Opublikowana na początku tego roku ustawa o zawodzie psychologa oraz o samorządzie zawodowym psychologów przede wszystkim ułatwia weryfikację kwalifikacji specjalisty i zmniejsza ryzyko trafienia na osoby oferującej pomoc bez odpowiedniego przygotowania. – Obserwujemy w obszarze zdrowia psychicznego działalność szarlatanów, nadużycia, które zagrażają zdrowiu i życiu pacjentów – przyznaje Bartłomiej Chmielowiec, rzecznik praw pacjenta.

Jeśli placówka medyczna wykona więcej badań, niż ma w umowie z NFZ, takich jak tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny, gastroskopia czy kolonoskopia, Fundusz zapłaci jej za nie tylko 40 proc. I to dopiero na koniec roku. Takie zmiany planuje wprowadzić NFZ zarządzeniem prezesa, które obowiązywałoby z datą wsteczną od początku tego roku. Eksperci są zgodni, że w praktyce oznacza to limitowanie tych świadczeń. Dla pacjentów zaś oznacza to jedno – jeszcze dłuższy czas oczekiwania.

Polski ustawodawca, niezależnie od tego, kto sprawuje władzę, od lat nie może doprowadzić do wprowadzenia osobnego pełnomocnictwa, które umożliwiłoby decydowanie na przyszłość zarówno o sprawach pacjenta dotyczącego jego zdrowia, jak i osób, które ewentualnie mogą je za niego podejmować. Padają bowiem liczne deklaracje, a nawet konkretne propozycje legislacyjne, ale są procedowane na dalszych etapach. A problem będzie się tylko pogłębiał ze względu na demografię. Potrzebujemy też innych rozwiązań związanych z medycyną końca życia.

Ministerstwo Zdrowia pracuje nad nowelizacją ustawy o Krajowej Sieci Onkologicznej, wycofało się jednak ze zmian dotyczących dostępu do danych osobowych pacjentów, po uwagach zgłoszonych m.in. przez Rządowe Centrum Legislacji i resort cyfryzacji. Wcześniej projekt przewidywał, że do danych medycznych będzie miał dostęp szeroko rozumiany krąg osób wykonujących czynności pomocnicze w placówce leczniczej.

W Polsce, zwłaszcza w mniejszych miejscowościach, wciąż jest sporo miejsc, w których pacjenci nie mają zapewnionej podstawowej opieki zdrowotnej. Wynika to z faktu, że w danym mieście albo na wsi w ogóle nie ma przychodni albo lekarzy, którzy mogliby w niej pracować. Posłowie w interpelacji proponują, by lekarzem rodzinnym w takiej sytuacji mógł być też medyk, który nie ma specjalizacji. Resort zdrowia argumentuje jednak, że takie rozwiązanie doprowadziłoby do obniżenia standardów i nierównego traktowania pacjentów.

Centrum e-Zdrowia poinformowało, że w aplikacji mojeIKP pacjenci mogą już sprawdzać swoją dokumentację medyczną. Dzięki temu, również w aplikacji mobilnej można sprawdzić m.in. wyniki badań laboratoryjnych, wypisy ze szpitala czy opisy badań diagnostycznych. Warunkiem jest to, że placówka medyczna rzeczywiście przekaże dokumenty w formie elektronicznej.

Od stycznia przyszłego roku karta e-DiLO ma być obowiązkowa we wszystkich placówkach, a obwieszczenie ministra zdrowia określi, jakie badania i przy jakich nowotworach trzeba wykonać. Teraz nie ma takiego standardu, a niektóre procedury bardziej opłaca się placówce robić bez karty DiLO, więc wielu pacjentów nie otrzymuje jej wtedy, kiedy powinno. Dodatkowo problemem jest czas założony w karcie na wykonanie badań - bez karty nie ma presji czasowej, a, co za tym idzie, finansowej, dla placówki.

Są sytuacje, w których odmowa przyjęcia pacjenta do szpitala jest zgodna zarówno z prawem, jak i medycznie uzasadniona. Jeśli nie jest ona jednak poparta rzetelnie przeprowadzoną diagnostyką, może skończyć się dla pacjenta tragicznie - i takie przypadki zdarzają się w praktyce. Jeśli pacjent uważa, że odmowa była bezprawna, może podjąć działania, m.in. zgłosić się do rzecznika praw pacjenta. Jeśli poniesie poważne szkody, w grę wchodzi też odszkodowanie i zadośćuczynienie.

Malaria, denga czy chikungunya to choroby, które realnie zagrażają turystom wybierającym się do gorących krajów, a niewykluczone, że będą pojawiać się częściej, bo klimat się zmienia. Warto być przezornym i nie oszczędzać na ubezpieczeniu, gdyż polisy turystyczne zwykle obejmują co prawda wszystkie choroby, ale zdarzają się wyjątki albo ochrona zależy od tego, czy turysta zadbał o profilaktykę.

Aż 95 proc. osób po przemocy seksualnej nie zgłasza się po pomoc medyczną. Ministerstwo Zdrowia pracuje nad wytycznymi, które mają zapewnić osobom pokrzywdzonym bezpieczną i profesjonalną pomoc medyczną. Dziś lekarze mają do dyspozycji głównie procedury policyjne. Planowane są też szkolenia dla lekarzy, m.in. na temat komunikacji z pacjentkami i pacjentami z doświadczeniem przemocy seksualnej.

Kryterium decydującym o wyborze wygrywającej oferty mogą być wyższe wynagrodzenia personelu, a nawet podwyżki ponad limity wynikające z prawa pracy i układów zbiorowych. Dotyczy to zwłaszcza takich usług jak pomoc społeczna czy opieka zdrowotna, gdzie głównym kosztem wykonawcy są płace - wynika z wyroku Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Wyrok - w Polsce w ogóle niezauważony - wywołuje mocny rezonans w krajach stawiających na jakość usług publicznych, w tym Hiszpanii i Szwecji, gdzie niska cena schodzi na dalszy plan.

Po upływie określonego czasu ani bank, ani ubezpieczyciel nie będzie mógł wykorzystywać faktu, że pacjent leczył się onkologicznie, by wymagać od niego spełnienia dodatkowych warunków do zawarcia umowy kredytu konsumenckiego. To rozwiązanie, które jest wyczekiwane przez ozdrowieńców onkologicznych – podobne regulacje wprowadziło u siebie kilkanaście krajów unijnych.

Choć opublikowany ostatnio komunikat resortu zdrowia dotyczący medycyny estetyczno-naprawczej jednoznacznie wskazał, że na podstawie obowiązujących przepisów do wykonywania zabiegów trzeba być lekarzem, wciąż są kwestie, których doprecyzowanie warto byłoby rozważyć w drodze ustawowej. Otwarte pozostaje pytanie, czy potrzebujemy osobnej ustawy o zawodzie kosmetologa, a jeśli tak - który resort miałby za nią odpowiadać.

Przewlekła choroba nerek dotyczy średnio co 10. osoby na świecie, problem jednak w tym, że większość pacjentów nie wie, że w ogóle jest chora - początkowo często bowiem objawy są albo mało widoczne, albo nie ma ich wcale. Wystarczą badania profilaktyczne, by potencjalnie szybko "wyłapać" pacjentów wymagających leczenia. Z drugiej strony, konieczne są zmiany systemowe, by leczono kompleksowo i skutecznie.

Wiele chorób można skutecznie leczyć wówczas, gdy wykryje się je szybko, dlatego tak istotne jest wykonywanie badań profilaktycznych. Tym bardziej, że od tego roku kobietom łatwiej zapisać się na wiele z nich, bo można już skorzystać z Centralnej e-Rejestracji. W wielu województwach czeka nawet kilkanaście tysięcy wolnych terminów. Z okazji Dnia Kobiet przedstawiamy kompleksowy przewodnik, w którym tłumaczymy, z jakich badań warto skorzystać w danym wieku.

Podmioty lecznicze, które posiadają zawartą umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia w zakresie podstawowej opieki zdrowotnej, muszą organizacyjnie zapewnić pacjentowi realną możliwość kontaktu telefonicznego z rejestracją. Każda inna sytuacja oznacza naruszenie zbiorowych praw pacjentów. To najistotniejszy wniosek płynący z najnowszego orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, o którym poinformował rzecznik praw pacjenta.

Coraz więcej pacjentów korzysta z możliwości złożenia skargi na sposób organizacji udzielanych świadczeń w placówce medycznej. W 2025 roku pacjenci najczęściej skarżyli się do Narodowego Funduszu Zdrowia na podstawową opiekę zdrowotną. Więcej niż w poprzednim roku było też skarg na ambulatoryjną opiekę zdrowotną. Ogółem do Funduszu wpłynęło prawie tysiąc skarg więcej niż w 2024 r.

Problem dotyczący potrzeby rozszerzenia personelu uprawnionego do udzielania szerokiego zakresu świadczeń obejmujących badania endoskopowe przewodu pokarmowego o lekarzy specjalistów w dziedzinie chirurgii dziecięcej zostanie przeanalizowany – deklaruje resort zdrowia w odpowiedzi na poselską interpelację. Zmiana mogłaby pomóc w zwiększeniu dostępności badań i ograniczyć niepotrzebne hospitalizacje.

Dokument wydany przez Ministerstwo Zdrowia to kolejny punkt dla lekarzy w sporze o to, czy kosmetolodzy mogą wykonywać zabiegi z zakresu medycyny estetycznej. Jego krytycy wskazują, że komunikat nie jest źródłem prawa. Eksperci zaznaczają jednak, że to tylko wyjaśnienie obowiązujących przepisów, a nie tworzenie nowych, choć nowelizacja również by się przydała. Lekarze podkreślają z kolei, że wstrzyknięcie botoksu czy innego preparatu musi być zarezerwowane dla medyków - błędy to bowiem zazwyczaj konsekwencje na całe życie.

Medyczne fake newsy to ogromny problem w przestrzeni publicznej - tym bardziej, jeśli do grona osób je szerzących dołączają sami lekarze. Nie są rzadkie sytuacje, w których szkodliwe informacje prowadzą do zaniechania leczenia, a w konsekwencji nawet śmierci pacjentów. Eksperci podkreślają, że kampanie edukacyjne nie wystarczą, niezbędna jest odpowiedzialność za słowa. Do Komitetu Stałego wkrótce ma też zostać skierowany projekt "Lex szarlatan".