Do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej trafiły pytania prejudycjalne dotyczące kompetencji obecnej Krajowej Rady Sądownictwa w zakresie wyrażania zgody na dalsze orzekanie sędziów, którzy skończyli 65 lat. Konkretnie - jak wskazano - chodzi o to, czy organ, który nie daje gwarancji niezależności, powinien podejmować taką decyzję. Sprawa ma istotne znaczenie z punktu widzenia co najmniej kilkudziesięciu sędziów, którzy mimo ukończenia 65 roku życia i braku zgody Rady na dalsze orzekanie, pozostają czynnymi sędziami.

Zgodnie z przygotowywaną właśnie nowelizacją ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej ma wydawać nakazy blokowania nielegalnych treści w internecie. Jest też konkurencyjny pomysł, by takie dotyczące wolności słowa decyzje podejmowały sądy. Są za tym argumenty konstytucyjne, ale już nie praktyczne, bo taka ochrona, w i tak przeciążonych sądach, mogłaby być fikcją. A prezydent sugeruje zawetowanie ustawy, według której decydowałby urząd, ale pod kontrolą sądu.

Od 1 stycznia 2026 r. 12 prokuratur rejonowych i Prokuratura Okręgowa w Warszawie mają być wyznaczone do prowadzenia postępowań w sprawach o przestępstwa motywowane uprzedzeniami. Projekt rozporządzenia jest już w opiniowaniu, a Ministerstwo Sprawiedliwości uzasadnia go wzrostem tego typu przestępczości oraz potrzebą, by takimi sprawami zajmowali się wyspecjalizowani prokuratorzy. Jak wskazuje – lepiej przeszkolić ok. 100 śledczych niż kilka tysięcy.

Sąd Najwyższy konsekwentnie nie uwzględnia wniosków rzecznika praw obywatelskich. Są one oddalane, odrzucane bądź pozostawiane bez rozpoznania. Rzecznik nie aprobuje argumentacji leżącej u podstaw tych rozstrzygnięć, natomiast nie zamierza składać dalszych wniosków o wyłączenie sędziów na tej podstawie. Nie prowadzą one bowiem do oczekiwanego rezultatu, tj. do tego, że wydane w wyniku rozpoznania skargi nadzwyczajnej orzeczenie nie będzie obciążone ryzykiem uznania za nieistniejące.

Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o Krajowym Rejestrze Karnym, przedłożony przez ministra sprawiedliwości. Celem zmiany jest ułatwienie wymiany informacji o wyrokach karnych wydanych wobec obywateli państw trzecich, także bezpaństwowców oraz osób, których obywatelstwo jest nieznane. Przyjęte rozwiązania pozwolą na szybsze ustalenie, które państwa członkowskie posiadają dane o tych osobach w rejestrach karnych.

Projekt nowelizacji ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, zakładający wybór jej 15 członków-sędziów przez sędziów, jest obecnie w opiniowaniu. W ocenie Stowarzyszenia Sędziów Polskich Iustitia powinien w nim znaleźć się m.in. zakaz kandydowania przez nich na stanowiska sędziowskie w sądach wyższej instancji. Pomysł dobrze oceniają prawnicy, ale minister Waldemar Żurek, choć podkreśla, że jest na to otwarty, ma obawy, czy nie pojawi się zarzut niekonstytucyjności.

Trwające od lat zabiegi o usunięcie z kodeksu kar za zniesławienie i znieważenie nie mają raczej w najbliższym czasie szans na pozytywny finał. Zwolennicy takiej zmiany pokładali nadzieje w pracach Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Karnego, która przygotowuje szereg propozycji zmian w prawie materialnym i w procedurze karnej, ale akurat w tej dziedzinie jej członkowie nie są zwolennikami depenalizacji takich czynów, a jedynie ograniczenia karalności za zniesławienie.

Częste nowelizacje przepisów, rozbieżne orzecznictwo, niejasności przy licytacjach ziemi rolnej, spółdzielczych praw do lokali, użytkowania wieczystego i udziałów we własności są najczęstszymi problemami, jakie mają prawnicy przy egzekucji z nieruchomości – to wnioski z konferencji naukowej na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego. Jej patronem medialnym był serwis Prawo.pl.

Trybunał Konstytucyjny zajmie się we wtorek sprawą, która ma ogromne znaczenie dla właścicieli nieruchomości i przedsiębiorców przesyłowych. Przedmiotem postępowania jest zgodność z Konstytucją zasiedzenie służebności odpowiadającej treści służebności przesyłu. Ewentualne orzeczenie o niekonstytucyjności może uruchomić lawinę roszczeń.

AI w kancelariach - to hasło jeszcze do niedawna było bardziej marketingowym sloganem aniżeli rzeczywistością. Dzisiaj sztuczna inteligencja stanowi codzienność w całej branży prawniczej i to właśnie o tym opowiada gość najnowszego odcinka Prawo na Oko - Jakub Kaliński.

Po asystentach prokuratorów czas na pracowników działów finansowych prokuratury. Jak wskazują, ich sytuacja zawodowa stale się pogarsza, co przy braku perspektyw powoduje coraz większe problemy kadrowe. Domagają się wyższych wynagrodzeń, wprowadzenia ścieżki awansu, w tym awansów płacowych co pięć lat, dodatków specjalistycznych za działania choćby w zakresie dysponowania środkami publicznymi czy sprawozdawczości oraz jednorazowej nagrody w wysokości 12 tys. zł, rekompensującej im brak II etapu podwyżek w bieżącym roku.

Marta Ziółkowska-Nasińska, general counsel i członkini zarządu firmy Ferrero oraz Małgorzata Wojnowska, dyrektorka Departamentu Prawnego i Compliance Żabka Polska, zostały wyróżnione tytułem liderek Prawników Przedsiębiorstw 2025 r. W sumie w konkursie organizowanym przez Polskie Stowarzyszenie Prawników Przedsiębiorstw nagrodzono "złotą" dziesiątkę prawników, a z okazji 15-lecia działalności Stowarzyszenia przyznano też nagrody specjalne - jedną z nich otrzymała Ewa Usowicz, redaktor naczelna Prawo.pl.

Senat zaproponował w czwartek poprawki do ustawy mającej poprawić bezpieczeństwo ruchu drogowego, która wprowadza m.in. kary więzienia za rażące przekroczenie prędkości. Nowe przepisy mają bezpośrednio uderzyć w osoby świadomie i rażąco lekceważące prawo drogowe. Zmiany zakładają, że z udziału w ruchu drogowym mają zostać wyeliminowani m.in. recydywiści i posiadacze wielokrotnych zakazów prowadzenia pojazdów. Surowsze sankcje mają dać efekt odstraszający.

Do prezydenta trafi nowelizacja ustawy, która wprowadza powszechne świadczenia mieszkaniowe dla funkcjonariuszy Służby Więziennej. Miesięczna kwota wyniesie od 900 zł w mniejszych miejscowościach do 1800 zł w Warszawie. Ministerstwo Sprawiedliwości, które przygotowało zmianę przepisów, podkreśliło, że nowelizacja ta uprości i ujednolici system wsparcia mieszkaniowego. Świadczenie dla funkcjonariuszy Służby Więziennej będzie miało charakter powszechny i jest wzorowane na podobnym systemie funkcjonującym w służbach podległych MSWiA.

Gmina Pyskowice na Górnym Śląsku od 10 października br. ma pierwszy w Polsce obowiązujący plan ogólny uchwalony na podstawie nowelizacji przepisów o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Nie wiadomo jeszcze, jak długo, gdyż uchwała go wprowadzająca została właśnie zaskarżona do sądu administracyjnego w Gliwicach.

Rada Doskonałości Naukowej nie złamała prawa, odmawiając wystąpienia z wnioskiem do prezydenta o nadanie tytułu profesora dr hab. Małgorzacie Manowskiej i dlatego sąd oddalił skargę Pierwszej Prezes Sądu Najwyższego - orzekł 27 listopada Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Uzasadnienie orzeczenia powinno zostać opublikowane w na stronach sądu w ciągu miesiąca. Posiedzenie było niejawne i odbywało się w trybie przyspieszonym.

Jest kolejny korzystny finansowo wyrok w sprawach frankowiczów – unijni sędziowie uznali, że polskie ogólne zasady zwrotu kosztów sądowych przez przegrywającego nie mogą być krzywdzące dla kredytobiorców-konsumentów, gdy przegrają oni sprawy o zwrot kapitału kredytu, choć wcześniej wygrali proces o stwierdzenie nieważności umowy z powodu umieszczonych w niej klauzul abuzywnych. Wyrokiem sa mocno zaskoczeni i zirytowani przedstawiciele banków.

NSZZ „Solidarność" Pracowników Sądownictwa i Prokuratury zorganizowała akcję, której celem jest wyrażenie przez pracowników sądów sprzeciwu wobec poprawki Komisji Finansów Publicznych do budżetu na 2026 r., zakładającej zmniejszenie wydatków w sądach o w sumie 165 mln zł, w tym ponad 94 mln z funduszu wynagrodzeń pracowników. Komentarze informujące o proponowanych cięciach, ale też trudnej sytuacji finansowej pracowników sądów pojawiły się pod postem z transmisją debaty o możliwych kierunkach rozwoju obligatoryjnej mediacji w Polsce.

Osoba, której zależy na czynnym wpływie na decyzje spółdzielni, a np. z powodu choroby nie będzie mogła pójść na walne zgromadzenie, nie będzie mogła poprosić o zastępstwo partnera lub partnerki. Może za to poprosić o przysługę sąsiada. Zadbali o to posłowie PiS, którym - co wynika z argumentacji - zależało przede wszystkim, by uprawnienia nie zyskały osoby żyjące w związkach jednopłciowych. Wyeliminowano też możliwość korzystania z usług profesjonalnych pełnomocników.

Minister sprawiedliwości prokurator generalny wystąpił do Sejmu z wnioskiem o zabezpieczenie w ustawie budżetowej na 2026 rok dodatkowych środków finansowych z przeznaczeniem na wyrównanie wynagrodzeń asystentów prokuratorów do poziomu wynagrodzeń asystentów sędziów - napisał wiceminister sprawiedliwości Arkadiusz Myrcha w odpowiedzi na interpelację posła Marka Biernackiego (PSL-TD) w sprawie wynagrodzeń asystentów prokuratorów.