Organizacje ekologiczne zarzucają zarządowi Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej naruszenie dyscypliny finansów publicznych i przekroczenie uprawnień przy udzielaniu dofinansowań do budowy spalarni. Ten odpowiada, że do żadnych nieprawidłowości nie doszło. Eksperci wskazują, że budowa własnej sieci spalarni jest niezbędna, choćby ze względów geopolitycznych.

Od 1999 roku obowiązuje w Polsce zakaz obrotu azbestem, którego stosowanie jest dopuszczalne do końca 2032 roku. Rzecznik Praw Obywatelskich zwraca uwagę na zbyt wolne tempo usuwania i unieszkodliwiania wyrobów z tym materiałem. Również raport NIK z 2022 r. wskazuje, że przy obecnym tempie jego usuwania, potrwa to co najmniej 50-60 lat dłużej. RPO uważa, że potrzebne są zmiany w prawie.

Wakacje jak zwykle uwypuklają problem rozliczeń opłat za odpady komunalne w miejscowościach, w których wiele osób wynajmuje mieszkania letnikom. Wciąż nie wiadomo co robić, żeby nie płacili za to stali mieszkańcy. Niektórzy eksperci zastanawiają się wręcz nad powrotem do systemu wolnorynkowego. Część gmin decyduje się naliczać opłaty śmieciowe od ilości zużytej wody, ale nie jest to metoda idealna.

Rząd polski złożył do Komisjii Europejskiej skargę na Niemcy za nielegalnie przywiezione odpady. Zainicjowało to procedurę skargową, która znajdzie swój finał przed Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Jednak Komisja Europejska nie ma uprawnień do zajmowania się sprawami, które dotyczą wyłącznie osób lub podmiotów prywatnych.

Szara strefa w odpadach w Polsce ma się wciąż dobrze mimo, że kilka lat temu zmieniono przepisy, by ukrócić patologie. Eksperci uważają, że pozbycie się mafii śmieciowej jest możliwe. Trzeba jednak realnie, a nie tylko na papierze, wzmocnić inspekcję ochrony środowiska oraz zacząć właściwie wykorzystywać bazę danych o odpadach. I jedno, i drugie, choć ciągle poprawia się przepisy, wciąż szwankuje.

Przepisy o systemie kaucyjnym, wyższy limit zużycia prądu z zamrożoną ceną dla obywateli, bezpłatne leki dla dzieci i seniorów 65 plus, przepisy zwane "lex knebel' i "lex Kamilek", kontrowersyjne regulacje dotyczące rewitalizacji Odry, zakaz sprzedaży "energetyków" młodzieży, kolejny pakiet ustaw skierowanych do rolników uchwalił Sejm podczas wieczornego głosowania 13 lipca.

Jeżeli właściciel lub najemca prowadzi obsługę biurową swojej firmy w lokalu lub domu, w których mieszka, to gmina nie może obciążyć go dodatkowymi opłatami za wywóz odpadów komunalnych. Zasada ta nie ma zastosowania, gdy część nieruchomości mieszkalnej została przeznaczona do wykonywania działalności gospodarczej.

Rosną szanse na przyjęcie ustawy kaucyjnej w tej kadencji parlamentu. To stwarza możliwość uniknięcia wysokich opłat za niewywiązanie się z określonych w ramach Unii Europejskiej poziomów recyklingu. Ale przysporzy przedsiębiorcom nowych obowiązków. Ci ostatni uważają również, że w krótkim czasie uruchomienie systemu kaucyjnego jest praktycznie niemożliwe.

Wprowadzenie rządowego regulatora opłat za śmieci nie jest jeszcze propozycją legislacyjną, ale ministerstwo środowiska ma taki pomysł. Organizacje samorządowe mu się sprzeciwiają. Chcą natomiast rozpoczęcia prac nad opracowaniem i uchwaleniem nowej ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach.

Bez żadnego opóźnienia wprowadzono do Bazy Danych o Odpadach (BDO) funkcjonalności umożliwiające wystąpienie o wpis do rejestru firmom wprowadzającym i udostępniającym produkty jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych. Mogą to robić już od 24 maja, czyli od daty wejścia w życie nowelizacji ustawy o obowiązkach przedsiębiorców w zakresie gospodarowania niektórymi odpadami oraz o opłacie produktowej.

Jedynie w dwóch skontrolowanych gminach województwa mazowieckiego nie stwierdzono nieprawidłowości w zakresie naliczania i egzekwowania opłaty za gospodarowanie odpadami komunalnymi - stwierdziła Najwyższa Izba Kontroli. W pozostałych przewlekle egzekwowano deklaracje o wysokości opłaty oraz nieprawidłowo i nieskutecznie prowadzono postępowania wobec osób zalegających z opłatami.

Konfederacja Lewiatan zaznacza, że przy projektowaniu unijnych przepisów regulujących m.in. recykling opakowań będzie potrzebna jak największa harmonizacja regulacji, a także uwzględnienie indywidualnych warunków poszczególnych branż. Dla przedsiębiorców ważne jest też to, by konkretnie określić, do kiedy państwa członkowskie będą miały czas na wdrożenie aktów wykonawczych.

Z opóźnieniem powstają przepisy wymagane unijnymi regulacjami, nie ma sprawnego systemu czy też odpowiednich warunków umożliwiających monitorowanie rynku gospodarowania odpadami komunalnymi i poużytkowymi - zwracają uwagę aktywiści i eksperci. Potwierdza to Najwyższa Izba Kontroli.

Filozofia zero waste zdobywa coraz więcej zwolenników. Dobre praktyki w ograniczaniu ilości odpadów oraz marnowaniu żywności zaczynają realizować też samorządy. W publicznych stołówkach w Rybniku udało się ograniczyć marnowanie żywności o 44 proc. Powstają jadłodzielnie, sklepy społeczne, bazarki, ReUżytkownie gdzie można zostawić sprawne, a niepotrzebne rzeczy.

Pożar w miejscu gromadzenia odpadów to nie tylko duże straty, ale też poważne zagrożenie dla środowiska i dla zdrowia. Dla zapobiegania pożarom takich miejsc kluczowa jest właściwa współpraca między inspekcją ochrony środowiska, starostwami i urzędami marszałkowskimi oraz jednostkami PSP. Tymczasem, jak wynika z najnowszego raportu NIK, ta współpraca mocno kuleje, szczególnie w zakresie wymiany informacji.

15 marca to jeden z terminów, w którym znaczna grupa przedsiębiorców z różnych branż musi przekazać sprawozdania środowiskowe, a często także wnieść stosowne opłaty. Chodzi m.in. o wprowadzających różnego rodzaju produkty. O obowiązku muszą pamiętać m. in.: przedsiębiorcy wprowadzający produkty w opakowaniach, torby foliowe czy oleje i preparaty smarowe. Za niedopełnienie obowiązku grozi grzywna.

Niektórzy przedsiębiorcy muszą pamiętać, że 28 lutego mija termin wniesienia rocznej opłaty za wpis do bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami. Jej brak wiąże się z usunięciem wpisu z bazy. A prowadzenie działalności bez wymaganego na wniosek wpisu do rejestru BDO zagrożone jest karą od 1000 zł do nawet 1 mln zł.

Projekt przepisów wprowadzających unijną dyrektywę ograniczającą zużycie plastiku trafił już do Sejmu. Nałoży nowe obowiązki na przedsiębiorców wykorzystujących w swojej działalności przedmioty jednorazowego użytku z tworzyw sztucznych. Ale zmiany dotkną też gminy oraz samorządy województw, do których obowiązków należeć będzie m.in. pobieranie opłat od firm stosujących plastikowe opakowania.

Czas ucieka, a obowiązkowych kaucji, nawet na popularne, szklane butelki, nie mówiąc już o opakowaniach plastikowych, wciąż nie ma. Niepokoi to organizacje pozarządowe, które apelują do premiera Morawieckiego o przyspieszenie prac nad ustawą i skierowanie projektu do Sejmu. Podkreślają też, że wprowadzenie systemu cieszy się zarówno poparciem społeczeństwa, jak i rynku.

Mission impossible - tak można określić wymogi nowego rozporządzenia o mechaniczno-biologicznym przekształcaniu nałożone na instalacje przerabiające takie resztki. W myśl już  obowiązujących regulacji, bardzo wiele, jeśli nie większość zajmujących się tym zakładów powinno już zostać zamkniętych. Możliwy jest też wzrost kosztów funkcjonowania instalacji, a w konsekwencji wzrost opłat dla mieszkańców.