Czerwiec to kolejny miesiąc, który przynosi prokuratorom wygrane w sprawach dotyczących wynagrodzeń, a konkretnie kształtowania ich na podstawie zapisów ustawy okołobudżetowej, a nie ustrojowej, czyli Prawa o prokuraturze. Tylko w Nowej Soli zapadło dziewięć korzystnych dla prokuratorów rozstrzygnięć, co istotne, sąd nadał im rygor natychmiastowej wykonalności. Sądy oddalają też wnioski o zawieszanie postępowań do momentu rozstrzygnięcia pytań prawnych przez TK.

Wybory parlamentarne i prezydenckie w 2015 r. rozpoczęły pasmo przemian zmierzających w stronę zwiększenia potencjału władzy publicznej. Tę tendencję pogłębiły sytuacje kryzysowe - pandemia, kryzys migracyjny i wojna w Ukrainie - wynika z raportu Centrum Badań Procesu Legislacyjnego Uczelni Łazarskiego.

Tyle orzeczeń Trybunału Konstytucyjnego zostało wydanych przy udziale sędziów dublerów i - w myśl projektu ustawy o TK - muszą one zostać uznane za nieważne. Wśród nich jest m.in. wyrok uchylający jedną z przesłanek legalnej aborcji, ale też orzeczenia dotyczące np. stawek za urzędówki adwokackie i radcowskie. Miałaby też zostać wprowadzona swoista ochrona dla obywatela - taka nieważność nie będzie wpływała na wydane w danej sprawie rozstrzygnięcie sądu powszechnego.

Sędzia Piotr Gąciarek z Sądu Okręgowego w Warszawie otrzymał wytyk orzeczniczy od prezesa sądu dyscyplinarnego Sądu Apelacyjnego SSA Izabeli Szumniak. Stwierdziła ona oczywistą i rażącą obrazę prawa przez sędziego Gąciarka. Obraza polegała na zawieszaniu postępowań wykonawczych wydanych przez sędziów powołanych przez nową Krajową Radę Sądownictwa, utworzoną po zmianie ustawy z grudnia 2017 r.

Trybunał Sprawiedliwości UE orzekł, że prawo unijne nie stoi na przeszkodzie temu, by sąd krajowy, który wystąpił z wnioskiem o wydanie orzeczenia w trybie prejudycjalnym, zawiesił postępowanie główne jedynie w odniesieniu do tych aspektów postępowania, na które odpowiedź Trybunału może mieć wpływ. Sprawa dotyczyła Bułgarii, ale może też oddziaływać na praktykę polskich sądów.

W Sejmie trwają prace nad pakietem zmian m.in. w procedurze cywilnej, które na stałe wprowadzą możliwość przeprowadzania rozpraw zdalnych. Rozwiązanie, które miało być ratunkiem w czasie pandemicznych obostrzeń, wpisało się już na stałe w sądową rzeczywistość. I choć gros prawników, w tym sędziów i pełnomocników, je chwali, są i tacy, co mają wątpliwości konstytucyjne.

Wciąż zdarza się, że interwencje służb następują zbyt późno, w momencie kryzysu, co uniemożliwia prowadzenie działań naprawczych w przypadku zagrożenia dobra dziecka. Wiele da się też naprawić w obszarze współpracy służb, których zadaniem jest ochrona dzieci - wynika z badań, które przeprowadziła dr hab. Magdalena Szafranek z Instytutu Stosowanych Nauk Społecznych Uniwersytetu Warszawskiego.

Asesura jest wątpliwa konstytucyjnie, więc powinno się od niej odejść. Wystarczą sędziowie powołani bezterminowo, którzy w pierwszych latach orzekania będą podlegali dodatkowym ocenom - uważa Stowarzyszenie Sędziów Polskich Iustitia. Taka propozycja ma się znaleźć w pakiecie zmian uzdrawiających wymiar sprawiedliwości. Prawnicy są w tym zakresie podzieleni, część uważa, że kierunek jest dobry, inni, że spowoduje to odpływ absolwentów KSSiP do wolnych zawodów.

Podawanie sądowi każdorazowo nowego adresu do doręczeń podczas procesu, jak również wszystkich dowodów i twierdzeń już w pierwszych składanych pismach – to nowe wymogi dotyczące osób prowadzących jednoosobowo działalność gospodarczą. Niedopełnienie ich będzie oznaczać konsekwencje, np. pozostawienie pisma sądowego w aktach sprawy, ze skutkiem doręczenia.

Areszty w Polsce nadal są systemowym problemem. Prokuratorzy coraz częściej występują z takimi wnioskami, a sędziowie w większości przypadków wnioski te zatwierdzają. Dla poprawy sytuacji potrzeba zmian w przepisach, szkolenia sędziów i prokuratorów, oddzielenia polityki od wymiaru sprawiedliwości i funkcji Ministra Sprawiedliwości od Prokuratora Generalnego - wynika z raportu przygotowanego przez Stowarzyszenie Sędziów Polskich Iustitia.

Siedem związków zawodowych, zrzeszających pracowników sądów i prokuratury, wyraziło stanowczy sprzeciw wobec porozumienia, które 7 czerwca podpisało z rządem NSZZ "Solidarność". Chcą waloryzacji płac - o 20 proc., począwszy od 1 lipca, i o kolejne 24 proc., od 1 stycznia 2024 roku. Tymczasem “Solidarność” Pracowników Sądownictwa i Prokuratury w oświadczeniu przesłanym mediom informuje, że też czuje się oszukana i nawołuje do wyjścia we wrześniu na ulice.

21 czerwca po raz pierwszy w Polsce będzie można zobaczyć nagradzany film "Freedom on Fire: Ukraine's Fight for Freedom", dokumentujący pierwsze miesiące wojny w Ukrainie. Bezpłatny pokaz online organizuje Project Sunflowers oraz EU Project Pravo-Justice. Nadal można się na niego zarejestrować. Po pokazie w dyskusji weźmie udział również reżyser filmu, Evgeny Afineevsky.

Trybunał Sprawiedliwości UE wskazał, że sąd nie może odmówić frankowiczowi środka zabezpieczającego w postaci wstrzymania spłaty rat kredytu, jeśli jest to konieczne do zachowania pełnej skuteczności orzeczenia. Polskie sądy są w tym zakresie podzielone i część z nich oddala takie wnioski. W ocenie prawników zabezpieczenia po spłacie kapitału będą po wyroku TSUE prawie pewne. Jest też szansa na uzyskanie ich jeszcze przed taką spłatą.

Marian Banaś, prezes Najwyższej Izby Kontroli, skierował w piątek dwa wnioski do Trybunału Konstytucyjnego. Chodzi o zbadanie zgodności z Konstytucją rządowych programów pomocy dla przedsiębiorców w czasie epidemii Covid-19, specustawy covidowej z 2 marca 2020 roku oraz jej nowelizacji.

Odwołanie stanu zagrożenia epidemicznego, które ma nastąpić już w lipcu, oznacza, że samorząd adwokacki nie będzie mógł podejmować zdalnie uchwał, nie będą też możliwe e-zgromadzenia izb adwokackich, Krajowego Zjazdu Adwokatury czy wyborów. Nadzwyczajny Zjazd Adwokatury przyjął właśnie uchwałę, która e-posiedzenie wprowadza na stałe do adwokackiego regulaminu.

W popołudniowym bloku głosowań 16 czerwca 2023 r. Sejm przyjął prezydencką nowelizację ustawy powołującej komisję do badania rosyjskich wpływów, regulacje przewidującą wdrożenie nowego modelu pozasądowego rekompensowania szkód doznanych przez pacjentów w wyniku zaistnienia zdarzeń medycznych a także m.in. nowelę wstrzymującą wygaszanie emerytur pomostowych i odrzucił senackie poprawki do ustawy o lombardach.

Podwyższenie kary grożącej za szpiegostwo do dyżywocia, karanie dezinformacji prowadzonej w związku z działalnością szpiegowską oraz karanie za czyny zabronione popełnione poza Polską - np. drogą elektroniczną - ale mające swoje skutki dla naszego kraju - takie m.in. zmiany w kodeksie karnym zaproponowali posłowie Prawa i Sprawiedliwości. 16 czerwca za projektem opowiedziała się Komisja do spraw służb specjalnych.

Ministerstwo Sprawiedliwości zamierza pracować nad nowymi rozporządzeniami dotyczącymi stawek za pomoc prawną z urzędu, dotyczących adwokatów i radców prawnych. Miałyby one zostać podwyższone i zrównane z tymi, które przysługą za pomoc z wyboru. Warunek? Pozwolą na to finanse państwa - wynika z odpowiedzi na pisma Przemysława Rosatiego, prezesa NRA. Podobne zapewnienie otrzymał prezes Krajowej Rady Radców Prawnych Włodzimierz Chróścik.

Nadzwyczajny Krajowy Zjazd Adwokatury przyjął 16 czerwca 2023 r. uchwałę, w której apeluje do wszystkich obywateli Rzeczypospolitej Polskiej, niezależnie od przekonań politycznych, aby czynnie uczestniczyli w procesie wyborczym, wykorzystując swoje prawo do głosowania, wybierając te osoby, które wykazują szacunek i poszanowanie dla wartości konstytucyjnych, wartości europejskich, praw i wolności osobistych.

Minęło już 2,5 roku od wydania przez Trybunał Konstytucyjny wyroku wyłączającego jedną z przesłanek legalnej aborcji, tę dotyczącą wad letalnych płodu. Po kolejnym przypadku śmierci kobiety w Nowym Targu rzecznik praw pacjenta i minister przyznali, że doszło do naruszenia praw pacjentki. Powróciła dyskusja o efekcie mrożącym wśród lekarzy, a w ministerstwie zdrowia rozpoczął prace zespół dla doprecyzowania zasad w tej dziedzinie.