Słynny obraz „Guernica” Pabla Picassa jest dobrym pretekstem do przedstawienia kilku zagadnień prawnoautorskich. Obraz ten znajduje się w zbiorach Muzeum Narodowego Centrum Sztuki Królowej Zofii w Madrycie - pisze prof. Ryszard Markiewicz w artykule z cyklu „Dopowiedzenia”

Na stronach internetowych kamieniarzy jak również w mediach społecznościowych można zaobserwować zainteresowanie wykonawców nagrobków generowaniem projektów przy użyciu AI. Rozwiązanie to jawi się jako szybkie i relatywnie tanie, jednak może też prowadzić do poważnych konsekwencji prawnych i wizerunkowych, a w skrajnych przypadkach – do rynkowej dyskwalifikacji wykonawcy – pisze Małgorzata Ledwożyw, adwokatka.

Przed sądem okręgowym w Warszawie ruszył precedensowy proces. To pierwsze w kraju postępowanie w sprawie wykorzystania głosu przy użyciu sztucznej inteligencji. Spór dotyczy naruszenia dóbr osobistych lektora Jarosława Łukomskiego przez spółkę JFC POLSKA, która w reklamie swoich produktów miała wykorzystać bez wiedzy i zgody znanego lektora cyfrowy model jego głosu.

Eksperci Naczelnej Rady Lekarskiej przyjrzeli się planowanym zmianom w warunkach zawierania i realizacji umów o udzielanie świadczeń opieki zdrowotnej w rodzaju opieka psychiatryczna i leczenie uzależnień. NRL zauważa, że zapisy dokumentu uniemożliwią udzielanie teleporad przez personel pracujący zdalnie.

Niemiecki wyrok w sprawie GEMA v. OpenAI (42 O 14139/24) otworzył na nowo dyskusję na temat legalności trenowania AI na materiałach chronionych prawami autorskimi i pokrewnymi. Sąd uznał bowiem, że OpenAI naruszyło prawo, ponieważ modele były w stanie odtworzyć krótkie fragmenty tekstów spornych piosenek. Wbrew obiegowej opinii o przełomowości sprawy, okazuje się, że sąd nie tylko nie zrozumiał na czym polega uczenie maszynowe, lecz także błędnie zinterpretował przepisy prawa - pisze Jakub Wyczik, doktor nauk prawnych.

Dziennikarz stworzył ilustrację fikcyjnego zestawu klocków Lego, przedstawiającego budowę wieżowca firmy Polnord i Romana Giertycha wynoszącego worki z pieniędzmi. Zareagowali pełnomocnicy Grupy Lego, według których publikacja takiej grafiki narusza prawo do znaków towarowych, a ponadto prawa autorskie i dobra osobiste znanej firmy. Prawnicy niezwiązani ze sprawą mają jednak wątpliwości, czy rzeczywiście mamy do czynienia z działaniem nielegalnym.

Nie ma wątpliwości, że obraz butów Van Gogha jest utworem. Nie kwestionowałbym także takiego statusu względem grafik Andy Warhola. Ale czy buty „jako takie” także powinny być objęte ochroną autorską? Odpowiedź, w świetle aktualnego orzecznictwa, zależy od konkretnego projektu - pisze prof. Ryszard Markiewicz w artykule z cyklu "Dopowiedzenia".

Oceny, co do stosowania przepisów o dozwolonym użytku, należy prowadzić odrębnie w odniesieniu do trenowania AI i względem wytworów AI. Jeżeli chodzi o samo trenowanie AI, to, poza eksploracją tekstów i danych, inne postacie dozwolonego użytku będą mieć bardzo ograniczone znaczenie - pisze prof. Ryszard Markiewicz w artykule z cyklu "Dopowiedzenia".

Firma, zamiast zaangażować do reklamy prawdziwego lektora, wykorzystała imitację jego głosu, prawdopodobnie wygenerowaną przez AI. Tak uważa Jarosław Łukomski, uznany lektor, który poczuł się poszkodowany takim działaniem producenta szamb, co zaowocowało sprawą sądową. Prawnicy, nie przesądzając o racji żadnej ze stron, zwracają uwagę na wieloaspektowość problemu: można go rozpatrywać na gruncie prawa autorskiego, cywilnego, a także karnego, danych osobowych, a nawet prawa konkurencji.

Sąd Apelacyjny w Warszawie orzekł, że autorskie prawa majątkowe do historycznego znaku graficznego „Solidarność” należą do NSZZ „Solidarność”. Taką wiadomość przekazał Piotr Duda, przewodniczący Komisji Krajowej związku. Wyrok jest prawomocny i kończy toczący się od 2022 r. spór. Twórca grafiki nie może udzielać licencji ani żadnych zezwoleń dotyczących jej wykorzystywania.

Po ponad roku prac nabiera kształtów ostateczny projekt ustawy o systemach sztucznej inteligencji, zapewniający stosowanie w Polsce unijnego rozporządzenia AI Act. Zgłaszane wątpliwości dotyczą m.in. pozycji prawnoustrojowej komisji, która ma nadzorować rynek. Krytyka dotyczy też rozkładu ciężaru regulacyjnego – tekst skupia się na nadzorze, kontrolach i karach, a mniej na wspieraniu innowacji. Tymczasem Komisja Europejska zaproponowała właśnie zmiany w samym rozporządzeniu AI Act.

Wydaje się - i tu zasadniczo zmieniam swe dotychczasowe stanowisko – że należy jednak bronić szerszego rozumienia cytatu. Przyjmuję bowiem, że takim cytatem są objęte także zmodyfikowane fragmenty lub nawet całe utwory, o ile są one rozpoznawalne dla adresata utworu i oczywiście spełnione są także cele cytatu określone w powołanych przepisach - pisze prof. Ryszard Markiewicz w artykule z cyklu "Dopowiedzenia".

Groby nie są wyłączone spod przepisów prawnoautorskich – wręcz stają się coraz droższymi i bardziej oryginalnymi dziełami sztuki. Dlatego pojawiają się spory o naruszenie cudzych praw, wysokie kwoty odszkodowań, a nawet zgłoszenia w Urzędzie Patentowym. Nie tylko projekty nagrobków mogą być chronione, ale też cmentarne kompozycje kwiatowe i prawie wszystko, co wiąże się z pochówkami.

Opinia rzecznika generalnego Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej Macieja Szpunara z 2 października 2025 roku to prawdziwy "game changer" w toczącej się w Polsce od ponad 10 lat dyskusji o dozwolonym użytku prywatnym i tzw. opłacie reprograficznej - ocenia dr hab. Rafał Sikorski, prof. Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu, Adwokat, Senior Partner w kancelarii SMM Legal.

W dobie cyfrowej dystrybucji gier komputerowych coraz częściej pojawia się pytanie, czy użytkownik faktycznie dokonuje zakupu gry, czy jedynie uzyskuje czasowy dostęp na warunkach określonych przez wydawcę. Debatę publiczną i prawną w tym kontekście rozpoczęła inicjatywa obywatelska Stop Killing Games - pisze Karolina Lutomirska, prawnik z Fundacji Meakultura.

Kradzież twórczości w erze sztucznej inteligencji przybiera nową, zautomatyzowaną, a nawet zmasowaną formę. W polskim i europejskim porządku prawnym brak jest jeszcze skutecznych mechanizmów, które chroniłyby projektantów, ilustratorów i twórców przed taką formą eksploatacji. Aktualny rozwój ustawodawstwa unijnego wskazuje wyraźny, słuszny kierunek: odpowiedzialność powinna podążać za człowiekiem, który uczy maszynę — a nie za samą maszyną - pisze Zuzanna Miąsko, adwokat w Kancelarii Dubois i Wspólnicy.

Stowarzyszenie Kreatywna Polska i wszystkie organizacje branż kreatywnych wystosowały apel do MKiDN o podpisanie rozporządzenia zmieniającego przepisy w sprawie opłat reprograficznych. Jak twierdzą, Polska pozostaje jednym z nielicznych państw, które od kilkunastu lat nie zaktualizowało listy urządzeń służących do kopiowania utworów oraz nośników, na których kopie te są utrwalane w ramach tzw. użytku osobistego.

Czy sformułowanie promptu może prowadzić do naruszenia praw autorskich? Czy obraz wygenerowany przez ChatGPT wkracza w prawa wyłączne malarza? Czy prompt stanowi utwór w rozumieniu prawa autorskiego? M.in. nad te pytania szuka odpowiedzi prof. Ryszard Markiewicz w kolejnym artykule z cyklu „Dopowiedzenia”.

Twórczość naszego wielkiego kompozytora, jak również komercyjne wykorzystanie jego nazwiska w biznesie i kulturze, są pod szczególną ochroną - jest nawet ustawa w tej kwestii. Sprywatyzować udało się jedynie obszar związany z alkoholem. Marka Chopin jest wyceniana na 3 miliardy złotych, a specjalny Instytut licencjonuje znak wybranym podmiotom. Przy okazji tegorocznego konkursu w sklepach internetowych roi się od produktów z wizerunkiem mistrza - raczej bez licencji.

Będziemy stale podkreślać, że rzecznicy patentowi powinni być jedynymi pełnomocnikami, którzy mogą zgłaszać wynalazki i wzory użytkowe. To absolutnie jest nasz zasadniczy postulat: w tym obszarze nic nie może się zmienić. Chcemy też wykorzystywać w większym zakresie w pracy rzecznika generatywną sztuczną inteligencję – mówi Paweł Kurcman, nowy prezes Polskiej Izby Rzeczników Patentowych.