Rzecznik praw pacjenta ma zyskać możliwość skuteczniejszego nakładania kar na nieuczciwie działające podmioty medyczne i móc skuteczniej walczyć z medycznymi szarlatanami. To najważniejsze założenia projektu nowelizacji ustawy o prawach pacjenta i Rzeczniku Praw Pacjenta oraz ustawy o systemie powiadamiania ratunkowego, który został przyjęty ostatnio przez Komitet Stały Rady Ministrów. To ostatni etap przed skierowaniem projektu pod obrady rządu.

Nad tym, jakie rozwiązania mogłyby wpłynąć pozytywnie na stan finansów Narodowego Funduszu Zdrowia, dyskusja toczy się tak naprawdę od wielu lat. Jedną z powracających propozycji jest kwestia rozważenia wprowadzenia symbolicznej odpłatności za wizyty „na NFZ” bądź za nieuzasadnione zgłoszenie się na Szpitalny Oddział Ratunkowy. Druga kwestia, która została zgłoszona w projekcie Polskiego Stronnictwa Ludowego, jest związana z podatkami. Pytamy ekspertów, czy miałoby to szansę się udać.

Rzeczniczka praw dziecka zwraca uwagę na potrzebę dostępności adrenaliny w szkołach i przedszkolach. W piśmie wystosowanym do Ministerstwa Zdrowia oraz Ministerstwa Edukacji Narodowej przedstawia korzyści włączenia adrenaliny do apteczek szkolnych, ale wskazuje również na ryzyko, jakie wiąże się z przechowywaniem leków w placówkach oświatowych.

W Instytucie Hematologii i Transfuzjologii w Warszawie rozpoczyna się projekt, którego celem jest przygotowanie podstaw do wprowadzenia pilotażu Krajowej Sieci Hematologicznej (KSH). Ministerstwo Zdrowia przeznaczy na ten cel 12 mln zł. Za te pieniądze Instytut opracuje m.in. 19 ścieżek diagnostyczno-terapeutycznych, szkolenia dla kadry medycznej, a także utworzony zostanie system informatyczny monitorowania jakości diagnostyki i leczenia hematologicznego. Program będzie realizowany od 1 lipca 2026 r. do 30 września 2029 r.

Nowelizacja ustawy o pomocy społecznej zakłada wzmocnienie usług środowiskowych i stawia na rozwój mieszkań treningowych oraz wspomaganych. Także dla osób, które potrzebują całodobowego wsparcia. Dopiero w ostateczności osoba ma być kierowana do domu pomocy społecznej, z wyłączeniem sytuacji nagłych, które zagrażają życiu i zdrowiu, kiedy może tam trafić od razu. Do DPS-ów nie trafią też już dzieci.

Do tej pory, mimo apeli ze strony środowiska farmaceutycznego, Ministerstwo Klimatu i Środowiska nieustępliwie stało na stanowisku zakładającym, że apteki również wejdą do systemu kaucyjnego. Zmieniło się to jednak w najnowszej wersji projektu ustawy o opakowaniach i odpadach opakowaniowych, który jest obecnie w trakcie dalszego procedowania.

Jak podkreśla rzecznik praw pacjenta, pacjent nie może ponosić żadnych negatywnych konsekwencji tego, że skorzystał z przysługującego mu prawa i zwrócił się o wypłatę świadczenia z Funduszu Kompensacyjnego Zdarzeń Medycznych. Przypomina, że takie działanie ze strony podmiotu leczniczego jest niedopuszczalne. Tym bardziej, że sam fundusz działa w myśl zasady "no-fault" i nie szuka się w nim winy personelu medycznego, a jedynie wyciąga wnioski na przyszłość.

Od nowego roku szkolnego edukacja zdrowotna będzie przedmiotem obowiązkowym – poinformowała w czwartek Barbara Nowacka, ministra edukacji. Przekazała też, że nieobowiązkowy będzie jednak moduł dotyczący wiedzy seksualnej. O tym, czy dziecko weźmie w nim udział, zdecydują więc rodzice. Ogłoszenie decyzji o obowiązkowości edukacji zdrowotnej było wcześniej kilkukrotnie zapowiadane.

Od 1 kwietnia NFZ za nadwykonania badań tomografii komputerowej i rezonansu magnetycznego NFZ zapłaci placówkom 50 proc. stawki, a w gastroskopii i kolonoskopii stawka ta wyniesie 60 proc. Jak wynika z najnowszych danych Onkofundacji Alivia, pacjenci już mają coraz większy problem z umówieniem się na badania diagnostyczne, w niektórych przychodniach całkowicie wstrzymano zapisy. Eksperci podkreślają, że w zarządzeniu prezesa NFZ brakuje przede wszystkim konkretnych analiz w zakresie skutków nowych przepisów.

Projekt ustawy reformującej system ochrony zdrowia ma przede wszystkim ograniczyć lukę finansową w budżecie Narodowego Funduszu Zdrowia, a jednocześnie zapewnić pacjentom dostęp do świadczeń opieki zdrowotnej. Dokument zakłada m.in. przeniesienie ubezpieczenia chorobowego z ZUS do NFZ, jasne zasady podwyżek dla lekarzy, a także utworzenie systemu szpitali powiatowych z placówką wiodącą, która koordynowałaby pozostałe.

Jak zaznacza rzecznik praw pacjenta, każdy pacjent może - a wręcz powinien- zgłaszać działania niepożądane produktów leczniczych, które wystąpiły w trakcie farmakoterapii. Takie prawo wynika z przepisów ustawy o prawach pacjenta i rzeczniku praw pacjenta oraz prawa farmaceutycznego. To istotne także w kontekście monitorowania bezpieczeństwa leków po wprowadzeniu na rynek. Zgłoszenia można dokonać w prosty sposób m.in. za pośrednictwem formularza elektronicznego.

Resort zdrowia w odpowiedzi na poselską interpelację wskazuje, że niedawno wydany komunikat dotyczący rozgraniczenia uprawnień kosmetologów i lekarzy w zakresie wykonywania zabiegów medycyny estetycznej to jedynie wykładnia obowiązujących przepisów. Przypomina również, że procedury medycyny estetyczno-naprawczej od początku do końca muszą być wykonywane przez medyka, również ze względu na ryzyko powikłań i kwestię przeprowadzenia odpowiedniej diagnostyki.

Obowiązujące przepisy dotyczące stwierdzania zgonu są w znacznej mierze przestarzałe i nieadekwatne do obecnych realiów systemu ochrony zdrowia. Środowisko medyków liczyło, że nowelizacja prawa rozwiąże problemy ze stwierdzaniem zgonów, wprowadzając funkcję koronera. Problem w tym, że duża część przedstawionych w projekcie ustawy propozycji budzi zastrzeżenia. Krytycznie wypowiada się o nich m.in. Naczelna Rada Lekarska, która nie zostawia na tym dokumencie suchej nitki.

Do wyrażenia przez pacjenta świadomej zgody na leczenie lub operację konieczne jest rzetelne przedstawienie przez personel medyczny potencjalnych powikłań i ryzyk. Jeśli tak się nie stanie, to w momencie, gdy dojdzie do sporu w sądzie, pacjent potencjalnie może ubiegać się o odszkodowanie lub zadośćuczynienie. Informację o ryzyku trzeba dopasować nie tylko do wieku, stanu zdrowia i czynników psychologiczno-społecznych. Personel musi brać też pod uwagę ewentualną barierę językową.

Wielkanoc to czas, w którym przychodnie nie przyjmują pacjentów na zwykłych zasadach. Nie oznacza to jednak, że w razie nagłej choroby lub pogorszenia stanu zdrowia musimy od razu jechać do szpitala. W takiej sytuacji warto udać się do placówki, która oferuje świąteczną i nocną pomoc medyczną albo dyżur stomatologiczny. Nie jesteśmy przy tym związani miejscem zamieszkania.

Pacjenci nie chcą, aby apteki całkowicie nie mogły oferować im jakichkolwiek korzyści z tego tytułu, że robią zakupy w konkretnej placówce. Chcą skorzystać np. z Karty Seniora czy Karty Dużej Rodziny. Chcą także mieć możliwość porównania cen leków pomiędzy różnymi aptekami i punktami aptecznymi. Dlatego apelują w tej sprawie do Ministerstwa Zdrowia. Resort tymczasem zakazuje na razie reklamy porównawczej. Trwają prace nad nowymi zasadami reklamy aptek.

Sąd pierwszej instancji w Brukseli orzekł w środę, że Polska musi odebrać od amerykańskiego koncernu Pfizer szczepionki przeciwko COVID-19 i zapłacić firmie 5,6 mld zł. Ministerstwo Zdrowia zapowiedziało odwołanie od wyroku. Krajowa Administracja Skarbowa już wcześniej złożyła zawiadomienie do prokuratury.

To już pewne - od drugiego kwartału br. zmianie ulegną zasady rozliczeń z Narodowym Funduszem Zdrowia za diagnostykę wykonywaną w ramach tzw. nadwykonań. Do tej pory placówki medyczne, choć z opóźnieniem, otrzymywały pełne stawki za badania. Zgodnie z nowym zarządzeniem prezesa NFZ, za endoskopię NFZ zapłaci 60 proc., za diagnostykę obrazową - 50 proc. To nieznacznie więcej, niż pierwotnie zakładano, ale propozycja generalnie wzbudziła silny sprzeciw środowiska medycznego.

Nowa lista refundacyjna, która zacznie obowiązywać od 1 kwietnia br., to - jak poinformowało Ministerstwo Zdrowia - 243 decyzje w sprawie kontynuacji refundacji oraz 16 nowych terapii. 14 z nich znajduje zastosowanie w schorzeniach onkologicznych, dwie w nieonkologicznych. Sześć terapii jest ukierunkowanych na choroby rzadkie, 15 znalazło się w programach lekowych, jedna będzie natomiast dostępna w refundacji aptecznej. To leki stosowane m.in. w leczeniu zaawansowanego raka żołądka czy chłoniaka u dorosłych.

Miało być nowocześnie, wygodnie i sprawnie - zarówno dla lekarzy, jak i pacjentów. Rzeczywistość pokazuje jednak, że wdrożenie elektronicznej dokumentacji medycznej w praktyce jest dalekie od ideału. Choć placówki medyczne mają obowiązek udostępniania dokumentów w takiej formie od dobrych kilku lat, wiele z nich wciąż tego nie robi. Powodem są często bariery technologiczne i finansowe, ale z drugiej strony eksperci podkreślają, że skoro istnieje obowiązek, to należałoby weryfikować jego przestrzeganie.