Sześcioro nowych sędziów Trybunału Konstytucyjnego, wybranych przez Sejm 13 marca, zaapelowało do prezydenta Karola Nawrockiego o powiadomienie o możliwym terminie złożenia przez nich ślubowania w jego obecności. W piśmie wskazali, że jeżeli kalendarz prezydenta nie pozwala na spotkanie, są gotowi złożyć ślubowanie w innej formie. Ślubowanie nowych sędziów wobec prezydenta zakłada ustawa o statusie sędziów TK; zgodnie z nią od ślubowania uzależnione jest nawiązanie stosunku służbowego z nowym sędzią.

Mimo wszczęcia przez Komisję Europejską procedury naruszeniowej, Polska nadal nie implementowała w pełni tzw. dyrektyw obrończych. Miała to zmienić nowelizacja K.p.k. - została jednak zawetowana przez prezydenta. Prawnicy wskazują, że jednym z największych problemów jest brak jakiegokolwiek systemu, który umożliwiałby zapewnienie obrońcy przed pierwszym przesłuchaniem. W szczególnie złej sytuacji są zatrzymani, którzy nie mają przy sobie kontaktu do adwokata lub radcy lub nie stać ich na pomoc prawną „z wyboru".

Ministerstwo Sprawiedliwości zmieniło projekt nowelizacji Prawa o ustroju sądów powszechnych, który ma przywrócić znaczenie samorządu sędziowskiego. Najnowsza wersja zakłada wprowadzenie dodatkowego organu samorządu w postaci zgromadzenia przedstawicieli sędziów apelacji. To ono zajmie się opiniowaniem kandydatów w konkursach na sędziowskie stanowiska na obszarze „swojej" apelacji. MS proponuje też by prezesów i wiceprezesów, w trakcie kadencji, mogła odwoływać jedynie KRS, na wniosek ministra i po opinii zgromadzeń ogólnych.

W związku z niepełnym wdrożeniem przez Polskę zasad wykonywania europejskiego nakazu aresztowania, skutkującym preferencyjnym traktowaniem polskich obywateli w tej procedurze, nowelizacja kodeksu postępowania karnego ma wprowadzić możliwość, na wniosek państwa wystawiającego ENA, czasowego przekazania osoby ściganej. Jednak po przesłuchaniu lub przeprowadzeniu innych czynności śledczych, taka osoba miałaby zostać „zwrócona” Polsce, chyba że sama zdecyduje inaczej.

Skarga nadzwyczajna była instrumentalnie wykorzystywana m.in. w sprawach dotyczących Waldemara Żurka – oceniła w drugiej części swojego raportu Komisja do spraw wyjaśnienia mechanizmów represji wobec organizacji społeczeństwa obywatelskiego oraz działaczy społecznych w latach 2015–2023. Chodzi w sumie o trzy skargi nadzwyczajne wniesione m.in. od wyroków dotyczących rozliczeń majątkowych pomiędzy byłym sędzią, a obecnym ministrem sprawiedliwości, a jego byłą żoną.

Kancelaria Sejmu nie odpowiedziała na zasadnicze wątpliwości konstytucyjne podniesione przez głowę państwa – to konkluzja pisma pałacu prezydenckiego skierowanego w poniedziałek do Sejmu. Główne zarzuty dotyczą hurtowego wyboru szóstki sędziów w jednym terminie, a ponadto nie wskazano, który sędzia jest wybierany na który wakat. Te kruczki prawne i niedociągnięcia proceduralne mogą być w przyszłości powodem, że prezydent nie będzie chciał odebrać od elektów przysięgi.

Dwa samorządy prawnicze - ORA i OIRP w Poznaniu zwarły szyki i doprowadziły do unieważnienia przetargu na obsługę prawną Sądu Okręgowego w Kaliszu. Wygrała go bowiem spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, a sąd po interwencji adwokatów i radców i ponownej analizie przyznał, że wymóg wpisu na listę adwokacką/radcowską dotyczy także samego wykonawcy, a nie tylko pracujących dla niego prawników.

Nadużywanie instytucji tymczasowego aresztowania jest polskim problemem systemowym, na który wielokrotnie zwracały uwagę instytucje i trybunały europejskie. Zawetowana przez prezydenta nowelizacja Kodeksu postępowania karnego miała poprawić sytuację, jednak zakładane przez nią ograniczenia nie wejdą w życie. Problem też w tym, że na horyzoncie nie widać rządowego planu „B", który by to zmieniał. Tymczasem karniści podkreślają, że szkopuł nie tylko w przepisach, ale i podejściu sędziów, którzy wnioski prokuratorów rozpatrują często automatycznie.

Drugi rok z rzędu liczba nowych aktów prawnych opublikowanych w dziennikach urzędowych spadła, co jest szczególnie widoczne w przypadku rozporządzeń. Pozytywnym trendem jest ograniczenie zmian ustawowych dotyczących podatków. Niestety praktyka rezygnowania czy ograniczania vacatio legis ma się dobrze. Nadal obowiązują też przepisy nieżyciowe lub wręcz buble prawne, co pokazuje raport „Poprawmy prawo”.

Obecnie trwają dość intensywne prace nad założeniami ustawy o pracownikach sądów. Miałaby wejść w życie już w 2027 r. Podobne plany MS miało w stosunku do ustawy o pracownikach prokuratury – prace nad nią są jednak na etapie konsultacji. Prawo.pl dotarło do pisma prokuratora krajowego Dariusza Korneluka, dotyczącego tej ustawy. Widzi on m.in. możliwość uzależnienia pensji prokuratorskich urzędników, albo ich części, od wynagrodzeń prokuratorów. Wskazuje również, że asystenci powinni być potraktowani oddzielnymi przepisami ze względu na ich rolę i szerokie kompetencje.

Na stronach RCL pojawiła się nowa wersja projektu, który ma m.in. utemperować sędziowskie delegacje. Zakłada wprowadzenie maksymalnego, czteroletniego czasu delegacji do Ministerstwa Sprawiedliwości, ale też do Biura Krajowej Szkoły Sądownictwa i Prokuratury czy do Sądu Najwyższego. Tym razem dopisano przepisy regulujące przypadki odwołania sędziego z delegacji do innego sądu - będzie mogło to nastąpić wyłącznie w przypadku prawomocnego orzeczenia kary dyscyplinarnej albo rezygnacji samego sędziego, ale z trzymiesięcznym uprzedzeniem.

Polski ustawodawca, niezależnie od tego, kto sprawuje władzę, od lat nie może doprowadzić do wprowadzenia osobnego pełnomocnictwa, które umożliwiłoby decydowanie na przyszłość zarówno o sprawach pacjenta dotyczącego jego zdrowia, jak i osób, które ewentualnie mogą je za niego podejmować. Padają bowiem liczne deklaracje, a nawet konkretne propozycje legislacyjne, ale są procedowane na dalszych etapach. A problem będzie się tylko pogłębiał ze względu na demografię. Potrzebujemy też innych rozwiązań związanych z medycyną końca życia.

W jaki sposób chronić prawa jednostki i wartości demokratyczne w czasie dominacji gigantów technologicznych? Nad tym zastanawiali się uczestnicy konferencji„Regulacja rynków w obronie zasad demokratycznych” („Regulation of Markets in Defence of Democratic Principles”), która odbyła się w czwartek i w piątek na Uniwersytecie Warszawskim. Wzięli w niej udział m.in. Vera Jourová, była komisarz UE ds. sprawiedliwości oraz Marc van der Woude, prezes Sądu UE.

Minister Sprawiedliwości wszczął z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie odwołania Rektora-Komendanta Akademii Wymiaru Sprawiedliwości dra Michała Sopińskiego. Jak wyjaśniono w komunikacie, odwołanie rektora może nastąpić w przypadku rażącego lub uporczywego naruszenia przepisów prawa, po zasięgnięciu wymaganych opinii właściwych organów. Zawiadomienie – według MS – zostało skutecznie doręczone 19 marca 2026 r.

Prokuratura Okręgowa w Krakowie wszczęła postępowanie w sprawie portalu Lexspace – po zawiadomieniu samorządu radców prawnych. Sprawa dotyczy możliwego podszywania się pod prawników i wprowadzania użytkowników w błąd. Jak informuje Krajowa Rada Radców Prawnych, pojawiają się również sygnały o wykorzystywaniu danych radców bez ich wiedzy i zgody.

Minister sprawiedliwości Waldemar Żurek rozbudził nadzieję asystentów sędziów, ale też referendarzy na szybszy awans – bez aplikacji uzupełniającej, na stanowisko sędziego. Podczas spotkania ze związkowcami przyznał, że dobrym rozwiązaniem byłaby możliwość takiego awansu pod warunkiem zdania egzaminu zawodowego – np. adwokackiego i określonego stażu pracy. Apelował o to też m.in. Rzecznik Praw Obywatelskich, a uregulowaniem kwestii dojścia do zawodu sędziego zajmuje się obecnie Komisja Kodyfikacyjna Ustroju Sądownictwa i Prokuratury.

Na początku kwietnia wejdzie w życie nowelizacja Prawa o ustroju sądów powszechnych, dopuszczająca studentów prawa, konkretnie po trzecim roku, do pracy w sądach na stanowisku młodszego asystenta sędziego. Ustawa jest już opublikowana. Jak dowiedziało się Prawo.pl, nie będą organizowane specjalne konkursy dla studentów, będą ubiegać się o asystencką pracę w sądach razem z pozostałymi kandydatami.

Gry gracz zawierał zakłady u bukmachera, który nie miał zgody na działalność na obszarze danego państwa, to umowa jest nieważna i można się domagać zwrotu przegranych pieniędzy - to opinia rzecznika generalnego Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Gdyby jednak sędziowie ją podzielili, to europejski rynek zakładów bukmacherskich czeka rewolucja. W praktyce jednak tylko nieliczni Polacy mogą liczyć na zwrot przegranych stawek.

Rządowe Centrum Legislacji chce m.in. usprawnić procedurę ogłaszania prawa, zwiększyć dostępność obowiązujących przepisów, także w sytuacjach nadzwyczajnych oraz ujednolicić zasady ogłaszania umów międzynarodowych. Zmian jest więcej. Szeroka nowelizacja ustawy z 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych ma być pierwszą tak istotną zmianą od 2012 r., kiedy wprowadzono obowiązek elektronicznego publikowania dzienników urzędowych.

20 kwietnia br. mają się zebrać zgromadzenia ogólne sędziów by zaopiniować sędziowskich kandydatów do Krajowej Rady Sądownictwa - ustalił serwis Prawo.pl. Przygotowano regulamin, zgodnie z którym głosy mają być liczone przez komisje skrutacyjne - na poziomie poszczególnych sądów i następnie zliczane na poziomie apelacji. Każdy z sędziów ma mieć możliwość oddania 15 głosów. Opiniowani mają być wszyscy kandydaci zgłoszeni marszałkowi Sejmu Włodzimierzowi Czarzastemu. Część sędziów już zapowiada, że nie weźmie udziału w zgromadzeniach, wielu jednak podkreśla, że jest to konieczne, by uzdrowić sytuację wokół KRS.