Okres zasiłku opiekuńczego na ciężko chore dziecko będzie dłuższy

Dodatkowy okres zasiłku opiekuńczego na dziecko do 18. roku życia, które choruje na ciężką chorobę, wyniesie 60 dni w roku. Za każdym razem to lekarz oceni rodzaj choroby dziecka i wpisze odpowiedni kod. Od tego zależne będzie nowe uprawnienie. Tak zwana opieka nad dzieckiem będzie natomiast dotyczyć dzieci do ukończenia 18. roku życia, a nie tylko do 14. jak obecnie. Takie zmiany w pierwszym kwartale przyszłego roku planuje wprowadzić resort rodziny.

Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej (MRPiPS) przedstawiło założenia projektu ustawy o zmianie ustawy o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa oraz niektórych innych ustaw (nr UD484). Planuje wprowadzić dwie zasadnicze zmiany w tej tzw. ustawie zasiłkowej.

Czytaj również: GUS: 42,4 proc. osób pracujących zawodowo jednocześnie sprawowało obowiązki opiekuńcze>>

Dłuższy zasiłek opiekuńczy

Pierwsza dotyczy wydłużenia okresu zasiłku opiekuńczego w przypadku, gdy pracujący rodzic zajmuje się ciężko chorym dzieckiem np. onkologicznie. Oprócz standardowego czasu, na który można otrzymać zasiłek opiekuńczy obecnie, w sytuacji opieki nad ciężko przewlekle chorym dzieckiem będzie to dodatkowo 60 dni.

Obecnie art. 33 ust. 1 ustawy zasiłkowej zakłada, że zasiłek opiekuńczy za sprawowanie osobistej opieki w czasie zwolnienia z pracy przysługuje:

• przez 60 dni w roku w czasie opieki nad zdrowym dzieckiem do 8 lat (gdy choruje rodzic dziecka lub małżonek, który stale się nim opiekuje) lub
• przez 60 dni w roku w czasie opieki nad chorym dzieckiem lub dzieckiem z niepełnosprawnością do 14. roku życia (gdy choruje rodzic dziecka lub małżonek, który stale się nim opiekuje) lub
• przez 30 dni w roku (w sytuacji np. choroby rodzica dziecka lub małżonka stale opiekującego się dzieckiem), gdy opiekujemy się: - chorym dzieckiem z niepełnosprawnością, które skończyło 14 lat, ale nie skończyło 18 lat lub - dzieckiem z niepełnosprawnością, które skończyło 8 lat, ale nie skończyło 18 lat lub

- przez 14 dni w roku, jeśli opiekujemy się dzieckiem w wieku ponad 14 lat lub innym chorym członkiem rodziny.

Zasiłek opiekuńczy przysługuje łącznie na opiekę nad dziećmi i innymi członkami rodziny za okres maksymalnie 60 dni w roku. Gdy sprawujemy opiekę wyłącznie nad dziećmi z niepełnosprawnością i innymi chorymi członkami rodziny, zasiłek opiekuńczy przysługuje łącznie za okres maksymalnie 30 dni w roku. Zatem obecnie długość okresu, w którym pobieramy zasiłek opiekuńczy, zależy nie od rodzaju choroby, ale od kryterium wieku osoby, którą się opiekujemy. Opieka nad dzieckiem chorym na grypę niczym nie różni się od opieki nad dzieckiem chorym onkologicznie i długo przebywającym w szpitalu. - Obowiązujące zasady są postrzegane przez ubezpieczonych, którzy sprawują opiekę nad dziećmi ciężko i przewlekle chorymi, jako niesprawiedliwe i krzywdzące. Aktualnie obowiązujące limity, za które przysługuje zasiłek opiekuńczy, nie wystarczają bowiem na pogodzenie aktywności zawodowej z opieką nad dzieckiem dotkniętym ciężkim schorzeniem – pisze ustawodawca.

Dodatkowe 60 dni w roku

Na ten problem zwracał uwagę także rzecznik praw dziecka. - Sytuacja rodzin dzieci ze zdiagnozowanymi problemami zdrowotnymi, które wymagają długotrwałego procesu diagnostycznego i leczniczego (np. choroby kardiologiczne, onkologiczne, hematoonkologiczne, choroby rzadkie etc.) jest diametralnie inna od sytuacji rodziców dzieci chorujących na powszechne i uleczalne choroby. Wielu rodziców ciężko chorych dzieci niejednokrotnie staje przed koniecznością rezygnacji z pracy albo przebywania na urlopie bezpłatnym celem towarzyszenia dziecku w czasie choroby i długotrwałej hospitalizacji i zapewnienia mu opieki. Z pewnością wpływa to negatywnie na sytuację finansową rodziny, przy jednocześnie występującej okoliczności zwiększonych wydatków związanych z chorobą dziecka – pisał rzecznik.

- Proponuje się, aby dodatkowy okres przysługiwania zasiłku opiekuńczego wynosił do 60 dni w roku kalendarzowym. Świadczenie to będzie przysługiwało niezależnie od standardowego limitu zasiłku opiekuńczego (do 60/30/14 dni) – podkreśla ustawodawca. Za każdym razem sytuację zdrowotną dziecka oceni lekarz, który wystawia zaświadczenie o konieczności osobistego sprawowania opieki nad chorym członkiem rodziny (tzw. e-ZLA). Będzie musiał się w nim znaleźć kod choroby dziecka z ICD-10 (międzynarodowa klasyfikacja chorób). Obecnie kod choroby lekarz wpisuje tylko, gdy choruje sam pracownik. Jednak aby te zmiany mogły być wdrożone ZUS musi dostosować system informatyczny. - Do czasu wdrożenia tej modyfikacji lekarze będą wystawiali zaświadczenia o konieczności osobistego sprawowania opieki nad ciężko chorym dzieckiem w wieku do 18 lat w formie papierowej, a informacja o kodzie choroby – z uwagi na jej nieudostępnianie płatnikowi składek jako szczególnej kategorii danej osobowej – będzie zawarta w dokumentacji medycznej, której udostępnienia ZUS może zażądać od wystawiającego zaświadczenie lekarskie lub od podmiotu udzielającego świadczeń zdrowotnych, w którym wystawiono to zaświadczenie (art. 59 ust. 3 pkt 3 ustawy zasiłkowej) – pisze projektodawca.

Czytaj również: GUS podliczył świadczenia na rzecz rodziny wypłacane przez rząd w 2025 r.>>

Opieka nad dzieckiem do 18 roku życia

Druga zmiana w ustawie zasiłkowej dotyczy wydłużenia wieku dziecka, na które będzie się należała pracownikowi tzw. opieka na dziecko. Obecnie ma on prawo do 16 godzin lub 2 dni w roku do zwolnienia od pracy i zachowania wynagrodzenia z powodu opieki nad dzieckiem do 14. roku życia. Po zmianach granica wieku dziecka będzie wyższa i wyniesie 18 lat. - Proponuje się wprowadzenie zmiany w art. 188 par.1 Kodeksu pracy, zgodnie z którym pracownikowi wychowującemu przynajmniej jedno dziecko w wieku do 18 lat przysługuje w ciągu roku kalendarzowego zwolnienie od pracy w wymiarze 16 godzin lub 2 dni, z zachowaniem prawa do wynagrodzenia. Powyższa zmiana będzie zapewniała pracownikom – rodzicom prawo do zwolnienia od pracy z powodu opieki nad dzieckiem w wymiarze 2 dni do ukończenia przez dziecko 18. roku życia – pisze projektodawca.