Skoro klientka już zapłaciła bankowi kwotę przewyższającą wysokość udzielonego jej kredytu, rozliczenie z bankiem nie powinno stanowić dla niej znacznej uciążliwości - uważa Rzecznik Praw Obywatelskich. I sugeruje Sądowi Najwyższemu nakazanie ponownego rozpatrzenia sprawy, z uwzględnieniem standardów obowiązujących w Unii Europejskiej, gdzie sądy mają obowiązek równoważyć prawa konsumentów i przedsiębiorców.

Frankowiczów martwi sytuacja Getin Noble Banku, bo jego kapitały własne są mniejsze niż potencjalne koszty umów z klientami. A ci, jeśli wygrają spory sądowe z bankiem, mogą mieć problemy z odzyskaniem wszystkich pieniędzy. Gdyby Getin podzielił losy Idea Banku, mógłby w nim zostać jedynie toksyczny portfel frankowy, a aktywa byłyby przejęte przez inny bank.

Polski frankowicz przegrał przed unijnym sądem w sprawie zastąpienia wskaźnika LIBOR SARON-em. Zdaniem sądu skarga nie została sformułowana w sposób wystarczająco jasny, precyzyjny. Minęły również terminy na kwestionowanie rozporządzenia Komisji Europejskiej w sprawie SARON-u. To jednak nie koniec tej batalii.

Wbrew wątpliwościom, a nawet zarzutom ze strony niektórych prawników, utworzonego w Sądzie Okręgowym w Warszawie XXVIII Wydziału Cywilnego, często potocznie nazywanego wydziałem „frankowym”, nie można uznać za sąd wyjątkowy. Chociażby dlatego, że stosuje on dokładnie te same regulacje prawne, jak i wszystkie inne sądy powszechne - pisze sędzia Tomasz Niewiadomski, przewodniczący wydziału.

Do sądów trafiły tysiące pozwów banków dotyczących wynagrodzenia za korzystanie z kapitału kredytu frankowego. Jeden z pierwszych wyroków zapadł w Sądzie Okręgowym w Szczecinie, który uznał, że wynagrodzenie nie należy się. W przeciwnym razie doszłoby do sytuacji, w której bankowi opłacałoby się zawierać umowy niezgodne z prawem, bo zawsze by zarabiał - wskazał sąd. Wyrok chwalą prawnicy, a bankowcy uważają, że karta może się jeszcze odwrócić.

Powołany do orzekania w sprawach kredytów frankowych XXVIII Wydział Cywilny Sądu Okręgowego w Warszawie nie jest sądem wyjątkowym, bo to instytucja opisana w Konstytucji, można go natomiast uznać za sąd wyspecjalizowany, czyli powołany do orzekania w zakresie określonych spraw - pisze sędzia dr Tomasz Niewiadomski, przewodniczący wydziału.

Uchwała Sądu Najwyższego dotycząca tzw. polisolokat może mieć zastosowanie w coraz większej liczbie spraw frankowych. Sądy przy jej pomocy mogą uznawać roszczenia banków za przedawnione. Ma to kolosalne znaczenie zwłaszcza dla zaawansowanych, dawno wszczętych spraw. Może ona też ujednolicić orzecznictwo w tych sprawach.

Powołanie XXVIII Wydziału Cywilnego Sądu Okręgowego w Warszawie jest uzasadnione względami pragmatycznymi i ogromną społeczną wagą problemów związanych ze sprawami „frankowymi”, które stanowią obecnie większość spraw cywilnych. Wydział ten nie ma jednak żadnej autonomii, nie jest w jakimkolwiek zakresie wyodrębniony organizacyjnie czy finansowo.

Na postanowienie sądu pierwszej instancji co do składu grupy wydane w postępowaniu grupowym przysługuje zażalenie do sądu drugiej instancji - orzekł w uchwale Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej, wyjaśniając wątpliwości dotyczące zażaleń poziomych. Wbrew temu co sugerował Sąd Okręgowy w Gdańsku, że rozpoznaje takie sprawy ten sam sąd w innym składzie.

Komisja Nadzoru Finansowego potwierdza duże zainteresowanie mediacjami w sprawach frankowych, m.in. wskazując, że na koniec 2021 roku wpłynęło łącznie około 16 tys. takich wniosków. Dotychczas kredytobiorcy z bankami zawarli ok. 5,8 tys. ugód, a kolejne postępowania są w trakcie. Problemem jest jednak opodatkowanie skutków takich ugód.

Kredytobiorcy frankowi otrzymują od banków aneksy, które umożliwiają formalne uregulowanie zmiany wskaźnika LIBOR na SARON. Pełnomocnicy zalecają zachowywanie ostrożności. A według Komisji Nadzoru Finansowego wprowadzenie SARON-u nie wymaga aneksowania, kredytobiorcy będą kontynuować spłatę swoich zobowiązań przy zachowaniu pozostałych zasad.

Frankowicze walczą już nie tylko z bankami, ale też z państwem. Właśnie Sąd Okręgowy w Warszawie przyjął pozew zbiorowy 400 osób, które twierdzą, że Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za szkodę poniesioną przez tych, którzy zawarli umowy objęte ryzykiem walutowym. A jeżeli uda się im dopiąć swego, to przetrą szlaki innym, a państwo wypłaci im miliardy złotych.

Kredytobiorcy, którzy spłacili kredyt przed terminem, otrzymają zwrot części prowizji naliczonej wcześniej przez Alior Bank. Tak zdecydował Sąd Najwyższy, który uwzględnił skargę nadzwyczajną Rzecznika Finansowego w sprawie rozliczenia wcześniejszej spłaty kredytu. Bank odmawiał zwrotu proporcjonalnej wartości prowizji.

Banki masowo składają pozwy do sądów przeciwko frankowiczom o zwrotu kapitału oraz wynagrodzenia za korzystanie z niego. Pozwu może się spodziewać każdy, kto w 2018 roku wystąpił do sądu o unieważnienie umowy. W ten sposób banki chcą przerwać trzyletni termin przedawnienia. Frankowiczowi, który przegra, grozi zwrot wysokich kosztów sądowych.

Celem umowy kredytu nie może być nadmierne wzbogacenie po stronie kredytodawcy i faktyczne doprowadzenie kredytobiorcy do pozbawienia go jakiejkolwiek możliwości spłaty zadłużenia - wskazuje w skardze nadzwyczajnej Prokurator Generalny. Stwierdza też, że doszło do naruszenia zasad i praw człowieka określonych w konstytucji. To kolejna sprawa dotycząca frankowiczów, która zajmie się Sąd Najwyższy.

Frankowicze szturmują warszawski sąd. Na jednego sędziego w nowym wydziale frankowym przypada już ponad 1000 spraw. Sąd wyznacza pierwsze rozprawy aż na 2023 rok. I to nie koniec kłopotów. Według ekspertów, coraz więcej osób będzie szukało w sądach sprawiedliwości, co tylko jeszcze bardziej skomplikuje i wydłuży procedowanie w tego typu postępowaniach. 

Wysoki kurs franka szwajcarskiego podniósł raty kredytów deniminowanych w tej walucie, co stanowi dodatkową zachętę dla kredytobiorców do procesowania się z bankami. Widoczne jest też zainteresowanie ugodami, choć zapał do nich jest mniejszy niż do drogi sądowej. Na razie sprawnie idzie to w PKO BP. Jak podaje bank, do tej pory złożono wnioski do prawie 17 tysięcy umów.

Decyzja o unieważnieniu umowy o kredyt frankowy tworzy dodatkowe problemy prawne związane z jej rozliczeniem. A szczególne kontrowersje wzbudza możliwość dochodzenia przez banki roszczeń o wynagrodzenie za korzystanie przez kredytobiorców z udostępnionego im kapitału - piszą adwokaci Katarzyna Sawa-Rybaczek oraz Łukasz Czerepak z kancelarii prawniczej Penteris.

Osoby spłacające kredyty frankowe w Millennium, które procesują się z bankiem, otrzymują od niego wezwania do zwrotu kapitału i tzw. wynagrodzenia za korzystanie z kapitału. Pełnomocnicy frankowiczów dostrzegają w tym niekonsekwencję banku, który w procesie podnosi, że umowa kredytu powiązanego z walutą obcą jest ważna, a roszczenia kredytobiorców są niezasadne.

Ponad pół roku działa już w warszawskim sądzie okręgowym specjalny wydział do spraw frankowiczów. Miesięcznie wpływa do niego od 1600 do ponad 2100 nowych spraw dotyczących umów kredytu denominowanego lub indeksowanego do walut obcych, a obecnie toczy się ich łącznie ponad 30 tysięcy. Z tego tylko pięć dotyczy pozwów banków wobec klientów o wynagrodzenie za korzystanie z kapitału.