O klauzuli bestsellerowej zrobiło się głośno kilka lat temu, gdy media obiegły informacje o konflikcie między Andrzejem Sapkowskim a spółką CD Projekt. Pisarz, który przeniósł na studio prawa autorskie do eksploatacji uniwersum „Wiedźmina” za stosunkowo niewielką kwotę, domagał się dodatkowego wynagrodzenia, powołując się na ogromne zyski osiągane przez studio. Nowelizacja dostosowuje klauzulę bestsellerową do wymogów unijnych, ale nie rozwiązuje problemów związanych z jej praktycznym stosowaniem, w szczególności w odniesieniu do kwestii dowodowych i proceduralnych.

W czerwcu 2024 r. Stowarzyszenie Autorów ZAiKS zaktualizowało dwa regulaminy: repartycji oraz zgłaszania i rejestracji utworów. Znalazły się w nich postanowienia dotyczące utworów, które w całości lub części stworzono z wykorzystaniem narzędzi opartych na sztucznej inteligencji. Przykładem wytworu Al, który mógłby podlegać ochronie autorskoprawnej, jest mi.n. fragment będący dokończeniem X Symfonii Ludwiga van Beethovena - piszą radcowie prawni: Marta Ostrowska oraz Michał Ryba z WN Legal Wątrobiński Nartowski.

Możliwość korzystania przez firmę z utworów stworzonych przez jej pracownika zależy przede wszystkim od treści łączącej ich umowy o pracę. Jeżeli w jej ramach może dojść do powstania utworu, to zawsze należy precyzyjnie – w samym tekście umowy o pracę – ustalić wszystkie kwestie związane z prawem autorskim. Dla dobra obydwu stron.

Czy masowe wezwania do zapłaty pod groźbą procesu karnego w celu ochrony praw autorskich były naruszeniem zasad etyki zawodowej adwokatów? Na to pytanie Sąd Najwyższy w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej Sądu Najwyższego jednak nie odpowiedział. Sprawy od 2014 roku się przedawniły. Proces toczył się długo z powodu skomplikowanych okoliczności i nielegalnej Izby Dyscyplinarnej.

Wynagrodzenie powstałe z droit de suite należy się wówczas, gdy następuje zawodowa odsprzedaż oryginalnych egzemplarzy utworu. Roszczenie o jego zapłatę powstaje w chwili odsprzedaży dzieła. Wierzytelność jest zbywalna na zasadach ogólnych, wchodzi do spadku, może też być przedmiotem zapisu windykacyjnego i zwykłego - przypomniały sądy.

Nowe zasady wynagradzania twórców i wykonawców, w tym pobieranie tantiem od treści dziennikarskich wykorzystywanych przez big techy, przewiduje nowelizacja prawa autorskiego, którą opublikowano 19 sierpnia. To pierwsza tak duża zmiana prawa autorskiego od 30 lat. Od początku prac nad nią towarzyszyły jej duże kontrowersje. Przede wszystkim dotyczy one big techów. Środowisko dziennikarskie obawiało się, że będą narzucać swoją wolę wydawcom i media na tym stracą. Ostatecznie udało się wywalczyć kompromis.

Do każdego wytworu generatywnej sztucznej inteligencji należy podchodzić w sposób indywidualny. Jeżeli został on wygenerowany przez systemy oparte na AI na podstawie kilku stosunkowo prostych promptów, a użytkownik takiego systemu nie miał szczególnego wpływu na efekt pracy sztucznej inteligencji, wówczas nie ma wątpliwości, że nie stanowi on utworu i nie jest chroniony przez prawo autorskie - piszą prawnicy Marta Ostrowska oraz Michał Ryba z WN Legal Wątrobiński Nartowski.

Sztuczna inteligencja wchodzi coraz śmielej w różne obszary naszego życia, nie tylko prywatnego, ale także zawodowego i biznesowego. W konsekwencji, pojawiają się głosy o tym, jak AI może wpłynąć na działanie przedsiębiorców w kontekście potencjalnych ryzyk, zwłaszcza gdy z jej pomocy chętniej zaczynają korzystać pracownicy zatrudnieni w przedsiębiorstwie – piszą radczynie prawne Dominika Popik-Strzępioł i Karolina Kalinowska.

Filmiki, na których tiktoker w stroju gnoma wkracza do sklepów i restauracji w galeriach handlowych, zdobyły serca odbiorców na całym świecie. Problem w tym, że kosztem pracowników i klientów, którzy mimowolnie wzięli udział w "tworzeniu contentu". Takie postępowanie jest nie tylko nieetyczne, ale również na bakier z prawem. Tym bardziej, gdy w celach marketingowych kontrowersyjnego twórcę, kosztem swoich pracowników, wspiera pracodawca.

W cieniu gorących dyskusji sejmowych nad wynagrodzeniami za streaming i wzmocnieniem nowego prawa pokrewnego wydawców nie wzbudziła uwagi zasadnicza zmiana generalnej regulacji prawa twórcy do wynagrodzenia. Najogólniej ujmując: zrobiono to nieudolnie, ale przynajmniej w części transponowano tu dyrektywę 2019/790, słusznie istotnie wzmacniając prawo twórcy do wynagrodzenia - pisze prof. Ryszard Markiewicz. 

Po wdrożeniu unijnej dyrektywy o prawie autorskim będziemy licencjonować treści polskich wydawców na takich samych zasadach jak w pozostałych krajach Unii Europejskiej – deklaruje Google Polska. W czwartek, wydawcy w Polsce protestowali przeciwko niekorzystnym zmianom w prawie autorskim, w związku z implementacją dyrektywy DSM. Chodzi o brak wsparcia rządu w negocjacjach z koncernami cyfrowymi.

Jeśli Senat nie poprawi Prawa autorskiego, to sąd rozstrzygający spory o tantiemy będzie musiał dokonać oceny prawnej, czy definicje polskiej ustawy odpowiadają prawu unijnemu. A jeśli nie odpowiadają, sąd będzie musiał wystąpić do TSUE z pytaniem prejudycjalnym. Ta kwestia była już rozpoznawana przez polski sąd i mamy pierwsze, precedensowe rozstrzygnięcie - mówi radca prawny dr Marek Bukowski, specjalista w dziedzinie prawa autorskiego.

Politycy! Nie zabijajcie polskich mediów! Polskie media są ważną częścią życia każdego z nas - wszystkich żyjących, mieszkających i pracujących w Polsce. Są częścią naszego dziedzictwa kulturowego i systemu demokratycznego. I jako takie muszą przetrwać. W całej swojej, także niedawnej historii, stały na straży wolności, demokracji, obywatelskiego prawa do debaty publicznej, prawdy i odpowiedzialności za słowo. W interesie Polski jest, by to się nie zmieniło.

Obowiązujące w Polsce prawo autorskie ma już 30 lat i nie uwzględnia istnienia platform cyfrowych, dlatego niezbędne są zmiany dostosowujące prawo do współczesnych norm europejskich. - Międzynarodowe korporacje medialne osiągają miliardowe przychody na polskim rynku, eksploatując utwory z udziałem polskich artystów - w internecie, w serwisach streamingowych, takich jak Netflix czy MAX, płatnej telewizji i w sieciach kablowych - informują.

Przywłaszczenie sobie „autorstwa” wytworu AI (przez brak odpowiedniego oznaczenia AI, co sugerowałoby, że dzieło pochodzi od autora) nie jest plagiatem w rozumieniu obecnych przepisów. Zasadniczo o plagiacie nie może być mowy w sytuacji, w której przypisanie dotyczy czegoś, co prawem autorskim chronione nie jest - piszą Michał Ryba i Karol Wątrobiński z kancelarii WN Legal Wątrobiński Nartowski.

Resort kultury, po konsultacjach społecznych, zdecydował się na wprowadzenie kilku istotnych zmian do projektu, który ma na celu implementację unijnej dyrektywy DSM (Digital Single Market). Mają one teoretycznie rozwiązać problemy twórców związane z wynagrodzeniami za korzystanie z ich dzieł. Projekt ustawy trafił do Sejmu, odbyło się już pierwsze czytanie. Artyści niecierpliwie czekają zwłaszcza na wprowadzenie tantiemów.

Aktorzy, muzycy i lektorzy domagają się od parlamentarzystów gwarancji praw do wynagrodzeń z tytułu rozpowszechniania utworów w sieci. We wtorek, podczas posiedzenia sejmowej Komisji Kultury i Środków Przekazu, odbyło się pierwsze czytanie projektu nowelizacji ustawy o prawie autorskim. Zmiana przepisów jest podyktowana koniecznością implementacji do polskiego prawa unijnej dyrektywy.

Ze względu na błyskawiczny postęp technologiczny, walka z bezprawnie udostępnianymi w sieci treściami to dla twórców przepisów poważne wyzwanie. Część zjawisk nie tylko wymyka się regulacjom prawnym, ale jest także trudna do ścigania przez pokrzywdzonych twórców. Sytuację ma szansę poprawić wdrożenie przez krajowego ustawodawcę unijnych aktów prawnych, które pozwolą m.in. na pociągnięcie do odpowiedzialności konkretnego portalu.

Rząd ma się wkrótce zająć ustawą o prawie autorskim oraz ustawą o statusie zawodowym artysty. W Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego trwają także prace nad projektem ustawy medialnej, która, jak powiedziała w poniedziałek wiceszefowa MKiDN Joanna Scheuring-Wielgus, "w końcu uporządkuje kwestie związane z szeroko rozumianymi mediami publicznymi".

Dozwolony użytek nie może naruszać normalnego wykorzystania dzieła ani powodować nieuzasadnionej szkody dla słusznych interesów podmiotów praw autorskich. Nasuwa się pytanie, czy w tak liberalnym podejściu nie dochodzi jednak do zakłócenia równowagi między zapewnieniem swobody twórczości a ochroną praw autorskich - pisze prof. dr hab. Ryszard Markiewicz.