Bezpłatny e-book Wdrażanie AI - system zarządzania ryzykiem zgodny z ISO i dobrymi praktykami
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Prawo.pl

Reemisja utworów bez umowy. Czy warto ponosić takie ryzyko?

Reemisja utworów bez umowy z organizacją zbiorowego zarządzania staje się działaniem wysokiego ryzyka. Dzieje się tak nie tylko ze względu na ryzyko zasądzenia sumy pieniężnej stanowiącej dwukrotność stosownego wynagrodzenia, które byłoby należne za udzielenie zgody na reemisję utworu. Istotne ryzyko dla reemitentów stanowi także „roszczenie zakazowe” - piszą Paweł Tomasik, radca prawny i Wiktoria Miszczak z kancelarii Peter Nielsen & Partners Law Office sp.k.

Branża cyfrowa i telekomunikacyjna chcą zmian w zarządzaniu prawami autorskimi

Siedem organizacji reprezentujących przedsiębiorców z branży cyfrowej i telekomunikacyjnej, opracowało założenia reformy systemu zbiorowego zarządzania prawami autorskimi. Ich propozycje zostaną przekazane organizacjom zbiorowego zarządu oraz Ministerstwu Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Komisja Europejska kieruje do TSUE sprawy przeciwko Polsce

Polska będzie tłumaczyć się w Trybunale Sprawiedliwości UE z niewdrożenia przepisów o opłatach za dostęp do infrastruktury drogowej oraz z niezapewnienia skutecznego wdrożenia aktu o usługach cyfrowych (DSA). Komisja Europejska przygląda się też opóźnieniom we wdrożeniu innych przepisów dotyczących cyberbezpieczeństwa, dostępu do adwokata i systemu handlu emisjami ETS.

Bezmyślne "przeklejki" z ChataGPT w setkach naukowych publikacji

Coraz więcej publikacji naukowych zawiera fragmenty wygenerowane przez sztuczną inteligencję — często bez ujawnienia tego faktu. Jak alarmują prof. Artur Strzelecki z Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach oraz eksperci cytowani przez „Nature”, problem ma charakter systemowy i może podważać wiarygodność badań. Ukryte użycie narzędzi AI, „cicha korekta” tekstów już opublikowanych i kaskadowe powielanie niezweryfikowanych treści pokazują, że nauka musi pilnie wypracować jasne zasady korzystania z AI.

Prof. Markiewicz: Parodia, pastisz i karykatura, to nie to samo

W części pierwszej tego tekstu przedstawiłem „parodię” jako postać dozwolonego użytku, a więc postaci eksploatacji cudzego utworu, która nie narusza praw autorskich. Tu zastanawiam się nad sposobem rozumienia dwóch dalszych postaci dozwolonego użytku również wymienionych w art. 291 prawa autorskiego - pisze prof. Ryszard Markiewicz w szóstej części cyklu „Dopowiedzenia”.

Andrzej Zorski: Wydawca nie wyłączy "klauzuli bestsellerowej"

Autorzy, zwłaszcza ci początkujący, często są niedofinansowani i godzą się na bardzo niskie wynagrodzenie za swoje dzieła. Klauzula bestsellerowa ma ich chronić, gdy ich utwory niespodziewanie odniosą sukces. Oczywiście wydawca może argumentować, że to on ponosi ryzyko gospodarcze promowania - zwłaszcza mało znanego - autora - mówi Andrzej Zorski, adwokat z Kancelarii Pilawska Zorski Adwokaci.

Prof. Markiewicz: Pastisz w prawie autorskim - pomiędzy parodią i karykaturą

Dozwolony użytek zawęża ochronę prawnoautorską ze względu na różne interesy korzystających z utworów. W tym tekście zastanawiam się nad sposobem rozumienia parodii, pastiszu i karykatury – jako podstawach umożliwiających szerszą swobodę wolności wypowiedzi związanej z wykorzystywaniem cudzej twórczości – pisze prof. Ryszard Markiewicz w piątej publikacji z cyklu „Dopowiedzenia”.

Prof. Markiewicz: Fotel LC2 i prawo autorskie

Gdy porównujemy prawdziwy fotel Le Corbusiera z betonowym fotelem Zwicky'ego, to uznając, że pierwszy z nich jest utworem, trudno kwestionować, że fotel Zwicky'ego przejmuje elementy twórcze z wzorca (kształt metalowego rusztowania oraz proporcje i układ „poduszek”). A jeżeli jest tak - to powstaje pytanie, czy korzystanie z fotelu Zwicky'ego narusza prawa autorskie do fotela Le Corbusiera - pisze prof. Ryszard Markiewicz w czwartej wypowiedzi z cyklu "Dopowiedzenia".

Prof. Markiewicz o AI i prawie autorskim: Ciemność, widzę, ciemność

AI moim zdaniem obnaża słabość, a nawet fikcjonalność, w istocie metaforycznych kryteriów stosowanych przez Trybunał Sprawiedliwości przy definiowaniu utworu, takich jak: „odzwierciedlenie osobowości autora”, „osobowość znajduje odzwierciedlenie w wyborach i samej pracy”, „piętno osobowości twórcy w dziele”, zaznaczenie "osobistego charakteru" dzieła. O pułapce zastawionej przez AI na klasyczną ochronę autorską pisze prof. Ryszard Markiewicz w trzeciej części cyklu „Dopowiedzenia”.

Prof. Markiewicz: Prawo autorskie i sztuczna inteligencja

Współcześnie dyskutowany jest problem, kiedy współudział człowieka i AI uzasadnia stwierdzenie istnienia utworu w rozumieniu prawa autorskiego. Możliwe tu są bardzo różne sytuacje. Od wykorzystywania AI tylko do korekty tekstu, jego tłumaczenia lub poprawy stylu, co nie eliminuje ochrony autorskiej, aż do wytworzenia przez AI obrazu lub dzieła muzycznego na „zadany temat”, które nie podlegają ochronie autorskiej - pisze prof. Ryszard Markiewicz w ramach cyklu „Dopowiedzenia”.

Prof. Markiewicz: Prawo autorskie i szaleństwa bananowe

Amerykańskie spory związane z wykorzystaniem banana w dziele sztuki są dobrym pretekstem dla rozważań w sprawie kryteriów utworu na gruncie polskiego (europejskiego) prawa autorskiego. Niewątpliwie sprawa dzieła (instalacji) pt. „Comedian” Maurizio Cattelana, sprzedanego za 6,24 mln dolarów, wzbudza moją największą irytację - pisze prof. Ryszard Markiewicz, rozpoczynając cykl „Dopowiedzenia”.

Domena publiczna nie zwalnia z ostrożności

Z początkiem 2025 roku do domeny publicznej weszły utwory m.in. polskiej pisarki Zofii Nałkowskiej, meksykańskiej malarki Fridy Kahlo i francuskiego pioniera kinematografii Auguste’a Lumière’a. Z twórczości tych artystów można korzystać swobodnie i nieodpłatnie. Nie zawsze ustalenie statusu prawnoautorskiego danego utworu jest jednak proste – trzeba brać pod uwagę m.in. ewentualne prawa innych osób i kwestie międzynarodowe.

„Poprawmy prawo” - zgłoś przepisy do zmiany, wygraj dostęp do LEX

Prawo.pl i LEX rozpoczynają piątą edycję akcji "Poprawmy prawo". Po raz kolejny będziemy chcieli wskazać problematyczne przepisy, które na pewno należy zmienić. Chodzi o regulacje, które mają istotny wpływ na: wymiar sprawiedliwości, prawników, podatki, pracę, działalność gospodarczą, zdrowie, oświatę, samorząd i administrację. Do zgłaszania wadliwych aktów prawnych zapraszamy naszych Czytelników.

Pieniądze na tantiemy dla pisarzy za wypożyczanie ich książek na przyszłe lata

Pisarze otrzymują wynagrodzenie za wypożyczenia biblioteczne ich książek w wersji papierowej. Ale nie dostają wynagrodzenia za wypożyczenie wersji cyfrowej w postaci audiobooków i e-booków. Poprawka uwzględniająca te wypłaty nie przeszła. Nowela prawa autorskiego była konieczna, ponieważ kończy się 10-letni okres, na jaki zostały określone limity wydatków na ten cel.

Sąd UE: Ukraińskie hasło bojowe nie może być znakiem towarowym

Oznaczenie graficzne tworzone przez frazę „RUSSIAN WARSHIP, GO F**K YOURSELF” w językach rosyjskim i angielskim nie może zostać zarejestrowane jako unijny znak towarowy - orzekł w środę sąd Unii Europejskiej. Państwowa Służba Graniczna Ukrainy chciała zarejestrować je jako unijny znak handlowy dla różnych grup towarów, w tym wydawniczych, oświatowych, rekreacyjnych i sportowych.

Wydawcy z nową szansą na zwycięstwo z Chomikuj

Sąd ponownie rozpatrzy sprawę naruszeń praw autorskich zarzucanych platformie Chomikuj.pl przez wydawców książek reprezentowanych przez Wolters Kluwer Polska. W zeszłym roku sąd okręgowy - choć uznał, że doszło do naruszeń praw autorskich - oddalił powództwo z uwagi na brak legitymacji biernej podmiotu odpowiedzialnego za prowadzenie platformy.

Spory wokół unijnych znaków certyfikujących warto obserwować

Unijny znak certyfikujący jest stosunkowo nowym, bo funkcjonującym dopiero od siedmiu lat rodzajem znaku towarowego UE. Nie doczekał się jeszcze szczególnie bogatego zbioru orzecznictwa, stąd przyglądamy się z ciekawością każdej kolejnej sprawie wokół tego rodzaju prawa. Znaczenie unijnych znaków będzie jednak w najbliższych latach systematycznie rosnąć - pisze Ewelina Bosek, radca prawny.

Nowelizacja prawa autorskiego lekiem na całe zło?

Pomimo rosnącej popularności usług VoD i SVoD, art. 70 ust. 2(1) prawa autorskiego pozostawał bez zmian. Widzowie w domowym zaciszu mogli cieszyć się serialowymi i filmowymi nowościami, a sam model wynagrodzenia tantiemowego nie przystawał do współczesnego rynku audiowizualnego. Środowisko twórców od dawna postulowało potrzebę jego dostosowania do współczesnych realiów. Twórcy czekali na implementowanie dyrektyw... aż się doczekali - pisze Katarzyna Jedynak-Gierada, rzecznik patentowy.

Klauzula bestsellerowa po nowelizacji - nowe brzmienie, te same problemy?

O klauzuli bestsellerowej zrobiło się głośno kilka lat temu, gdy media obiegły informacje o konflikcie między Andrzejem Sapkowskim a spółką CD Projekt. Pisarz, który przeniósł na studio prawa autorskie do eksploatacji uniwersum „Wiedźmina” za stosunkowo niewielką kwotę, domagał się dodatkowego wynagrodzenia, powołując się na ogromne zyski osiągane przez studio. Nowelizacja dostosowuje klauzulę bestsellerową do wymogów unijnych, ale nie rozwiązuje problemów związanych z jej praktycznym stosowaniem, w szczególności w odniesieniu do kwestii dowodowych i proceduralnych.

Rejestracja utworów stworzonych z wykorzystaniem AI - zmiany w regulaminie ZAiKS

W czerwcu 2024 r. Stowarzyszenie Autorów ZAiKS zaktualizowało dwa regulaminy: repartycji oraz zgłaszania i rejestracji utworów. Znalazły się w nich postanowienia dotyczące utworów, które w całości lub części stworzono z wykorzystaniem narzędzi opartych na sztucznej inteligencji. Przykładem wytworu Al, który mógłby podlegać ochronie autorskoprawnej, jest mi.n. fragment będący dokończeniem X Symfonii Ludwiga van Beethovena - piszą radcowie prawni: Marta Ostrowska oraz Michał Ryba z WN Legal Wątrobiński Nartowski.