Przewlekła choroba nerek dotyczy średnio co 10. osoby na świecie, problem jednak w tym, że większość pacjentów nie wie, że w ogóle jest chora - początkowo często bowiem objawy są albo mało widoczne, albo nie ma ich wcale. Wystarczą badania profilaktyczne, by potencjalnie szybko "wyłapać" pacjentów wymagających leczenia. Z drugiej strony, konieczne są zmiany systemowe, by leczono kompleksowo i skutecznie.

Wiele chorób można skutecznie leczyć wówczas, gdy wykryje się je szybko, dlatego tak istotne jest wykonywanie badań profilaktycznych. Tym bardziej, że od tego roku kobietom łatwiej zapisać się na wiele z nich, bo można już skorzystać z Centralnej e-Rejestracji. W wielu województwach czeka nawet kilkanaście tysięcy wolnych terminów. Z okazji Dnia Kobiet przedstawiamy kompleksowy przewodnik, w którym tłumaczymy, z jakich badań warto skorzystać w danym wieku.

Podmioty lecznicze, które posiadają zawartą umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia w zakresie podstawowej opieki zdrowotnej, muszą organizacyjnie zapewnić pacjentowi realną możliwość kontaktu telefonicznego z rejestracją. Każda inna sytuacja oznacza naruszenie zbiorowych praw pacjentów. To najistotniejszy wniosek płynący z najnowszego orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, o którym poinformował rzecznik praw pacjenta.

Coraz więcej pacjentów korzysta z możliwości złożenia skargi na sposób organizacji udzielanych świadczeń w placówce medycznej. W 2025 roku pacjenci najczęściej skarżyli się do Narodowego Funduszu Zdrowia na podstawową opiekę zdrowotną. Więcej niż w poprzednim roku było też skarg na ambulatoryjną opiekę zdrowotną. Ogółem do Funduszu wpłynęło prawie tysiąc skarg więcej niż w 2024 r.

Problem dotyczący potrzeby rozszerzenia personelu uprawnionego do udzielania szerokiego zakresu świadczeń obejmujących badania endoskopowe przewodu pokarmowego o lekarzy specjalistów w dziedzinie chirurgii dziecięcej zostanie przeanalizowany – deklaruje resort zdrowia w odpowiedzi na poselską interpelację. Zmiana mogłaby pomóc w zwiększeniu dostępności badań i ograniczyć niepotrzebne hospitalizacje.

Dokument wydany przez Ministerstwo Zdrowia to kolejny punkt dla lekarzy w sporze o to, czy kosmetolodzy mogą wykonywać zabiegi z zakresu medycyny estetycznej. Jego krytycy wskazują, że komunikat nie jest źródłem prawa. Eksperci zaznaczają jednak, że to tylko wyjaśnienie obowiązujących przepisów, a nie tworzenie nowych, choć nowelizacja również by się przydała. Lekarze podkreślają z kolei, że wstrzyknięcie botoksu czy innego preparatu musi być zarezerwowane dla medyków - błędy to bowiem zazwyczaj konsekwencje na całe życie.

Medyczne fake newsy to ogromny problem w przestrzeni publicznej - tym bardziej, jeśli do grona osób je szerzących dołączają sami lekarze. Nie są rzadkie sytuacje, w których szkodliwe informacje prowadzą do zaniechania leczenia, a w konsekwencji nawet śmierci pacjentów. Eksperci podkreślają, że kampanie edukacyjne nie wystarczą, niezbędna jest odpowiedzialność za słowa. Do Komitetu Stałego wkrótce ma też zostać skierowany projekt "Lex szarlatan".

„Trzeba się wziąć za siebie”, „zrzucić ten tłuszcz i problemy znikną”, „nic dziwnego, że boli, jak pani taka gruba” – takie słowa wciąż zbyt często słyszą pacjenci z chorobą otyłościową, którzy trafiają do lekarzy. System jest też nastawiony bardziej na leczenie powikłań, a nie podstawowej choroby. Pacjenci, którzy chcieliby się leczyć, nie wiedzą, gdzie mają się zgłosić. Pomóc mogłaby np. dobrze zorganizowana opieka koordynowana. Ośrodków, które ją oferują, jest na razie niewiele.

Wszystkie ośrodki, które realizują świadczenia finansowane przez NFZ w zakresie kardiologii, badań profilaktycznych: mammografii i testów HPV HR/cytologii, są zobowiązane do integracji z Centralną e-Rejestracją (CeR) – przypomina Ministerstwo Zdrowia. Na uporanie się z nowymi obowiązkami mają czas do końca maja. Jeśli tego nie zrobią, NFZ może wstrzymać im płatności.

Suplementy na bezpłodność, leczenie raka jodem i odczulanie biorezonansem - to tylko kilka przykładów praktyk pseudomedycznych, które mają być zakazane na mocy projektowanej ustawy "lex szarlatan". Obecnie ta problematyka nie jest do końca uregulowana. Tymczasem na uczelniach takie metody wciąż bywają ujmowane w programie studiów. Eksperci podkreślają, że stwarza to niebezpieczeństwo dla pacjentów - nie tylko dla ich portfeli, ale przede wszystkim zdrowia.

Od 1 kwietnia fizjoterapeutów czekają zmiany. W udzielaniu świadczeń będą musieli trzymać się granicy województwa wskazanego w umowie z Narodowym Funduszem Zdrowia. Problem ten dotyka szczególnie tych działających na granicach województw, którzy od lat obejmują opieką pacjentów z sąsiednich regionów. NFZ zostawił dla nich uchylną furtkę - będą mogli ze swoją działalnością wyjść poza określony teren, ale tylko, jeśli otrzymają na to zgodę NFZ.

Od 2001 roku 23 lutego obchodzimy Ogólnopolski Dzień Walki z Depresją. To choroba, dla której wiek ani status społeczny nie mają znaczenia – może dotyczyć każdego. W Polsce choruje na nią około 1,5 mln osób. Dzień Walki z Depresją ma pomóc zrozumieć tę chorobę i poszerzać świadomość społeczną na jej temat. Depresja jest jedną z głównych przyczyn samobójstw.

Cyfrowa forma książeczki szczepień to rozwiązanie, na które od dawna czeka środowisko medyczne. Eksperci wskazują na jego liczne zalety, przede wszystkim trudniejsze "znikanie" z systemu niezaszczepionych dzieci i zebranie wszystkich informacji o iniekcjach w jednym miejscu. Praktycy zwracają jednak uwagę na konieczność dostosowania systemów informatycznych w taki sposób, by ograniczyły możliwość pomyłek personelu.

Finansowanie CZP miałoby w części opierać się na ryczałcie rocznym, na czym zależało przedstawicielom już istniejących placówek. Ale kryteria będą bardziej złożone, eksperci rekomendują model mieszany (budżet populacyjny, komponent zadaniowy, premia jakościowa) – wynika z raportu zespołu ds. zmian systemowych w centrach zdrowia psychicznego. Stawka w dużej mierze będzie zależała od zakresu i jakości udzielanej pomocy.

Generalnie poród w innym miejscu niż specjalistyczny szpital, z odpowiednim zapleczem kadrowym i organizacyjnym, to ryzyko zarówno dla kobiety rodzącej, jak i jej dziecka - uważają eksperci. Z powodu nieprawidłowych decyzji podczas porodu domowego można narazić się nawet na odpowiedzialność karną, ale przede wszystkim poważne powikłania zdrowotne. Z drugiej strony, bezpieczeństwa mogą nie zapewnić również "pokoje narodzin", tworzone jako opcja awaryjna w miejsce likwidowanych porodówek.

Ministerstwo Zdrowia nie planuje wyposażać ratowników medycznych w kamery nasobne - wynika z odpowiedzi udzielonej przez resort na poselską interpelację. Jak wskazano, istnieje bowiem zbyt duże ryzyko naruszenia tajemnicy lekarskiej, a samo pobieranie zgody na nagrywanie również byłoby trudne w praktyce. Ratownicy medyczni apelowali o takie rozwiązanie w celu zapewnienia im większego bezpieczeństwa w trakcie wyjazdów ratowniczych, w związku z rosnącą agresją pacjentów.

58 dni - tyle wynosi czas oczekiwania do psychogeriatry w sytuacji, gdy przypadek zostanie zakwalifikowany jako pilny. Osoba, która nie znajduje się w bardzo złym stanie psychicznym, na pomoc czeka średnio ponad pół roku. Seniorzy stanowią jednocześnie coraz większą grupę pacjentów we wszystkich dziedzinach ochrony zdrowia. W kolejce do badania tomografem już co druga osoba ma powyżej 60 lat. Eksperci wskazują, że system ochrony zdrowia musi się na to przygotować.

Resort zdrowia do końca marca przedstawi ostateczny kształt docelowego funkcjonowania Centrów Zdrowia Psychicznego - zapowiedziała w czwartek w Sejmie Katarzyna Kęcka, wiceminister zdrowia. Będzie on funkcjonował od stycznia 2027 r. w całym kraju. Obecnie w ramach pilotażu działa 117 Centrów Zdrowia Psychicznego, które obejmują ponad 50 proc. kraju.

Część szpitali wdraża już od stycznia standard żywienia pacjentów, choć podmioty lecznicze mają czas na dostosowanie się do nowych przepisów do końca sierpnia br. Standard ma zastąpić zakończony w grudniu pilotaż „Dobry posiłek w szpitalu”. Prawdopodobnie większe szpitale z własną kuchnią nie będą miały problemów z wdrożeniem standardu, szczególnie te, które były wcześniej w pilotażu. Gorzej z mniejszymi placówkami. Ale niezależnie od wielkości podmiotu, problemem mogą być pieniądze.

W styczniu rzecznik praw obywatelskich zwrócił się do samorządu lekarskiego w związku z możliwymi przypadkami naruszeń prywatności pacjentów, którzy cierpią na choroby rzadkie. Jeśli bowiem cierpią na charakterystyczne, rzadkie zmiany anatomiczne, ich zdjęcia w podręcznikach mogą zbyt łatwo umożliwiać identyfikację konkretnej osoby. Naczelna Rada Lekarska deklaruje zwrócenie uwagi na tę kwestię.