Błędny jest pogląd Trybunału Konstytucyjnego, że uchwała połączonych trzech izb Sądu Najwyższego ma charakter prawotwórczy. Wyrok z 20 kwietnia br. otwiera drogę do bezpośredniego zaskarżania do niego wszystkich uchwał SN wydanych w powiększonych składach i uchwał Naczelnego Sądu Administracyjnego - takie argumenty przedstawili w swoich zdaniach odrębnych sędziowie

Mediacja, także online, jest szansą na odciążenie sądownictwa w trakcie, ale też po epidemii koronawirusa. Warunkiem jest jedynie to by przebiegała zgodnie z przepisami i zasadami. Dojrzeli do niej prawnicy, czas przekonać też społeczeństwo - mówi w rozmowie z Prawo.pl adwokat Agnieszka Zemke-Górecka dziekan białostockiej izby i prezes Centrum Mediacyjnego przy NRA.

To co obecnie się dzieje, jeśli chodzi o alienację rodzicielską, powinno być po epidemii gruntownie przeanalizowane przez sądy pod kątem prawidłowego wykonywania władzy rodzicielskiej. Bo prawidłowe jej wykonywanie oznacza też umożliwienie dziecku kontaktów z drugim rodzicem - mówi adwokat Robert Ofiara.

Trudne czasy wymagają trudnych decyzji. Dotyczy to także adwokatury, która w czasie kryzysu spowodowanego przez epidemię musi z jednej strony podejmować działania wspierające adwokatów i aplikantów, a z drugiej racjonalnie gospodarować posiadanymi funduszami - pisze adwokat dr Łukasz Chojniak.

Czas epidemii to nie tylko zastój gospodarczy – problem mają też ci, którzy pozostają stronami sporów sądowych. Wszystkie rozprawy, za wyjątkiem tych niecierpiących zwłoki zostały odwołane, bądź przeniesione na termin późniejszy. To odpowiedni moment na docenienie alternatywy, jaką jest niewątpliwie mediacja online - pisze adwokat Agnieszka Juchno-Marcjan.

Wraz z wejściem w życie ustaw składających się na tzw. tarczę antykryzysową, zmianie uległy także zasady udzielania przerwy w wykonaniu kary pozbawienia wolności oraz udzielania zgody na wykonanie jej w systemie dozoru elektronicznego. To korzystne zmiany dla skazanych, gdyż umożliwiają skorzystanie z tej instytucji znacznie większej ich liczbie - pisze adwokat Anna Chybińska.

Konsekwencją epidemii koronawirusa jest zahamowanie postępowań sądowych dotyczących dzieci pokrzywdzonych przestępstwem i tym samym - wydłużenie czasu oczekiwania na wyrok. Istnieją również trudności z przeprowadzeniem przesłuchań dzieci. A chodzi o sytuacje dotyczące przemocy seksualnej, fizycznej i psychicznej – pisze adwokat Monika Horna-Cieślak.

Epidemia, co zrozumiałe, sparaliżowała pracę sądów. Dlatego należy niezwłocznie uruchomić centralne i lokalne adwokackie sądy arbitrażowe dla biznesu. Adwokatura dysponuje strukturą i doświadczeniem jej członków, pozwalającymi na błyskawiczne ich zorganizowanie - piszą adwokaci dr Kamil Szmid i Łukasz Wydra.

Pandemia wirusa COVID-19 pokazała, że w wymiarze sprawiedliwości nie wprowadzono praktycznie żadnych rozwiązań umożliwiających jego działania w okresie braku możliwości korzystania z tradycyjnych sposobów komunikowania się z sądem. Brak jest procedur, a to powoduje konieczność szybkich, nieprzemyślanych działań legislacyjnych - pisze sędzia Zbigniew Miczek

W warunkach pandemii każda czynność postępowania karnego, która może wiązać się z osobistym kontaktem z osobą potencjalnie zarażoną lub z materiałem biologicznym, staje się zagrożeniem dla prowadzącego oraz uczestników. Bo oględziny i otwarcie zwłok muszą być w zasadzie wykonywane osobiście - pisze prof. dr hab. Piotr Girdwoyń

Ograniczenia związane z epidemią koronawirusa wymuszają nowe, bardziej funkcjonalne spojrzenie na praktykę notarialną, która gwarantowałaby dostęp do notariatu w stanach kryzysowych. Dobrym kierunkiem poszukiwań jest dopuszczenie elektronicznych aktów notarialnych - piszą Ewa Rott-Pietrzyk, Fryderyk Zoll, Dariusz Szostek i Mateusz Grochowski.

Prawo do kontaktu rodzica z dzieckiem jest wyrazem realizacji prawa do życia rodzinnego, służy utrzymywaniu więzi. Jeśli z powodu COVID-19 konieczne jest powstrzymanie się od bezpośrednich spotkań, to należy zmienić formę – np. na telefoniczną czy przez komunikatory internetowe - mówi Prawo.pl adwokat Monika Sokołowska.

Zdumiewająca jest autopoprawka rządu wycofująca przepisy dopuszczające kontakt z sądami online. W chwili obecnej niektóre z nich samodzielnie to regulują - a można było całościowo i odgórnie. Mamy wiele narzędzi prawnych istniejących, albo jako gotowe do przyjęcia projekty, które umożliwiłby wszystkim funkcjonowanie - ocenia profesor Dariusz Szostek

Na etapie prac w Sejmie doszło do bardzo istotnej modyfikacji specustawy dotyczącej COVID-19, poprzez wyeliminowanie z dyspozycji przepisu terminów przewidzianych w prawie cywilnym. Brak szczególnych regulacji w tym zakresie oznacza brak realnej pomocy dla uczestników obrotu prywatnego - pisze sędzia Zbigniew Miczek z Sądu Okręgowego w Krakowie.

Gdy prezydent, premier i minister zdrowia nawołują #zostańwdomu, ludzie ministra sprawiedliwości pod osłoną nocy podejmują działania, które mogą doprowadzić do depopulacji osób związanych na co dzień z wymiarem sprawiedliwości. Nakazując, mimo istnienia innych możliwości technicznych, nadawanie i odbieranie listów pocztą tradycyjną - piszą adwokaci Grzegorz Prigan i Karol Pachnik.

Zaprzestanie wysyłki korespondencji sądowej wydaje się dobrym rozwiązaniem, ma jednak negatywne skutki dla szeregu uczestników postępowania - pełnomocników z urzędu, kuratorów procesowych, mediatorów, biegłych sądowych i tłumaczy. Co z tego, że wydawane są postanowienia o przyznaniu im wynagrodzeń, skoro nie są doręczane. Skutek to brak prawomocności - pisze sędzia Zbigniew Miczek.

Propozycje Ministerstwa Sprawiedliwości idą wyraźnie w kierunku wygaszenia pracy sądów. Taka decyzja byłaby słuszna, gdybyśmy wiedzieli, że epidemia potrwa kilka tygodni, a przecież wszyscy wiemy, że tak nie będzie. Trzeba więc znaleźć sposób, by wymiar sprawiedliwości jednak nie stanął - piszą adwokaci Grzegorz Prigan, Karol Pachnik.

Prawdopodobnie zaplanowane na 31 marca zgromadzenie sędziów Sądu Najwyższego, które ma wybrać kandydatów na pierwszego prezesa zostanie przesunięte, a być może nie odbędzie się przed zakończeniem kadencji prof. Małgorzaty Gersdorf. Wtedy kierującego tymczasowo Sądem Najwyższym wyznaczy prezydent albo odchodząca pierwsza prezes - mówi sędzia Michał Laskowski, rzecznik SN.

Jeśli w projekcie ustawy znalazłby się przepis dopuszczający przesłanie cyfrowej kopii pisma opatrzonego odręcznym podpisem, byłoby to bardzo dobre rozwiązanie. Ważne jest jednak, aby w sytuacji kryzysowej został określony format zapisania pliku. Powinien to być skan, format pdf. Ważne jest też dobre określenie katalogu spraw pilnych – mówi sędzia Krzysztof Kurosz

Pandemia koronawirusa ma charakter katastrofy naturalnej o szczególnej skali i wpływa na nadzwyczajne zaburzenie stosunków cywilnoprawnych, w tym funkcjonowania firm. Wprowadzenie stanu nadzwyczajnego ułatwiłoby przeciwdziałanie skutkom tej sytuacji, jednak już teraz kodeks cywilny daje wiele możliwości ochrony swoich interesów - pisze adwokat Michał Burtowy.