Czy wysokość wskaźnika WIBOR powiększona o marżę banku powinna być ograniczona limitem odsetek maksymalnych? – na to pytanie Sądu Okręgowego w Krakowie ma odpowiedzieć Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Sędziowie w Luksemburgu mają ocenić, czy brak takiego górnego limitu odsetkowego w umowach kredytowych nie narusza unijnych przepisów chroniących konsumentów.

Na zarzuty dotyczące wad prawnych przepisów wprowadzających POLSTR - nowy wskaźnik, który ma zastąpić WIBOR - zaczyna reagować rynek - wskazywane są m.in. poważne wątpliwości konstytucyjne. Są obawy, że kredytobiorcy będą podważać kredyty, tak samo jak to robią z frankami albo WIBOR. Wychodzi też na jaw, że ostateczna data likwidacji WIBOR nie wynika z przepisów, ale jedynie z ustaleń pracujących nad reformą ekspertów. Urzędnicy i bankowcy też nie zajmują na razie oficjalnego stanowiska do zarzutów o wady prawne reformy.

Sąd Rejonowy z Brodnicy pyta Trybunał w Luksemburgu o przypadki, kiedy klient może skorzystać z sankcji kredytu darmowego. Sąd ma jednak poważne wątpliwości, czy nawet drobne naruszenie obowiązku informacyjnego w kwestii, która nie ma większego znaczenia dla decyzji klienta o zaciągnięciu kredytu, powinno powodować uruchomienie wobec banku albo firmy pożyczkowej najcięższych sankcji.

Instytucje finansowe mogą przetwarzać dane osobowe w trakcie sprawdzania zdolności kredytowej. Jeśli jednak do zawarcia umowy nie dojdzie, nie są uprawnione do dalszego przetwarzania takich danych i nie mogą odmówić ich usunięcia. Takie jest stanowisko Urzędu Ochrony Danych Osobowych, które potwierdził niedawno w dwóch wyrokach Naczelny Sąd Administracyjny.

Rzecznik Finansowy już od trzech dekad pomaga klientom ubezpieczycieli, banków, pożyczkodawców. Dużym wyzwaniem są kryptoaktywa, rosnąca fala oszustw przy pomocy nieautoryzowanych transakcji oraz przy pomocy manipulacji psychologicznych i sztucznej inteligencji – to główne wnioski z konferencji jubileuszowej, której patronem medialnym był serwis Prawo.pl.

Nowy polski wskaźnik referencyjny oparty na rzeczywistych transakcjach finansowych ma już niedługo zastąpić w umowach kredytowych opartych na zmiennym oprocentowaniu, istniejący od ponad trzech dekad WIBOR. Jednak POLSTR budzi wątpliwości, a eksperci podważają podstawy prawne jego wprowadzenia. Nie rozwiązuje on również obecnych problemów, jakie stwarza bankom, kredytobiorcom i sądom WIBOR - wręcz może wygenerować kolejne.

Projekt nowych przepisów o sankcji kredytu darmowego ogranicza przypadki, w których konsumenci mogliby skorzystać z pełnego pakietu uprawnień, a ponadto często zmusza kredytodawców i konsumentów do wchodzenia w spory sądowe. Wiele pojęć i rozwiązań jest też niejasnych - piszą Gabriela Kocurek i Marta Nagajska, radczynie prawne w kancelarii KWKR.

Unijni sędziowie zdecydowali, że nie ma przeszkód, aby polscy konsumenci mogli zbywać wyspecjalizowanym firmom swoje wierzytelności oparte na sankcji kredytu darmowego (SKD). W sprawach sądowych pomiędzy skupującymi wierzytelności a bankami sądy nie będą z urzędu badać umów cesji, co jednak nie oznacza, że nie uczynią tego – tak jak niekiedy robią to już obecnie – na wnioski pozywanych banków.

W sporach dotyczących sankcji kredytu darmowego (SKD) banki – poza pojedynczymi przypadkami - nie proponują klientom ugód. Oferują natomiast konsolidację dotychczasowych zobowiązań lub zamianę kredytu na nowy na warunkach, które z pewnością nie naruszają ustawy o kredycie konsumenckim.

Z opinii rzecznik generalnej w sprawie WIBOR wynika, że jeśli sąd krajowy z jakichkolwiek przyczyn uznałby, że postanowienie dotyczące zmiennego oprocentowania było dla konsumenta nieprzejrzyste, to nie przesądza to jeszcze o jego abuzywności. Jeśli tak orzeknie Trybunał Sprawiedliwości UE, to może to finalnie nie być korzystne dla kredytobiorców – pisze dr Dawid Rogoziński, radca prawny, adiunkt na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Gdańskiego, autor książki „Klauzula oparta na WIBOR a unieważnienie umowy kredytu”.

Opcje call w umowie spółki, które wymuszają wykup udziałów od prywatnego inwestora w zamian za długoletnie waloryzowane płatności, to w istocie forma kredytowania, więc ich łączną wartość należy uwzględniać przy wyliczaniu limitów dopuszczalnego zadłużenia – wynika z wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sędziowie podzielili obawy zgłaszane co do tej oryginalnej - jak na polskich samorządowców - inżynierii finansowej przez kielecką Regionalną Izbę Obrachunkową. W sprawie pojawia się też wątek indeksowania wskaźnikiem WIBOR.

Dzień po wydaniu opinii rzeczniczki generalnej Laily Mediny ws. kredytów z WIBOR w Sądzie Okręgowym w Warszawie mamy już pierwszy wyrok sądowy - niekorzystny dla konsumenta. Do sądów może trafić jednak znacznie więcej pozwów „wiborowych”, gdyż to na ich barki ma spaść - jeśli Trybunał podzieli argumenty rzeczniczki - główny ciężar badania tych spraw. Powództwa te mogą też dotknąć typowe polskie bolączki, czyli długi czas postępowania i kwestia tzw. neosędziów. Zebraliśmy głosy prawników i ekspertów, co czeka w najbliższych miesiącach i latach nadwiślańską Temidę.

Rzeczniczka generalna Trybunału Laila Medina uznała w swojej opinii dla sędziów, że stosowanie WIBOR-u nie tylko podlega badaniu sądowemu, ale brak pełnej informacji o nim dla konsumenta-kredytobiorcy może być nieuczciwy i naruszać dobre obyczaje. Nie ma natomiast podstaw do podważania WIBOR-u jako takiego i metodologii jego ustalania. Ciężar decyzyjności spadnie więc na krajowych sędziów w konkretnych sprawach. Wyrok TSUE w tej sprawie jest spodziewany na przełomie roku.

Od czwartku wszyscy deweloperzy sprzedający mieszkania albo domy na rynku pierwotnym mają obowiązek raportowania wszystkich cen na specjalnym rządowym portalu internetowym. Powstała też już inicjatywa konsumencka zglosdewelopera.pl, a rząd pracuje też nad portalem, w którym mamy znaleźć średnie ceny transakcji zarówno na rynku pierwotnym, jak i wtórnym, ale bez konkretnych lokalizacji.

Medialna cisza po lipcowym posiedzeniu Sądu Najwyższego, podczas którego zawieszono postępowanie do czasu udzielenia przez Trybunał Sprawiedliwości UE odpowiedzi na kilka pytań prejudycjalnych polskich sądów w sprawie sankcji kredytu darmowego, może sugerować, że w takich sprawach niewiele się dzieje. Nic bardziej mylnego, gdyż są kolejne pytania do TSUE, jak również projekt nowej ustawy – pisze Anna Jackowska, radca prawny, partner w XALTUM Kancelaria Radców Prawnych Barczak Rozpara sp.k.

W czwartek rzeczniczka generalna Laila Medina z Łotwy opublikuje swoją opinię w sprawie pytań Sądu Okręgowego z Częstochowy, dotyczących kredytu złotowego z WIBOR. Opinia może mieć decydujący wpływ na wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE, który zapadnie za kilka miesięcy, a przez to na dalsze orzecznictwo polskich sądów, losy kredytobiorców i rynek prawniczy nad Wisłą.

Gdy jesteśmy skupieni na wskaźniku WIBOR, jego wadach metodologicznych oraz obowiązkach informacyjnych banków wobec konsumentów, na drugi plan schodzi reforma wskaźników referencyjnych. Tymczasem istnieje poważne ryzyko, że nie zapewni ona przejrzystej i zrozumiałej dla konsumenta metody liczenia odsetek. W efekcie mogą być kwestionowane kredyty oparte o nowe wskaźniki WIRON i POLSTR. Wynika to z ich specyfiki oraz skomplikowanej metody liczenia odsetek - pisze dr Kamil Szpyt, radca prawny.

W mediach społecznościowych pojawiły się komunikaty powołujące się na wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie wydany 14 marca 2025 r. (XXIII Ga 763/24) jako „kolejny” przykład zakwestionowania przez sądy umowy kredytu (pożyczki) ze zmiennym oprocentowaniem opartym o wskaźnik referencyjny WIBOR. Tymczasem z lektury uzasadnienia tego wyroku nic takiego nie wynika – pisze Wojciech Wandzel, adwokat, lider Praktyki Banking & Finance w KKG Legal.

Firmy deweloperskie muszą zaktualizować swoje prospekty informacyjne i doręczyć ich nowe wersje niektórym osobom, z którymi już mają zawarte umowy rezerwacyjne lub którym po prostu wydali prospekt informacyjny. Wszystko przez zmianę stawki na Deweloperski Fundusz Gwarancyjny, służący ochronie nabywców nieruchomości na rynku pierwotnym przed utratą wpłaconych środków, w szczególności w przypadku upadłości dewelopera. Klienci nie powinni więc być zdziwieni, gdy dostaną od deweloperów nowe wersje otrzymanych wcześniej prospektów lub aneksy do tych prospektów.

Każdy Polak będzie mógł sprawdzić średnie ceny mieszkań i domów na specjalnym bezpłatnym rządowym portalu. Portal miałby się pojawić tuż przed zaplanowanymi na jesień 2027 r. wyborami parlamentarnymi, ale nie można będzie na nim sprawdzić pojedynczych transakcji.