W poniedziałek, 7 marca rząd ma przyjąć projekt ustawy, która ma uregulować sytuacji osób uciekających z Ukrainy. Posiadaon jednak istotne luki,które na etapie procedowania w parlamencie powinny zostać skorygowane. Stowarzyszenie Interwencji Prawnej wraz z Helsińską Fundacją Praw Człowieka przedstawiło kilka uwag do tego projektu, m.in. zapobiegające dzieleniu imigrantów.

Na wniosek 39 krajów Międzynarodowy Trybunał Karny zajmie się zbrodniami wojennymi Rosji podczas agresji przeciwko Ukrainie. A ministrowie sprawiedliwości państw Unii Europejskiej poparli wniosek Polski o intensywne działania śledcze w celu pozyskiwania dowodów na zbrodnie wojenne, które popełniają Rosjanie na terytorium Ukrainy w związku z inwazją.

Z ogromnym niepokojem odnotowuję doniesienia dotyczące tragicznej sytuacji, w jakiej znalazły się dzieci z ukraińskich hospicjów i szpitali. Już dziś wiemy, że tysiące dzieci przekraczających polską granicę z Ukrainą może potrzebować pilnej pomocy medycznej, w tym opieki hospicyjnej i paliatywnej - napisał Rzecznik Praw Dzieca. I zaapelował do ministra zdrowia, aby ciężko chore dzieci jak najszybciej ewakuować z kraju ogarniętego wojną.

Polską granicę przekraczają obecnie setki tysięcy obywateli Ukrainy, którzy szukają schronienia przed wojną. To głównie kobiety i dzieci. Część spośród tych ostatnich przekracza granicę bez jakichkolwiek dokumentów i nie zawsze z rodzicami. Prawnicy obawiają się, że sytuację mogą wykorzystywać handlarze ludźmi i podziemie adopcyjne. Tym bardziej, że już uaktywnili się chętni "do opieki" nad dziećmi/sierotami.

Ukraińska waluta – hrywna – traci na wartości w związku z napaścią Rosji i napływem osób uciekających przed wojną do Polski. Niektóre kantory i banki wstrzymują jej skup. Inne oferują bardzo zaniżony kurs wymiany. Godzi to w sytuację ekonomiczną uchodźców z Ukrainy. Czy UE przeprowadzi interwencyjny skup hrywny? Rzecznik interweniuje w tej sprawie u premiera i prezesa NBP.

Rząd szacuje, że sfinansowanie pomocy obywatelom Ukrainy, którzy schronią się przed wojną w Polsce, może wynieść od 1,8 do 3,4 mld zł. W ocenie skutków regulacji w roboczym projekcie specustawy dotyczącej pomocy uchodźcom z Ukrainy wyodrębnił nową rezerwę celową na ten cel w wysokości 3 mld zł. Rezerwa będzie w dyspozycji ministra właściwego do spraw wewnętrznych.

Udostępnię dwa mieszkania na pół roku dla rodzin z dziećmi uciekających z Ukrainy. Nie wiem, jak to zorganizować, proszę o pomoc w tej kwestii pytał w sobotę Krzysztof Stanowski, dziennikarz, właściciel grupy Weszło. Takie pytania, ale także o to, kto udziela pomocy, zadaje tysiące Polaków. Od niedzieli działa już rządowa strona: pomagamukrainie.gov.pl, trzeba też szukać fundacji, odwiedzać strony lokalnych samorządów, bo pomaga cała Polska.

Obywatele Ukrainy poza niezbędnym wsparciem w zakresie miejsca zamieszkania, wyżywienia czy opieki zdrowotnej potrzebują również dostępu do informacji o możliwości podejmowania pracy. Mogą w tym zakresie skorzystać zarówno z materiałów informacyjnych w języku ukraińskim oraz instytucji publicznych zajmujących się aktywizacją zawodową – przypomina Ministerstwo Rodziny i Polityki Społecznej.

Polscy kierowcy kursują do Lwowa i innych miast zachodniej Ukrainy, żeby zawieść tam pomoc i wywieźć do Polski ludzi i zwierzęta potrzebujące pomocy. W czasie takiego wyjazdu pojawiają się różne niebezpieczeństwa. Jednak samo ryzyko konfliktu zbrojnego nie powoduje automatycznie, że ubezpieczenie nie zadziała. Stanie się tak, jeśli do szkody dojdzie bezpośrednio wskutek działań wojennych.

Na razie pomoc w zakwaterowaniu migrantów wojennych z Ukrainy ma raczej charakter spontaniczny niż systemowy. Tysiące uciekinierów wprost z granicy trafiają do prywatnych domów, a to może zrodzić wiele problemów, zarówno dla gospodarzy, jak i gości, co już podnoszą eksperci.

Ukraińcy mają być uprawnieni do opieki medycznej obejmującej świadczenia opieki zdrowotnej na zasadach i w zakresie, w jakim przysługuje ona osobom objętym obowiązkowym lub dobrowolnym ubezpieczeniem zdrowotnym. A to oznacza, że z dokumentacji medycznej musi wynikać, że jest zasadność przepisania leku. Gdy NFZ zarzuci jej brak, lekarzowi grozi zwrot kwoty refundacji.

Maksymalnie uproszczone procedury, zatrudnianie asystentów międzykulturowych i nacisk na dobrostan psychiczny dzieci z Ukrainy zamiast na realizację podstawy programowej – to według ekspertów powinny być priorytety MEiN. Potrzebne będą też zmiany w budżecie. Projekt specustawy w tej sprawie jest gotowy i trafi do prac w Sejmie.

Nie każda pomoc dla Ukrainy wiąże się z zachętami podatkowymi. Wprost przeciwnie, niektóre działania mogą nieść za sobą wątpliwości. Chociaż podatki są jednym z ostatnich czynników motywujących pomoc, nie można ich nie brać pod uwagę, w szczególności jeżeli pomoc jest udzielana przez przedsiębiorcę, który musi wszystkie zdarzenia ująć w rozliczeniach podatkowych – pisze Magdalena Zamoyska.

Obywatele Ukrainy, którzy przekroczą polską granicę chroniąc się przed wojną, będą mogli pozostać tu legalnie przez 18 miesięcy. Data początkowa dla ułatwień w legalizacji pobytu to 24 lutego, a czas na złożenie odpowiedniego wniosku - do 60 dni. Nie będzie to dotyczyć m.in. osób posiadających zezwolenia na pobyt stały, rezydenta, pobyt czasowy, status uchodźcy czy ochronę uzupełniającą.

Komisja Europejska proponuje tymczasową ochronę dla osób uciekających przed wojną w Ukrainie oraz publikuje założenia dotyczące kontroli granicznych. Zgodnie z opublikowanym na stronie Komisji Europejskiej dokumentem, nowe zalecenia zostały podzielone na dwa obszary. Jeden ma dotyczyć tymczasowej ochrony uchodźców, a drugi to uproszczenie kontroli granicznych na granicach UE z Ukrainą.

Wielu obywateli Ukrainy wjeżdża do Polski swoimi samochodami. Poruszając się po polskich drogach, trzeba mieć zawarte ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej posiadaczy pojazdów mechanicznych. Ubezpieczenie OC PPM zawarte z ukraińskim zakładem ubezpieczeń nie wystarczy. Niezbędna jest jeszcze Zielona Karta.

Od wybuchu wojny w Ukrainie granice Polski przekroczyło już ponad 500 tys. uchodźców - podaje Straż Graniczna. Według różnych szacunków, docelowo może to być nawet 2-3 miliony ludzi. Zdaniem ekspertów rynku pracy, nie ma obaw, że zabraknie miejsc pracy dla obywateli Ukrainy uciekających przed wojną do Polski. Umiejętne zarządzanie falą uchodźców z Ukrainy, pomoże uniknąć chaosu i zmniejszy koszty obsługi migrantów.

W Polsce załamał się już rynek transportu drogowego, wiele ciężarówek stoi, bo obywatele Ukrainy, którzy pracowali w Polsce, pojechali na wojnę. W konsekwencji załamuje się drogowy łańcuch dostaw. Wyłączenie eksportu na rynki Ukrainy, Białorusi i Rosji bezpośrednio wpływa na zaprzestanie lub spowolnienie produkcji w wielu fabrykach, a to z kolei powoduje mniejsze zapotrzebowanie na surowce do produkcji.

Zniesienie czasowego obowiązku posiadania certyfikatów rezydencji przez ukraińskich uchodźców obniżyłoby ekonomiczny koszt zawierania umów zleceń, które są dogodną formą współpracy w takich sytuacjach. Obecnie zleceniodawca musi pobierać 20-procentowy podatek dochodowy od wypłaconych kwot obywatelom Ukrainy, którzy nie posiadają takiego certyfikatu. A w czasie wojny będzie on trudny do uzyskania.

Zbiórki potrzebnych rzeczy, zabezpieczanie miejsc noclegowych, wsparcie prawne na granicy i w razie potrzeby w innych rejonach Polski, licytacje książek o tematyce prawnej z dedykacjami autorów - środowisko prawnicze mocno angażuje się w pomoc dla obywateli Ukrainy. Także na portalach społecznościowych powstają coraz to nowe grupy i reaktywowane są też te, które pomagały w walce z covidem.