Tegoroczni Liderzy Zmian w Ochronie Zdrowia wyróżnili się szczególnymi rozwiązaniami, które wpływają na poprawę jakości leczenia, satysfakcji pacjenta z pobytu w danej placówce i podnoszenia jakości zarządzania w szpitalach. Kapituła wyróżniła także dwa ośrodki, które uzyskały tytuł „Super Lidera”. Laureatów ogłoszono podczas finałowej gali Konferencji "Zmiany w Ochronie Zdrowia 2024".

Na terenach objętych powodzią istnieje potencjalnie zwiększone ryzyko zachorowań na choroby przenoszone przez zanieczyszczoną wodę. Eksperci w rekomendacjach wskazują jednak, że obecnie nie ma konieczności masowych szczepień ochronnych dla wszystkich osób przebywających na terenach dotkniętych powodzią. Początkowo rząd chciał zobowiązać do szczepień policjantów, funkcjonariuszy Straży Granicznej i Państwowej Straży Pożarnej, którzy biorą udział w usuwaniu skutków powodzi, ale wycofał się z tego.

Aby zapewnić bezpieczeństwo i dostęp do świadczeń zdrowotnych pacjentom z terenów dotkniętych skutkami powodzi, projekt specustawy powodziowej przewiduje liczne uproszczenia związane z udzielaniem pomocy medycznej. Przede wszystkim, stworzone mają zostać tymczasowe rozwiązania (np. szpitale polowe), dzięki którym pacjenci uzyskają niezbędną pomoc. Prezes NFZ będzie mógł też wykorzystać uproszczony tryb podpisania umowy z przychodnią.

Wśród przyczyn, dla których lekarz może nie podjąć się opieki nad pacjentem lub odstąpić od niej, jest m.in. „sprzeciw sumienia” lekarza. Komisja Etyki Lekarskiej Naczelnej Rady Lekarskiej (KEL NRL) przygotowała komentarz dotyczący art. 7 Kodeksu Etyki Lekarskiej. To jeden z tych przepisów, który budzi najwięcej wątpliwości i kontrowersji, głównie w kontekście odmowy aborcji w sytuacji, kiedy miałaby być dokonana zgodnie z obowiązującym prawem.

Pod koniec czerwca weszły w życie przepisy, które nałożyły na placówki medyczne obowiązek wdrożenia wewnętrznych systemów zarządzania jakością. Ma to się przełożyć w dalszej perspektywie m.in. na zmniejszenie liczby zdarzeń niepożądanych. System ma opierać się także na badaniu satysfakcji pacjentów. Wiele podmiotów nie zapewnia jednak nadal prostej ścieżki, która pozwoliłaby im na zgłoszenie potencjalnych zdarzeń niepożądanych.

W ponad połowie specjalistycznych Zespołów Ratownictwa Medycznego brakuje lekarzy. Ministerstwo Zdrowia wydłuża więc po raz trzeci czas, kiedy Narodowy Fundusz Zdrowia nie będzie pobierał kar umownych w przypadku niezapewnienia lekarza w zespołach ratownictwa medycznego. Ostatnio termin wyznaczono na koniec tego roku, teraz ma to być czerwiec 2025 r.

Warto przeanalizować w Polsce wiedzę lekarzy na temat leczenia żywieniowego oraz przeprowadzić analizę wykorzystania takiego leczenia w szpitalach - uważa prof. Sylwia Małgorzewicz z Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego (GUMed). Studenci tej uczelni, po podpisaniu porozumienia z Fundacją Nutricia, będą mieli rozszerzone zajęcia z zakresu leczenia żywieniowego.

Na razie do programu lekowego dla pacjentek z rakiem szyjki macicy, który działa od wiosny, zakwalifikowano 32 kobiety. W siedmiu województwach z terapii nie korzysta jeszcze ani jedna chora. Najwcześniej leczenie mogły rozpocząć pacjentki w województwie świętokrzyskim, i tam też korzysta z programu największa liczba kobiet (7). Narodowy Fundusz Zdrowia tłumaczy, że opóźnienia w podpisywaniu umów na program lekowy wynikają m.in. z różnej sytuacji finansowej poszczególnych oddziałów NFZ.

Najwyższa Izba Kontroli stwierdziła, że w większości kontrolowanych szpitali pacjenci nie mieli pełnego dostępu do informacji, a prawie 30 proc. podmiotów leczniczych nie zapewniło im godnych warunków pobytu w szpitalu. Poza tym, pomimo alarmujących ustaleń z kontroli NIK dotyczącej bezpieczeństwa badań genetycznych z 2018 r., w Polsce nadal brakuje odpowiednich przepisów regulujących ten obszar.

Niepotrzebne stosowanie nadmiernej siły fizycznej ze strony personelu medycznego, straszenie, stosowanie przymusu bezpośredniego jako metody "prewencyjnej" czy wielogodzinne unieruchamianie chorych, którzy nie są odpinani z pasów nawet po to, by skorzystać z toalety. To tylko niektóre sytuacje, na które skarżą się pacjenci m.in. oddziałów psychiatrycznych. Eksperci podkreślają, że konieczne jest zwłaszcza rzetelne szkolenie w placówkach medycznych, ale też doprecyzowanie przepisów.

Na średnio ok. 10 proc. wizyt u lekarzy specjalistów pacjenci nie stawiają się bez wcześniejszego odwołania. Najczęściej wynika to z przeoczenia terminu, zdarza się jednak również, że przyczyną jest brak możliwości skontaktowania się ze świadczeniodawcą. Ministerstwo Zdrowia deklaruje, że prowadzi działania nad stworzeniem mechanizmu, który będzie przypominał pacjentom o wizytach i umożliwiał ich łatwe odwoływanie.

Trzeba utylizować wszelką żywność, która miała kontakt z wodą powodziową, także tę, która wydaje nam się hermetycznie opakowana – zaznaczył podczas konferencji prasowej dr Paweł Grzesiowski, Główny Inspektor Sanitarny. Przypomniał, że woda powodziowa jest zanieczyszczona chemikaliami, drobnoustrojami i toksynami, przez co jest niebezpieczna dla zdrowia. Te same zasady dotyczą zalanych leków.

Placówki, które podniosą odsetek zastosowań znieczuleń zewnątrzoponowych lub podpajęczynówkowych podczas porodów naturalnych, otrzymają premie finansowe. Im więcej znieczuleń, tym wyższe kontrakty. To pierwszy kwartał obowiązywania nowych zasad i jest o co walczyć. Za zwiększenie udziału znieczuleń powyżej 35 proc. współczynnik korygujący (premiowy) wyniesie aż 21 proc.

Przepis trzeba albo całkowicie wyrzucić z kodeksu postępowania karnego, albo zmienić go tak, by nie budził żadnych wątpliwości i gwarantował podejrzanemu realizację jego praw - uważają eksperci. Chodzi o kontrowersyjną zmianę, która weszła w życie w październiku ub. roku, a została wprowadzona dopiero na etapie trzeciego czytania w Sejmie. Przepis pozwala na odstąpienie od ogłoszenia przedstawienia zarzutów, gdy jest to uzasadnione "stanem zdrowia" podejrzanego.

Do projektu rozporządzenia ministra zdrowia w sprawie wskaźników jakości zdrowotnej zgłoszono, w ramach konsultacji publicznych, kilkadziesiąt stanowisk. Zdecydowana większość organizacji wskazywała zwłaszcza na konieczność doprecyzowań i zmian w zaproponowanych wskaźnikach oceny jakości w placówkach medycznych. Niewiele z nich zostało jednak uwzględnionych przez resort. Rozporządzenie zostało opublikowane w Dzienniku Ustaw.

Przywrócenie limitu cen napraw dla wózków dla dzieci z niepełnosprawnością czy szybsze wymienienie zużytego obuwia ortopedycznego – to tylko niektóre zmiany dla pacjentów, które obowiązują od 1 września br. Dodatkowo jest duża szansa na to, że przegląd rozporządzenia o wyrobach medycznych wydawanych na zlecenie będzie obowiązkowo dokonywany co dwa lata. Eksperci wskazują, że to konieczne wobec innowacyjnego i szybko rozwijającego się rynku takich wyrobów.

Na nowej liście refundacyjnej, która będzie obowiązywać od 1 października 2024 r., są 52 nowe terapie. Z tego 13 dotyczy wskazań onkologicznych, a 39 wskazań nieonkologicznych - przekazał podczas piątkowej konferencji prasowej wiceminister zdrowia Marek Kos. Na październikowej liście znajdzie się także m.in. 21 refundacji w kategorii dostępności w ramach programów lekowych.

Osoby z chorobą Parkinsona mogą otrzymać przełomowe leczenie, jakim jest głęboka stymulacja mózgu. Zabieg wszczepienia stymulatora znalazł się w koszyku świadczeń gwarantowanych. Po operacji należy ustawić i monitorować parametry urządzenia - nie wiadomo jednak, kto miałby to robić. Nie ma też zatwierdzonych procedur okołooperacyjnych. W efekcie pacjenci mają założony stymulator, ale... niekoniecznie uruchomiony. Neurolodzy apelują o zmiany.

Zamiast wymogu opracowywania przez placówki POZ raportów statystycznych dotyczących szczepień zalecanych będzie elektroniczna Karta Szczepień. Ministerstwo Zdrowia zapowiada uproszczenie rozliczania tych procedur przez Narodowy Fundusz Zdrowia. Resort argumentuje, że zmniejszenie obciążeń biurokratycznych dla świadczeniodawców ma przyczynić się do zwiększenia dostępności szczepień ochronnych.

Pilotażowy program leczenia ostrej fazy udaru niedokrwiennego za pomocą trombektomii mechanicznej, uważanej za najskuteczniejszą i jedną z najnowocześniejszych metod leczenia udaru, nie był realizowany prawidłowo - konkluduje Najwyższa Izba Kontroli. Jak wskazano, pomimo osiągnięcia celów programu już w latach 2021-2022, minister zdrowia przedłużył jego realizację aż do połowy 2024 r. Ograniczyło to dostępność zabiegu.