Bank nie straszy państwa Dziubaków żądaniem zwrotu 800 tys. złotych. TSUE wskazał, że skutki unieważnienia umowy muszą być jasno przedstawione klientowi, wiec staraliśmy się je wskazać. Umowy nie mogą być źle skonstruowane, skoro podpisywali je także sędziowie Sądu Najwyższego – mówią Alexander Fleischmann, prezes Raiffeisen Bank International i Ireneusz Stolarski, pełnomocnik banku.

Sąd Apelacyjny w Warszawie orzekł, że umowa kredytu ustalona we frankach, a wypłacona w złotych polskich jest ważna przy wyeliminowaniu klauzul przeliczeniowych. Sąd uznał, że wyrok TSUE z 3 października br. nie wskazuje, że w wypadku stwierdzenia nieuczciwych warunków, umowa automatycznie staje się nieważna.

Nie boimy się nieumotywowanych dostatecznie argumentów banków i wnosimy o unieważnienie umowy. To, czego się boimy, to wybranej przez sąd metody rozliczenia otrzymanych przez kredytobiorców świadczeń – mówi adwokat Agnieszka Plejewska, pełnomocnik państwa Dziubaków w sprawie przeciwko Raiffeisen Bank.

Unieważnienie umowy, o co wnioskują pełnomocnicy państwa Dziubaków, może okazać się niekorzystne - jeśli sąd do rozliczenia zastosuje teorię salda. A jej zwolennikiem jest właśnie m.in. sędzia Kamil Gołaszewski, który ma rozstrzygnąć ich sprawę. Prawnicy frankowiczów nie mają jednak wątpliwości, że to niezgodnie z prawem cywilnym.

4 listopada odbyła się rozprawa w sprawie umowy kredytowej państwa Dziubaków - pierwsza po wyroku TSUE. Bank wyliczył, że w przypadku unieważnienia umowy może domagać się od nich nawet 800 tys. zł lub zwrotu mieszkania. Nie zapadł wyrok, bo do sprawy przyłączył się Rzecznik Praw Obywatelskich. Sąd dał mu miesiąc na przedstawienia swojego stanowiska, a kolejną rozprawę wyznaczył na 3 stycznia 2020 roku.

Według Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Getin Noble Bank i Raiffeisen Bank dowolnie zmieniły kredytobiorcom istotne warunki umów o kredyt hipoteczny. Listownie informowały klientów o zmianie sposobów wyliczania kursów kupna i sprzedaży walut obcych.

W Polsce toczy się ponad 10 spraw z pozwów grupowych przeciwko bankom o kredyty frankowe. Klienci wybierali wspólne dochodzenie roszczeń, bo miało być tańsze i mniej absorbujące. Po wyroku TSUE w sprawie kredytu frankowego państwa Dziubaków, część uczestników wycofuje się z grupy, bo liczy na szybszy wyrok w sprawie indywidualnej. Nie wszyscy mogą.

Polskie sądy słuchają TSUE i "odfrankowiają" kredyty. Od wyroku w sprawie Dziubak zapadło już co najmniej sześć wyroków sądów powszechnych w sprawach kredytów frankowych - aż w pięciu sędziowie uznali, że nie można kursu franka z tabeli banku zastąpić innym. Kancelarie są zasypywane mailami z prośbą o sprawdzenie umowy. 

Przed orzeczeniem TSUE w sprawie Dziubak banki straszyły, że wyrok pogrąży sektor. Teraz straszą, że jeśli kredytobiorcy zaczną unieważniać umowy - będą domagać się wynagrodzenia za korzystanie z ich kapitału. Czy jest cień nadziei, by sprawiedliwości stało się zadość? Tak - wystarczy interwencja Sądu Najwyższego.

Jest już drugi prawomocny wyrok po orzeczeniu TSUE w polskiej sprawie frankowej. Sąd Apelacyjny w Warszawie uznał, że po usunięciu abuzywnej klauzuli indeksacyjnej umowa może nadal wiązać strony. Nie stwierdził jednak, że kredyt w złotówkach jest oprocentowany stawką LIBOR. Zdaniem sądu to będzie kolejny problem do rozstrzygnięcia.

Biegli rewidenci analizują skutki wyroku TSUE w sprawie kredytów frankowych. Banki zaczęły natomiast tworzyć odpowiednie rezerwy. Przepisy nie wymagają, aby odpisy na szacowane skutki zmian umów księgować jednorazowo. Upadłość banków wydaje się więc mało prawdopodobna. Audytorzy muszą jednak spojrzeć na cały sektor ze szczególną uwagą.

Sąd Okręgowy w Warszawie wydał pierwszy prawomocny wyrok po orzeczeniu Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej w sprawie kredytu frankowego. Oddalił w całości apelację mBanku i uznał, że umowa kredytowa po usunięciu niedozwolonej klauzuli indeksacyjnej pozostaje ważna.

Nie istnieje możliwość uzupełnienia treści umowy po usunięciu abuzywnej kaluzuli waloryzacyjnej ogólnymi zasadami prawa polskiego. „Odfrankowiona" umowa może nadal być wykonywana. Tak uznał Sąd Rejonowy dla Warszawy Śródmieścia.

Trybunał nie rozstrzygał o abuzywności kredytów walutowych i nie badał w ogóle tej kwestii - podkreśla Związek Banków Polskich w kolejnym stanowisku po wyroku TSUE w sprawie Dziubaków i ich kredytu indeksowanego do franka. Unijny sąd nie potwierdził też, że można utrzymać opcję "odfrankowienia" umowy, a unieważnienie jest niekorzystne dla obu jej stron.

Rzecznicy: praw obywatelskich i finansowych zachęcają frankowiczów, by wchodzili w spór z bankami. Wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej jest bowiem dla nich korzystny - sądy mogą albo "odfrankowić" kredyt albo unieważnić umowę. By zacząć spór, nie są od razu potrzebne duże pieniądze. Wystarczy kilka tysięcy złotych.

Rząd chce wspierać wszelkie działania, aby zachować stabilność systemu bankowego. Jest też gotowy na dyskusję z sektorem bankowym o rozwiązaniach prawnych w celu wsparcia po wyroku TSUE. Przedstawiciele rządu podkreślają jednak, że państwo było przygotowane, by sobie z takim problemem poradzić, co widać po reakcji rynków.

Wyrok TSUE w sprawie Dziubak dotyczy okoliczności ustalonych w indywidualnej sprawie i nie będzie miał automatycznego zastosowania do rozstrzygnięć we wszystkich sprawach. Dopiero po latach orzecznictwo polskich sądów będzie wyraźnie określone, na razie jest jeszcze za wcześnie na jakiekolwiek prognozy. Tak uważa Bank Millennium.

Za sprawą orzeczenia Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej sądy mogą albo "odfrankowić" kredyt, albo unieważnić umowę. Banki przekonują, że to drugie rozwiązanie nie jest dobre dla kredytobiorców, bo będą od nich dochodzić wynagrodzenia za korzystanie z kapitału. Zdaniem prawników oba rozwiązania są dla frankowiczów korzystne finansowo.

Wierzę, że nie będzie dochodziło do absurdalnego uprzywilejowania osób, które i tak sumarycznie płacą mniej za kredyty niż kredytobiorcy złotowi. Spodziewam się, że sądy będą uwzględniały wyjątkowość sytuacji w jakiej znaleźli się klienci banków, jak i same banki - powiedział Krzysztof Pietraszkiewicz, prezes Związku Banków Polskich po ogłoszeniu wyroku przez TSUE.

Polski sąd powinien rozważyć unieważnienie umowy. Nie może to być jednak czynność automatyczna – konieczna jest zgoda kredytobiorcy - dobrowolna i świadoma. Ważne jest też właściwe upomnienie się o swoje prawa, w tym złożenie reklamacji do banku, a po jej odrzuceniu – wejście na drogę sporu. Tak uważa Rzecznik Praw Obywatelskich po ogłoszeniu wyroku TSUE w w polskiej sprawie frankowej.