okazało się rozwiązanie zadania z zakresu prawa karnego – wynika z danych Ministerstwa Sprawiedliwości.

Jedna nieprawomocna decyzja ministra o zawieszeniu licencji doradcy restrukturyzacyjnego wywołuje nieodwracalne skutki dla szeregu postępowań upadłościowych, może implikować zmiany personalne w spółkach i pośrednio prowadzić do wypowiedzenia umów o świadczenie usług – na przykład prawnych lub administracyjnych. Właśnie tego rodzaju konsekwencje przyniosła decyzja zawieszająca licencję znanego syndyka Marcina Kubiczka. Przypadek ten rodzi też pytanie o stopień ingerencji władzy wykonawczej w sferę władzy sądowniczej.

Orzecznictwo dotyczące sankcji kredytu darmowego po sprawie C-744/24 zaczęło się zmieniać na korzyść klientów, co szczególnie widać w warszawskim Sądzie Okręgowym, który rozpatruje apelacje od wyroków niekorzystnych dla kredytobiorców. Rewolucji jednak na razie nie widać i ciągle zapada sporo orzeczeń korzystnych dla banków.

Rada gminy ma obowiązek pochylić się nad wniesioną petycją. Nie oznacza to jednak merytorycznego zajęcia stanowiska. Jeżeli przedmiotem będzie sprawa spoza zakresu jej działania powinna przekazać petycję do rozstrzygnięcia innemu organowi – orzekł Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi.

Ministerstwo Sprawiedliwości chce podniesienia aż 10-krotnie dziennych stawek grzywny, które w niezmienionej wysokości obowiązują od wejścia w życie w 1998 roku obecnego kodeksu karnego. Prawnicy, choć przyznają, że przestępstwo nie powinno się opłacać, dość sceptycznie podchodzą do zaproponowanych stawek. W ich ocenie, jeśli już, można byłoby podnieść górną granicę. Prognozują też, że więcej grzywien, niż do tej pory, będzie zamienianych na kary zastępcze, a to z kolei oznacza więcej osób w placówkach penitencjarnych i dodatkowe koszty dla budżetu.

Do Rzecznika Praw Obywatelskich wpływają wnioski aplikantów sędziowskich, którzy skarżą się na zachowania niektórych egzaminatorów w trakcie części ustnej egzaminu sędziowskiego. Wskazują na rzekomą nierzetelność egzaminatorów, którzy mieli odmawiać przyznawania punktów za poprawne odpowiedzi, brak profesjonalizmu i kultury osobistej, przejawiający się w niestosownych komentarzach np. na temat wyglądu aplikantów czy aplikantek - zastępca RPO Stanisław Trociuk napisał w tej sprawie do prof. dr hab. Piotra Girdwoynia, dyrektora Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury.

Ministerstwo Sprawiedliwości poinformowało Rzecznika Praw Obywatelskich, że nie prowadzi aktualnie prac nad tablicami alimentacyjnymi. Przygotowuje natomiast projekt wprowadzający do polskiego porządku prawnego – alimenty natychmiastowe, których wysokość będzie ustandaryzowana i zależna wyłącznie od dwóch czynników: od liczby dzieci pochodzących od tych samych rodziców oraz – jak zapowiedziano – od wysokości minimalnego wynagrodzenia za pracę. Tu podstawą ma być alimentacyjny nakaz zapłaty – wydawany w siedem dni od dnia złożenia pozwu.

Komisja Kodyfikacyjna Ustroju Sądownictwa i Prokuratury przygotowała opinię do projektu Ministerstwa Sprawiedliwości, wprowadzającego zmiany w sędziowskich dyscyplinarkach. W jej ocenie to, czego brakuje, to wyraźnej regulacji normującej odwołanie rzecznika dyscyplinarnego sędziów sądów powszechnych i jego zastępców przed upływem kadencji. Zaznacza, że jest to istotne m.in. na tle sporu co do skuteczności odwołania przez ministrów sprawiedliwości z obecnej większości rządzącej rzecznika powołanego za czasów Zbigniewa Ziobro.

W sierpniu miną dwa lata, odkąd placówki zajmujące się opieką nad dziećmi i nastolatkami mają obowiązek wprowadzenia i korzystania ze standardów ochrony małoletniego. Zgodnie z obowiązującymi przepisami, muszą też co najmniej raz na dwa lata ocenić wdrożone standardy i wszystko pisemnie udokumentować. Prawnicy podkreślają, że ten moment jest szczególnie ważny, bo dobrze przeprowadzona ewaluacja pozwoli na poprawienie tego, co nie działa.

Rzecznik Praw Obywatelskich apeluje o zapewnienie warunków dla ambulatoryjnej terapii pacjentów opuszczających oddziały psychiatrii sądowej oraz osób, które kończą wykonywanie kary pozbawienia wolności w systemie terapeutycznym. A tymczasem podległa ministrowi zdrowia rada nie rekomenduje zwiększenia finansowania miejsc terapii orzekanych przez sądy w ramach środka zabezpieczającego po odbyciu kary. Deklarowane przez resort zdrowia uznanie takiej terapii za świadczenie gwarantowane raczej niewiele zmieni.

Wnioski o wyłączenie sędziów od rozpoznania sprawy składane przez prokuratorów do Sądu Najwyższego mają wyłącznie charakter ustrojowy i złożone są z pominięciem kodeku postępowania karnego – tak zarządził były prezes Izby Karnej Zbigniew Kapińśki, obecnie I Prezes SN. Skutkiem jest to, że takie wnioski, nie podlegają zarejestrowaniu i przekazuje się je sędziemu sprawozdawcy. A tam – jak z automatu – pozostawiane są bez rozpoznania i to przez sędziów, których te pisma dotyczą.

Od trzeciego czerwca sądy mogą zatrudniać studentów, którzy wygrają konkursy na asystentów sędziów, na stanowisko młodszego asystenta. Takie przypadki - wygranego przez studenta konkursu - już są, ale sądom brakowało dotąd podstawy do określania wynagrodzenia. Rozporządzenie zostało opublikowane w Dzienniku Ustaw, weszło w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. Na pierwszym stanowisku asystenckim można zarobić od 5 tys. zł do 5,5 tys. zł brutto.

Od 18 czerwca zacznie obowiązywać nowelizacja ustawy o radcach prawnych. Zakłada ona m.in. zaostrzenie odpowiedzialności za bezprawne używanie tytułu zawodowego „radca prawny" i większą ochronę dla oznaczenia „kancelaria radcy prawnego". Wprowadza również ochronę dla radców taką jak w przypadku funkcjonariuszy publicznych. Nowela została już ogłoszona w Dzienniku Ustaw, a samorząd radcowski konsultuje kolejny duży projekt - ma zawierać m.in. nową definicję wykonywania zawodu.

Jedną z najważniejszych propozycji przygotowanego w Ministerstwie Sprawiedliwości projektu ustawy o biegłych sądowych i instytucjach opiniujących jest wprowadzenie centralnego rejestru biegłych. Ma to pomóc w dobrej weryfikacji kwalifikacji kandydatów, a potem w ocenie ich pracy. Jednak w konsultacjach projektu dość mocno zabrzmiała obawa, że prowadzony przez ministra rejestr może skutkować uzależnieniem biegłych od władzy wykonawczej, a nawet doprowadzić do sytuacji, że będą to „eksperci władzy”.

Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o instrumentach wspieranego podejmowania decyzji, przedłożony przez Ministra Sprawiedliwości. Dokument zakłada odejście od instytucji ubezwłasnowolnienia i zastąpienie jej nowym systemem wsparcia dla osób pełnoletnich, które potrzebują pomocy w podejmowaniu decyzji. Nowe przepisy przewidują indywidualnie dopasowane formy wsparcia, które mają chronić prawa tych osób oraz umożliwiać im możliwie samodzielne działanie.