W parlamencie trwają prace nad nowymi zasadami przeprowadzania wyborów prezydenckich, a tymczasem realizowany jest kalendarz wyborczy według obowiązującego kodeksu. Państwowa Komisja Wyborcza i gminy w trudnych warunkach epidemii tworzą komisje wyborcze, urządzają lokale, wydają pieniądze, a na początku maja może okazać się, że niepotrzebnie, bo głosowane będzie zupełnie inne.

Przeprowadzenie wyborów prezydenckich w terminach wynikających z kalendarza przyjętego przed rozwojem epidemii jest niemożliwe - stwierdza w przyjętym w czwartek stanowisku prezydium Polskiej Akademii Nauk. I wzywa do poszanowania najwyższych wartości, jakimi są zdrowie społeczeństwa i demokratyczny ład.

Jesteśmy zaniepokojeni możliwością zorganizowania w Polsce wyborów prezydenckich w maju w formie głosowania korespondencyjnego - napisali w opublikowanym w środę oświadczeniu współsprawozdawcy Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy ds. instytucji demokratycznych w Polsce, Pieter Omtzigt (Holandia) i Azadeh Rojhan Gustafsson (Szwecja).

Przewidziane przez uchwaloną właśnie ustawę korespondencyjne głosowanie jako jedyna forma wyboru prezydenta, będzie bardzo trudne do przeprowadzenia, za to bardzo łatwe do zaskarżenia jako naruszające obywatelskie prawo do powszechnych, równych i tajnych wyborów - twierdzi zajmujący się systemami wyborczymi prof. Mikołaj Cześnik z Uniwersytetu SWPS.

Uchwalona przez Sejm ustawa o powszechnym głosowaniu korespondencyjnym w wyborach prezydenckich czeka teraz na decyzje senatorów. Eksperci mówią, że ustawa to zagrożenie dla rzetelności i uczciwości wyborów. Za bezprawne otwarcie lub zniszczenie pakietu wyborczego przewidziano karę. Tymczasem samorządy wciąż są niepewne, jakie czekają ich zadania.

Wykorzystamy zapewne przysługujące nam 30 dni na prace nad ustawą stanowiącą, że wybory prezydenckie 2020 roku odbędą się w trybie głosowania korespondencyjnego - poinformował we wtorek marszałek Senatu Tomasz Grodzki. I dodał, że Senat zasięgnie tej sprawie m.in. opinii RPO, PKW, Sądu Najwyższego.

Prawo nie pozwala zmieniać przepisów wyborczych na niespełna 40 dni przed głosowaniem, co więcej pozostawiać terminu wyborów w zawieszeniu, a obywateli w niepewności. Do tego rząd powinien powiedzieć: po pierwsze nie mamy armat! Wreszcie względy etyczne - na co dzień zakazujemy wyjścia z domu pod groźbą wysokiej kary, a na wybory - proszę bardzo

Urzędujący prezydent jest wybierany na jedną, siedmioletnią kadencję. Tak przewiduje projekt autorstwa posłów Prawa i Sprawiedliwości, który w poniedziałek późnym wieczorem wpłynął do Sejmu. Jeśli taka zmiana w konstytucji zostałaby uchwalona, wybory nie odbyłyby się 10 maja, tylko za dwa lata.

Polski nie stać na stan klęski żywiołowej - wynika z wypowiedzi Jarosława Gowina, która może okazać się pomocna w sądowej batalii o odszkodowanie za skutki ograniczeń wprowadzanych w związku z epidemią koronawirusa. Stan nadzwyczajny to szybsza ścieżka do dochodzenia roszczeń, bez niego obywatele i przedsiębiorcy na pieniądze poczekają dłużej, choć mogą żądać więcej.

W poniedziałek późnym wieczorem Sejm uchwalił ustawę autorstwa Prawa i Sprawiedliwości dotyczącą wprowadzenia głosowania korespondencyjnego w majowych wyborach prezydenckich. Będzie to jedyna dostępna forma głosowania. Nowe przepisy dadzą także możliwość zmiany terminu wyborów. Ustawą zajmie się teraz Senat.

Sejm postanowił w poniedziałek odrzucić wniosek o rozpoczęcie prac na nowelizacją kodeksu wyborczego, na podstawie której wyznaczone na 10 maja wybory prezydenckie przeprowadzone miały być tylko w formie korespondencyjnej. Wbrew wcześniejszym deklaracjom, przeciwko zajęciu się tym projektem zagłosowała część ugrupowania Jarosława Gowina Porozumienie.

Sejm zagłosuje dziś nad proponowanym przez PiS głosowaniem korespondencyjnym. Wicepremier, minister aktywów państwowych Jacek Sasin przekonywał w poniedziałek, że rząd szuka sposobu, aby głosowanie odbyło się w sposób jak najbardziej bezpieczny. PiS upiera się, że nie ma przesłanek do wprowadzenia stanu nadzwyczajnego i przesunięcia wyborów.

PiS złożyło w piątek w Sejmie autopoprawkę do projektu ustawy w sprawie głosowania korespondencyjnego. Zgodnie z nią, wybory prezydenckie w 2020 r. zostaną przeprowadzone wyłącznie w drodze głosowania korespondencyjnego. Według tej koncepcji, poczta wrzuci pakiet do głosowania do skrzynki pocztowej każdego wyborcy.

Sejm nie uchwali na tym posiedzeniu zmian w kodeksie wyborczym, na podstawie których 10 maja nie byłoby lokali wyborczych, a wszyscy uprawnieni głosowaliby korespondencyjnie. Poparcia dla takich rozwiązań odmówił koalicjant Prawa i Sprawiedliwości - Porozumienie Jarosława Gowina. Lider tego ugrupowania proponuje przesunięcie wyborów i wydłużenie o dwa lata kadencji Andrzeja Dudy.

Nie ma przesłanek do wprowadzenia stanu nadzwyczajnego i nie ma możliwości odłożenia wyborów - Jarosław Kaczyński zdecydowanie podtrzymuje chęć przeprowadzenia wyborów prezydenckich w majowym terminie. Jego zdaniem opozycja ocenia swoje szanse jako niewielkie, dlatego chce odłożyć wybory.

Bezpieczeństwo, zwłaszcza rozumiane dosłownie jako ochrona życia i zdrowia obywateli, jest wartością wyższą i ważniejszą niż obowiązek realizacji zadań wyborczych. Zwłaszcza, że jednym z podstawowych obowiązków państwa jest zapewnienie bezpieczeństwa obywateli – mówi dr hab. Bartłomiej Michalak, profesor Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu.

Wybory korespondencyjne dla osób starszych nie są możliwe do wykonania, a zapowiadane w rozszerzonej formie wymagają zorganizowania nowego aparatu wyborczego, który trzeba odpowiednio zaprojektować i przetestować – uważają przedstawiciele korporacji samorządowych. Ich zdaniem kolejne pomysły nie likwidują zagrożenia, a przenoszą je na przykład na pocztę.

Ośrodek Badań, Studiów i Legislacji Krajowej Rady Radców Prawnych ocenia projekt ustawy w sprawie przeprowadzania głosowania korespondencyjnego w wyborach prezydenta RP jako rażąco niezgodny z Konstytucją. Radcowie krytykują brak vacatio legis, zmianę prawa wyborczego tuż przed wyborami i możliwość zmiany sposobu powoływania komisji wyborczych przez PKW.

Rzecznik Praw Obywatelskich podkreśla, że możliwość głosowania korespondencyjnego powinna zostać przywrócona w Polsce nie tylko w 2020 roku, ale na stałe. Jednak musi to przebiegać w trybie respektującym postanowienia Konstytucji RP. Krótki czas uniemożliwi właściwe, rzetelne poinformowanie wyborców o procedurze.

Wykonywanie wszystkich obowiązków mogących narazić zdrowie lub życie ludzkie w czasie pandemii może być zagrożone odpowiedzialnością karną – wykazuje w ekspertyzie dla Fundacji Batorego prof. Hubert Izdebski. Organizacja wyborów w sytuacji koronawirusa mogłaby narazić wójtów na taką odpowiedzialność.