Sędzia Sądu Rejonowego dla Warszawy-Mokotowa Jakub Iwaniec miał brać udział w kolizji, do której doszło 11 października wieczorem w Rejowcu Fabrycznym. Prokuratura ustala teraz, czy autem, które uderzyło w drzewo, kierował sędzia, czy był jedynie pasażerem, jak twierdzi jego obrońca, i czy sędzia był pod wpływem alkoholu w tym czasie. Sędzia jest obecnie zawieszony w czynnościach służbowych za podejrzenie popełnienia innych czynów, ale chroni go immunitet.

Zamierzamy przygotować projekt ustawy wprowadzającej jednolity status sędziego, w miejsce dotychczasowego podziału na sędziów sądów rejonowych, okręgowych i apelacyjnych. Ale jej głównym celem nie jest rozwiązywanie problemu tzw. neosedziów – mówi prof. Krystian Markiewicz, sędzia Sądu Okręgowego w Katowicach, przewodniczący Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury. I podkreśla, że byłoby to wprowadzenie stanu zgodnego z Konstytucją, która nie przewiduje takiego podziału.

Autonomia Sądu Najwyższego została pogwałcona – twierdzi prof. Aleksander Stępkowski, sędzia Izby Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych i przerywał konferencję. Doszło do naruszenia autonomii władzy sądowniczej. Na tej podstawie przerwał wypowiedź ministra sprawiedliwości Waldemara Żurka zaproszonego przez Radę Ławniczą SN. Konferencję prasową sędzia nazwał ekscesem.

Referendarze dostają coraz więcej kompetencji, przykładem jest choćby głośny projekt ustawy frankowej. Nadal jednak – jak sami podkreślają – nie mają wystarczających gwarancji ustrojowych. W Trybunale Konstytucyjnym jest wniosek o zbadanie zgodności z konstytucją przepisów, które nie przewidują możliwości złożenia przez referendarza odwołania od negatywnej decyzji ministra w sprawie jego wniosku o przeniesienie. Z kolei do Sejmu trafiła właśnie petycja, by stworzyć referendarzom możliwość odwołania się od zmiany podziału czynności.

W związku z pracami nad uregulowaniem statusu sędziów powołanych po 2018 roku wróciła idea wprowadzenia jednolitego statusu sędziego, bez podziału na rejonowych, okręgowych i apelacyjnych. Jak się okazuje, trwają już wstępne prace nad takim projektem, ale nie będą one łączone z tymi „praworządnościowymi”. Pewnym problemem obecnych autorów i polityków jest także to, że jednolity status sędziów kilka lat temu chciał wprowadzić Zbigniew Ziobro.

Wyniki wyborów prezydenckich, które przynajmniej dla dużej części opinii publicznej były niespodzianką, wyznaczają nam ramy aktualnej dyskusji o praworządności czy raczej o stabilności systemu prawnego Rzeczypospolitej. Mamy do czynienia z pewną polityczną równowagą, być może chwiejną, ale jednak równowagą. Wiemy jednocześnie, co powinno być poprawione i czego obywatele oczekują od wymiaru sprawiedliwości - pisze sędzia Rafał Terlecki, członek stowarzyszenia Ogólnopolskie Zrzeszenie Sędziów „Aequitas".

Nie można w demokratycznym państwie prawnym, praworządnym, a więc opartym na rządach prawa, przyjmować założenia, że słuszny cel uświęca pozaprawne środki. Organy władzy publicznej są zobowiązane do działania w granicach i na podstawie prawa - pisze prof. Andrzej Olaś z Zakładu Postępowania Cywilnego UJ, odnosząc się do zmiany Regulamin urzędowania sądów powszechnych, w którym wprowadzono możliwość wyznaczania dwóch sędziów do składu trójkowego, przez przewodniczącego wydziału.

Prokurator generalny Waldemar Zurek wystąpił do prezesa Wiesława Kozielewicza o wykluczenie ze składów orzekających sędziów powołanych do Sądu Najwyższego po grudniu 2017 r. przez nową Krajową Radę Sądownictwa - Tomasza Demendeckiego, Marka Dobrowolskiego, Marka Motuka, Marka Siwka, Marię Szczepaniec i Pawła Wojciechowskiego. Sędziowie ci poprzez wydanie orzeczeń narazili Skarb Państwa na odszkodowania wynoszące od 42 tys. zł do 580 tys. zł.

AI może wspierać pracę tłumaczy, ale nie może ich zastąpić. W wymiarze sprawiedliwości, gdzie błędy w tłumaczeniu mogą mieć wpływ na niesłuszne skazanie, utratę praw rodzicielskich, prawo do azylu lub istotne interesy majątkowe, nie ma miejsca na technologiczny optymizm pozbawiony empirycznego uzasadnienia - pisze Wojciech Wołoszyk, prawnik lingwista.

Asystenci sędziów mogą już wynosić akta sądowe poza gmach sądu, ale musi się na to zgodzić referent. Zmianę zakłada Regulamin urzędowania sądów powszechnych, który został opublikowany w Dzienniku Ustaw 30 września. Jest ona oczekiwana przez środowisko asystentów i chwalona, pojawiają się jednak głosy, że przepis może być martwy. Asystent do pracy w domu będzie potrzebować m.in. dobrze zabezpieczonego laptopa służbowego i, jak wskazują związkowcy, możliwości pracy zdalnej.

Grupa ok. 30 asesorów czeka na powołanie przez prezydenta na urząd sędziego sądu rejonowego. Część z nich nie może już orzekać, bo właśnie minął im ustawowy okres czterech lat pełnienia obowiązków sędziego. W efekcie ich sprawy spadają z wokand, a terminy kolejnych rozpraw nie są wyznaczane, bo nie wiadomo, kiedy będzie taka możliwość. Kancelaria prezydenta sugeruje, że nominacje mogą nastąpić dopiero w listopadzie, a sami asesorzy wskazują na potrzebę pilnych zmian.

7 października Sejm zajmie się ponownie projektem wprowadzającym asesorów do wydziałów rodzinnych. Pochyli się też nad wnioskami mniejszości, które zakładają, że sędziowie, którzy chcieliby orzekać po ukończeniu 65. roku życia, składaliby stosowne oświadczenie ministrowi sprawiedliwości, a nie Krajowej Radzie Sądownictwa. Co więcej, obecne postępowania przed KRS w przedmiocie zgody na dalsze zajmowanie stanowiska sędziego uległyby umorzeniu z mocy prawa. Sędzia niezmiennie mógłby orzekać do 70. roku życia.

Jak poinformowało Ministerstwo Sprawiedliwości, rzecznik dyscyplinarny ministra sędzia Andrzej Krasnodębski postanowił przedstawić sędziemu Piotrowi Schabowi zarzut przewinienia dyscyplinarnego. Chodzi konkretnie o to, że miał nie ustalić przed wydaniem postanowienia o udzieleniu zezwolenia na odbycie kary pozbawienia wolności w systemie dozoru elektronicznego, czy skazany jest osadzony.

Rzecznik dyscyplinarny powołany przez ministra sprawiedliwości ad hoc, przed wydaniem postanowienia zabezpieczającego przez Trybunał Konstytucyjny może działać, jeśli podejmie on czynności na korzyść sędziego – orzekł Sąd Najwyższy. W ten sposób po sześciu latach zakończyło się postępowanie dyscyplinarne wobec sędzi Olimpii Barańskiej-Małuszek, członkini SSP „Iustitia”.

Minister sprawiedliwości Waldemar Żurek powołał sędziego Grzegorza Kasickiego na stanowisko zastępcy rzecznika dyscyplinarnego sędziów sądów powszechnych na czteroletnią kadencję. Wcześniej na rzecznika powołał sędzię Joannę Halinę Raczkowską. Drugim jej zastępcą jest sędzia Tomasz Ładny z Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Północ w Warszawie, powołany jeszcze przez ministra Adama Bodnara.

Sędziowie Sądu Najwyższego powołani po 2018 roku nie dość, że mają niepewny status, to jeszcze coraz częściej domagają się waloryzacji swoich wynagrodzeń za pracę w latach 2021 i 2022. Zagadnienia prawne utknęły w Trybunale Konstytucyjnym. Sprawa jest jednak zasadnicza: Czy sędziowie SN mogą sami orzekać we własnych sprawach, czy nie powinien tego robić sąd powszechny? Teraz TSUE podpowiedział, jak wybrnąć z tego pata.

Waldemar Żurek wystąpił do prokuratora krajowego Dariusza Korneluka o pilną informację, czy prokuratura prowadzi postępowanie przygotowawcze w sprawie stosowania przemocy i gróźb bezprawnych wobec sędziów Trybunału Stanu. Do zdarzeń tych miało dojść niedawno podczas posiedzenia Trybunału Stanu, a ich celem było zmuszenie sędziów – funkcjonariuszy publicznych – do zaniechania wykonywania ustawowych obowiązków.

Na poniedziałek, 22 września 2025 r., nie jest wyznaczony termin posiedzenia Trybunału Stanu, a Sąd Najwyższy nie ma podstaw faktycznych ani prawnych do zapewnienia jego obsługi kancelaryjnej i sekretarskiej – oświadczyła prof. Małgorzata Manowska, I prezes Sądu Najwyższego. Właśnie Trybunał miał orzec o tym, czy Izba Odpowiedzialności Zawodowej może zająć się sprawą uchylenia immunitetu pani prezes.

Powodem umorzenia postępowania w sprawie uchylenia immunitetu prof. Manowskiej, I prezes Sądu Najwyższego było wadliwe powołanie na stanowisko nowego prokuratora krajowego Dariusza Korneluka, który został dokoptowany do Prokuratury Krajowej przez p.o. prokuratora krajowego Jacka Bilewicza. Te działania pozostawały w rudymentarnej opozycji do zasady legalizmu i były klasycznym przykładem tzw. falandyzacji prawa – orzekł Trybunał Stanu 18 września.

Dawid Miąsik, sędzia Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego, złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na zarządzenie wydane przez pierwszą prezes SN Małgorzatę Manowską. Chodzi o powierzenie kierowania tą Izbą a także prawo do podejmowania wybranych czynności z zakresu prawa pracy sędzi Agnieszce Górze-Błaszczykowskiej, która zastąpiła legalnego sędziego Miąsika, a wcześniej – sędziego Piotra Prusinowskiego, któremu kadencja wygasła.