Stosowanie klauzuli o unikaniu opodatkowania czy nakładanie surowych kar za nierzetelne rozliczenia VAT to tylko niektóre najnowsze przykłady sytuacji, w których organy podatkowe stawiają się ponad prawem i karzą podatników bez żadnej podstawy prawnej. Obserwacje doradców podatkowych pokazują, że zdarza się to coraz częściej.

Po dużej ubiegłorocznej nowelizacji procedury cywilnej, czas na sprawy karne. Część zmian już wprowadzono tarczami antykryzysowymi, kolejnymi ma zająć się Sejm. Posłowie PiS chcą zwiększać ekonomikę postępowania e-odpisami aktu oskarżenia i zmobilizować sędziów do częstszego wyznaczania posiedzeń wstępnych. Prawnicy alarmują jednak, że przy okazji ograniczane jest prawo obywateli do obrony.

Na tym posiedzeniu Sejmu, które odbędzie się w środę i czwartek projekt tzw. ustawy mandatowej, który przewiduje obowiązek zapłaty mandatu i dopiero wtedy prawo do odwołania do sądu, nie będzie rozpatrywany - poinformowała we wtorek rzeczniczka PiS Anita Czerwińska. - Trwają konsultacje na jej temat - wyjaśniła.

W czwartek, 21 stycznia Izba Dyscyplinarna Sadu Najwyższego rozpozna wniosek Instytutu Pamięci Narodowej Oddziałowej Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, który zamierza postawić "zarzut popełnienia zbrodni komunistycznej" sędziemu i prezesowi kierującemu Izbą Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego Józefowi Iwulskiemu.

Czeka nas drakońska podwyżka kar za wykroczenia skarbowe. Obecnie mandatem karnym można nałożyć karę grzywny w maksymalnej wysokości 5,6 tys. złotych. Po zmianie - np. za niewysłanie deklaracji podatkowej, nawet „zerowej”, będzie trzeba zapłacić nawet 14 tys. złotych. Zmiany w kodeksie karnym skarbowym zostały ukryte w nowelizacji przepisów o akcyzie, która jest już w Sejmie.

Amerykańcy naukowcy zajmujący się analizami pomyłek sądowych wyliczyli, że około 5 proc. skazań dotyczy osób niewinnych. Podejrzewam, że w Polsce odsetek pomyłek sądowych jest dużo większy. Gdyby nawet uznać, że wynosi on „tylko” 5 procent, to i tak liczba niewinnie skazanych jest ogromna - podkreśla prof. dr hab. Jan Widacki.

Kontrolerzy biletów zabiegają o objęcie ich taką samą ochroną, jak funkcjonariuszy publicznych. Dziś z takiej ochrony korzysta kilkadziesiąt zawodów. Ministerstwo Sprawiedliwości uważa, że nie ma powodów, aby dołączyć do nich także „kanarów”. Argumentuje, że obecne przepisy chronią ich wystarczająco, a w niektórych przypadkach prokurator może wszcząć postępowanie z urzędu.

Powołanie Rady Wolności Słowa, w której zasiądzie pięciu członków powoływanych na sześcioletnią kadencję większością 3/5 głosów przez Sejm - to jedno z założeń projektu w sprawie ochrony wolności słowa w internecie, który przedstawiło w piątek kierownictwo resortu sprawiedliwości. Wcześniej prace nad takim projektem zapowiedział przedstawiciel kancelarii premiera.

Prawo i Sprawiedliwość przy okazji walki z terroryzmem chce unormować i ograniczyć dostęp do akt zakończonych postępowań przygotowawczych. Propozycje - w ocenie prawników - praktycznie odbierają taką możliwość dziennikarzom, ale będą też utrudnieniem dla obrońców i oskarżonych. Projektodawcy tłumaczą, że obecnie dostęp do akt jest zbyt łatwy

Jeżeli dojdzie do skazania aktywistek oskarżonych o obrazę uczuć religijnych za plakat "tęczowej Maryi" będą one miały solidne podstawy do walki o swoje prawa w Strasburgu. Skazanie w takiej sprawie naruszałoby przepisy Kodeksu karnego, ale również postanowienia Europejskiej Konwencji Praw Człowieka - uważa Łukasz Bucki,

Prokurator jak nadsędzia? Ten kierunek widoczny jest od kilku lat i być może wkrótce jego uprawnienia jeszcze wzrosną. Posłowie PiS wnieśli projekt zmian w kodeksie karnym i kodeksie postępowania karnego, który ma "doregulować" kwestię m.in. listu żelaznego, co oznaczałoby uzależnienie jego wydania w postępowaniu przygotowawczym od braku sprzeciwu... prokuratora.

Europejski Trybunał Praw Człowieka uznał, że zadośćuczynienie za uchybienie dobremu imieniu dziennikarza, który został skrytykowany przez innego dziennikarza w postach na blogu internetowym, stanowiło naruszenie prawa do wolności wyrażania opinii. Zdaniem Trybunału ochrona prawa do dobrego imienia musi zostać zrównoważona z ochroną wolności wyrażania opinii.

Wysłanie zawiadomienia o rozprawie innej niż oskarżony osobie nie spełnia podstawowego warunku przeprowadzenia procesu pod nieobecność oskarżonego, jakim jest prawidłowe poinformowanie go o jej terminie i miejscu - orzekł Sąd Najwyższy. Dodał, że zmiana przepisów postępowania karnego, która nastąpiła w 2015 r., nie uprawniała sądu do prowadzenia rozprawy pod nieobecność oskarżonego.

Złożenie fałszywego oświadczenia majątkowego grozi karą pozbawienia wolności do ośmiu lat. Tę karę zaostrzono w 2015 roku i wymóg zastosowania w całości ustawy łagodniejszej dla sprawcy odnosi się do poszczególnych czynów, a nie do całości wyroku obejmującego różne czyny - orzekła Izba Karna Sądu Najwyższego i uznała, że umorzenie postępowania było niedopuszczalne.

Ograniczony dostęp osób pozbawionych wolności do opieki zdrowotnej w czasie pandemii zawiera nowelizacja ustawy o służbie więziennej, którą rozpatrzył 12 stycznia Senat. W czasie pandemii badaniom kontrolnym będą poddawane osoby przed zwolnieniem z zakładu karnego, tylko wtedy, gdy ich stan zdrowia tego wymaga lub kiedy zgłaszają dolegliwości.

Jeżeli sąd administracyjny uchyli lub stwierdzi nieważność decyzji o nałożeniu przez Sanepid kary administracyjnej za łamanie obostrzeń epidemicznych, organ musi zwrócić pobraną należność. I to wraz z odsetkami, które – zwłaszcza gdy weźmie się pod uwagę obecne oprocentowanie lokat w bankach – są bardzo wysokie.

Sądy administracyjne uchylają drakońskie kary za łamanie obostrzeń związanych z epidemią. Zgodnie z przewidywaniami prawników uznają, że tak daleko idące ograniczanie praw rozporządzeniem naruszało Konstytucję. Problemem okazuje się też procedura - sankcje nakładane arbitralnie i bez dania stronie możliwości zabrania stanowiska.

Nie można domniemywać złej woli obwinionego lekarza i uzasadniać jego niestawiennictwa na rozprawie celowym dążeniem do wywołania obstrukcji procesowej. Szczególnie, że jego dotychczasowe zachowanie nie dawało ku temu podstaw. Ponadto nieobecność lekarza została usprawiedliwiona, a we wniosku o odroczenie rozprawy wyraził on chęć uczestniczenia w niej.

To ukarany mandatem będzie musiał udowodnić, że nie popełnił wykroczenia. Posłowie Prawa i Sprawiedliwości wnieśli do Sejmu projekt ustawy, która uniemożliwi odmówienie przyjęcia wystawionego przez policjanta mandatu. Ukarany, jeżeli nie zgodzi się z decyzją funkcjonariusza, sam będzie musiał odwołać się do sądu. Przeciwko zmianie jest jednak porozumienie.

Podanie nieprawdziwych informacji o kwalifikacjach zawodowych inspektora nadzoru w czasie procedury przetargowej jest oszustwem. Postępowanie karne nie może być umorzone, gdy dowody nie mają jednoznacznego wyrazu, a sąd błędnie uznał za rzetelne wyjaśnienia oskarżonego, że nie miał świadomości bezprawności swojego działania - orzekła Izba Karna Sądu Najwyższego.