Pierwsza prezes Sądu Najwyższego prof. Małgorzata Manowska zaskarżyła do Trybunału Konstytucyjnego ustawę okołobudżetową na 2023 rok. Podobny ruch wykonał Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego prof. Jacek Chlebny. Według tych skarg przepisy o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji budżetu na rok 2023 są sprzeczne z konstytucyjnym zapewnieniem sędziom wynagrodzenia odpowiadającym ich godności.

Swobodne i niczym nieograniczone delegowanie sędziów do orzekania w sądach wyższej instancji narusza m.in. wyłączne konstytucyjne kompetencje Prezydenta RP do powoływania sędziów - uważa rzecznik praw obywatelskich, który przyłączył się do skargi konstytucyjnej obywatela. Podważa on możliwość orzekania przez sędziego sądu rejonowego w sądzie wyższej instancji na podstawie delegacji Ministra Sprawiedliwości.

Kadencja Julii Przyłębskiej na stanowisku prezesa Trybunału Konstytucyjnego zakończyła się 20 grudnia 2022 r. i nie ma ona możliwości ponownego ubiegania się o tę funkcję - uważają prawnicy. Może zaś pełnić obowiązki prezesa i kierować tymczasowo Trybunałem. Innego zdania są prawnicy Biura TK, według których kadencja Przyłębskiej na stanowisku prezesa upłynie z końcem jej kadencji sędziowskiej.

Trybunał Konstytucyjny orzekł, że przepisy rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości dotyczące stawek dla adwokatów z urzędu za sprawy karne i o wykroczenia, w zakresie w jakim są one niższe od stawek w tych samych sprawach dla obrońców "z wyboru", są niezgodne z Konstytucją. Na rozpatrzenie czeka też kolejna sprawa, dotycząca tej samej kwestii, ale w zakresie stawek zależnych od wartości przedmiotu sporu.

Senat uznał, że zasadna jest propozycja Naczelnej Rady Adwokackiej, by podjąć inicjatywę ustawodawczą dotyczącą zapewnienia zatrzymanemu prawa do skorzystania z pomocy prawnej z urzędu w przypadku wykonywania czynności procesowych lub dowodowych już na etapie zatrzymania. Do przygotowanego projektu Rzecznik Praw Obywatelskich postuluje pewne zmiany - np. gwarancje poufności kontaktów z prawnikiem.

Przywrócić legalność powołanych sędziów, wyłączyć judex suspectus, rozpocząć prace nad zmianą ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa. Projekt o Sądzie Najwyższym posłowie zgłosili dla pozoru - wskazywali dyskutanci w Katedrze Prawa Karnego UJ. Projekt jest niekonstytucyjny, i mimo że go wycofano, nadal należy rozwiązać problem KRS oraz rozważyć rozszerzenie kompetencji Naczelnego Sądu Administracyjnego.

Prezes sądu sprawuje wyłącznie nadzór administracyjny, a nie judykacyjny, i w związku z tym w sferę orzeczniczą, w której sędziowie są niezawiśli, wkraczać mu nie wolno. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał uprawnienie sędziego Agnieszki Niklas-Bibik do wykonywania czynności służbowych i uchylił zarządzenie Prezesa Sądu Okręgowego w Słupsku o natychmiastowej przerwie w czynnościach służbowych.

Proponowane w projekcie noweli o Sądzie Najwyższym rozwiązanie, by sprawy dyscyplinarne m.in. adwokatów, radców pozostawić w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej SN, pozostaje w sprzeczności z założeniami art. 45 Konstytucji oraz art. 6 Konwencji Praw Człowieka, zgodnie z którymi każdy ma prawo do sprawiedliwego i publicznego rozpatrzenia jego sprawy w rozsądnym terminie przez niezawisły i bezstronny sąd - wskazuje w swojej opinii Naczelna Rada Adwokacka.

Organy podatkowe mają szersze uprawnienia niż prokuratorzy. Mogą zajrzeć w rachunki bankowe i blokować dostęp do pieniędzy na kontach. Możliwości te są jednak coraz częściej krytykowane nie tylko przez doradców podatkowych i prawników, ale także – co pokazują niedawne wyroki – przez sądy administracyjne. Teza jest jednoznaczna - przywileje fiskusa trzeba doprecyzować. Konieczna jest pilna zmiana prawa.

Naczelny Sąd Administracyjny jest otwarty na podjęcie konstruktywnej współpracy mającej na celu rozwiązanie problemów związanych z regulowaną w projekcie materią. Trudno jednak mówić o takiej współpracy w sytuacji, gdy o inicjatywach w tym zakresie NSA informowany jest za pośrednictwem środków masowego przekazu - napisał do prezydenta, prezes NSA Jacek Chlebny.

Prezes Sądu Apelacyjnego w Warszawie Piotr Schab oświadczył, że brak jest podstaw do realizacji zalecenia Europejskiego Trybunału Praw Człowieka w sprawie trzech sędziów - Marzanny Piekarskiej-Drążek, Ewy Leszczyńskiej-Furtak i Ewy Gregajtys. To odpowiedź na zabezpieczenie chroniące polskich sędziów i nakazujące przywrócenie do orzekania w starym wydziale.

Wizerunek prawnika i kancelarii prawnej ma coraz większe znaczenie. W jego budowaniu przydatne może być tworzenie treści - newsletterów, artykułów, wideo czy wystąpień na konferencjach. Wówczas w sposób jednoznaczny kontakt z klientem następuje tak, że to on w razie swojej ewentualnej potrzeby go inicjuje - a więc nie będziemy mieć wątpliwości, że nie był to kontakt niechciany - mówi Tomasz Palak, radca prawny.

Przeniesienie dyscyplinarek sędziowskich do Naczelnego Sądu Administracyjnego pogłębi chaos prawny, a niczego nie załatwi - uważa prof. Przemysław Szustakiewicz, sędzia Naczelnego Sądu Administracyjnego. - To kolejna sytuacja, gdy sędziowie "na chybcika" zamiast zajmować się np. podatkami, które stanowią być albo nie być dla przedsiębiorców, zostaną odciągnięci od tych spraw. Strony "zwykłych" postępowań jeszcze dłużej będą czekać na orzeczenie i tracić pieniądze - dodaje.

Zezwolenie na pociągnięcie sędziego do odpowiedzialności karnej może wydać tylko niezależny i bezstronny sąd ustanowiony uprzednio na mocy ustawy - stwierdził rzecznik generalny Trybunału Sprawiedliwości UE Anthony Micheal Collins. To opinia dla Trybunału, który wyda w tej sprawie orzeczenie, chociaż sędzia Igor Tuleya został już, po dwóch latach zawieszenia przywrócony do orzekania.

Wszystkie sądy państwa członkowskiego podlegają wymogowi uprzedniego ustanowienia na mocy ustawy - stwierdził rzecznik generalny Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej Anthony Michael Collins w odniesieniu do pytania sądów w Krakowie i Katowicach. I dodał, że ten wymóg ma zastosowanie niezależnie od umiejscowienia danego sądu w krajowym systemie sądownictwa.

Nie pozwolę na to, aby został do polskiego systemu prawnego wprowadzony jakikolwiek akt prawny, który nominacje sędziowskie będzie podważał, który te nominacje dokonane przez prezydenta RP będzie pozwalał komukolwiek weryfikować - stwierdził prezydent Andrzej Duda. I poinformował, że zmiany uzgodnione w Brukseli przez rząd nie były z nim konsultowane.

Negatywnie oceniamy poselski projekt zmian w ustawie o Sądzie Najwyższym, mający w założeniu wykonanie „kamieni milowych”, niezbędnych do uruchomienia środków z Krajowego Planu Odbudowy - informuje zarząd Ogólnopolskiego Stowarzyszenia Sędziów Sądów Administracyjnych. Powodem jest brak konsultacji oraz nieuwzględnienie faktu, że także w NSA ok. 30 proc. sędziów to sędziowie powołani na wniosek neoKRS.

Nie może być tak, że osoby, które przeszły przez prawidłowo przeprowadzone postępowanie konkursowe, latami czekają na nominację i nie otrzymują żadnej odpowiedzi. Tymczasem dokonuje się „skok na KRS”, po czym osoby wskazane przez obsadzony z naruszeniem prawa organ, otrzymują nominacje w pośpiechu, Prezydent oznajmia nam, że stało się, i już. Obawiam się tak wykonywanych prerogatyw prezydenckich - mówi prof. Marta Romańska, sędzia Sądu Najwyższego.

Naczelny Sąd Administracyjny ma zająć się sędziowskimi dyscyplinarkami, by odblokować dla Polski fundusze unijne. Jednak w ocenie prawników nowy projekt noweli ustawy o SN jest prowizoryczny i niekonstytucyjny. NSA jest bowiem od kontroli działalności administracji publicznej, a nie od postępowań dyscyplinarnych. Z tego powodu sędziowie mogą nie chcieć w nich orzekać. Poza tym w NSA też orzekają już sędziowie powołani przez nową KRS.

Sędzia w stanie spoczynku miała zaniedbywać swojego psa do tego stopnia, że sprawą zainteresowali się sąsiedzi i donieśli na policję. Prokurator w tej sytuacji postawił jej zarzut znęcania się nad zwierzęciem i zażądał od Sądu Najwyższego uchylenia immunitetu. A także przymusowego zatrzymania w celu przeprowadzenia badań psychiatrycznych.