Proponowane przepisy są często nieprecyzyjne i niespójne, co może się przyczynić do znaczącego wydłużenia postępowań sądowych, projekty utrzymują wadliwy wybór sędziów Krajowej Rady Sądownictwa przez Sejm i Izbę Dyscyplinarną SN. Do tego dochodzą nowe kontrowersyjne konstytucyjnie rozwiązania, w tym zwiększające uprawnienia ministra sprawiedliwości.

Europejski Trybunał Praw Człowieka orzekł, że Polska złamała art. 6 (prawo dostępu do sądu) i art. 10 (wolność ekspresji) Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Orzekł także, że doszło także do naruszenia prawa do sądu - na rzecz sędziego zasądzono 15 tysięcy euro zadośćuczynienia i 10 tysięcy euro zwrotu kosztów postępowania.

Korespondencja elektroniczna zamiast papierowej, ograniczenie drukowania dokumentów sądowych do minimum oraz zeznania świadków i same rozprawy sądowe przez łącze wideo. B2RLaw, posiadająca jedną z największych praktyk postępowań sądowych w Polsce, jako pierwsza polska kancelaria podpisała zobowiązanie „Greener Litigation Pledge”.

Czekano, czekano i się doczekano. Z zaskoczenia Sejm wybrał 15 sędziów na członków Krajowej Rady Sądownictwa. Trudno mówić o nowej Radzie, bo skład w większości jest ten sam. Prawnicy oceniają, że to granie na nosie Unii Europejskiej i krok do dalszego upolitycznienia wymiaru sprawiedliwości. Co warto wskazać, nowa KRS będzie miała do odegrania ważną rolę - jeśli dojdzie do spłaszczania struktury sądownictwa.

Samorządy mogą dostarczyć radcom i adwokatom narzędzi do ochrony tajemnicy zawodowej, czyli informacji powierzonych przez klienta, ale najlepszym rozwiązaniem byłoby opracowanie standardów cyberbezpieczeństwa. Dzięki nim prawnik, wybierając określone narzędzia, mógłby potwierdzić, że nie tylko jest ono dostosowane do jego indywidualnych potrzeb, ale też spełnia wymagania korporacyjne w zakresie ochrony informacji.

Trybunał Konstytucyjny będzie badał, czy przepisy o przynależności adwokata i radcy prawnego do izby samorządowej ze względu na jego miejsce zamieszkania lub siedzibę kancelarii, są zgodne z konstytucją. Prawnicy obawiają się jednak, że to preludium do ograniczania ich niezależności. Wskazują, że ewentualne zmiany uderzą w samorządowe sądownictwo dyscyplinarne.

Rozstrzygnięto drugi etap V Ogólnopolskiego Konkursu Wiedzy o Postępowaniu Cywilnym - coroczna inicjatywa, która ma popularyzować naukę postępowania cywilnego oraz umożliwiająca wspólną rywalizację studentom prawa z różnych uczelni. Zwycięzcą został Franciszek Skawiński, student pierwszego roku z Uniwersytetu Warszawskiego.

W najbliższych kilku, kilkunastu dniach powinno dojść do formalnego zaakceptowania Krajowego Planu Odbudowy - zapowiedział w piątek rzecznik rządu Piotr Müller. Stwierdził, że Polska i KE doszły do porozumienia ws. "kamieni milowych" w tej sprawie. Z zapowiedzi Komisji Europejskiej wynika, że warunkiem do tego nie byłoby już m.in. uchwalenie ustawy o likwidacji Izby Dyscyplinarnej SN.

Jak kubeł zimnej wody na głowy adwokatów i radców prawnych spadła informacja o tym, że do Trybunału Konstytucyjnego wpłynął wniosek o zbadanie konstytucyjności przepisów dotyczących przynależności do izb adwokackich i radcowskich. Obawiają się skonfliktowania i rozbicia struktur samorządowych obu zawodów zaufania publicznego. Wieszczą też chaos i uderzenie w system pomocy prawnej, a więc w prawa obywateli.

Polskie sądy ustanowiły już opiekunów tymczasowych dla ponad 17, 5 tysiąca ukraińskich dzieci. Od momentu wejścia w życie przepisów do początku maja rozpatrzyły 15 654 takie sprawy. Ministerstwo Sprawiedliwości zapewnia równocześnie, że w tym zakresie problemów nie ma, podobnie jak sygnałów o potrzebie wzmocnienia kadrowego - orzeczniczego i urzędniczego.

Sejm wybrał w czwartek 15 sędziów na członków Krajowej Rady Sądownictwa. Osiem kandydatur wskazało Prezydium Sejmu, zaś siedem - klub PiS. Pozostałe kluby nie skorzystały z prawa wskazania kandydatur. Klub PiS wycofał wcześniejsze swoje rekomendacje dla byłego wiceministra sprawiedliwości Łukasza Piebiaka oraz obecnego członka Rady Jarosława Dudzicza.

Ministerstwo Sprawiedliwości podczas reformy spłaszczającej strukturę sądów chciało odejść od zasady zrównania wynagrodzenia zasadniczego prokuratorów i sędziów. W sprawie larum podnieśli już prokuratorzy, a Prokurator Krajowy informuje, że zaproponował poprawki utrzymujące równy status zawodowy sędziów i prokuratorów.

Do niedawna oświadczenia majątkowe wszystkich sędziów Trybunału Konstytucyjnego były tajne. Ale ustawa uchwalona w 2016 roku postawiła na całkowitą jawność życia publicznego i wynagrodzenia oraz inne składniki majątku sędziów TK stały się dostępne dla wszystkich. Utajnianie ich jest bezprawne, w przeciwieństwie do majątków sędziów sądów powszechnych i Sądu Najwyższego.

Samorząd radców prawnych, podobnie jak adwokacki, intensywnie pracuje nad zmianami w swoich zasadach etyki. Jest szansa, że zostaną przyjęte już na początku lipca br. - podczas Nadzwyczajnego Krajowego Zjazdu. Mają dotyczyć także informowania o działalności, rozważane jest wprowadzenie definicji reklamy i uregulowanie kwestii związanych z promowaniem się w sieci.

Minister sprawiedliwości chce mieć prawo do przetwarzania danych, w tym osobowych, uczestników spraw sądowych z systemów teleinformatycznych - w zakresie zadań związanych z informatyzacją sądownictwa. Rzecznik Praw Obywatelskich ma wątpliwości, czy powinien mieć dostęp do takich danych wrażliwych. I dodaje, że to jest niezgodne z Konstytucją.

Nie opadły jeszcze emocje związane z propozycją odejścia od zasady równości wynagrodzeń prokuratorów i sędziów, a pojawiają się kolejne wątpliwości związane ze zmianami w wygrodzeniach, które zaproponowano w przepisach dotyczących spłaszczenie struktury sądów. Tym razem chodzi o asesorów prokuratury, mieliby mieć o 20 proc. niższe wynagrodzenie niż asesor sądowy.

Samorządy prawnicze w rozwoju nowych technologii widzą szansę na walkę z konkurencją. Chcą dostarczyć swoim członkom narzędzi pomocnych w poruszaniu się w cyberprzestrzeni. Jednak eksperci podkreślają, że podstawą powinny być jednolite standardy, czyli swoista instrukcja jak najlepiej chronić "w sieci" tajemnicę zawodową. Bo co dobre dla jednej kancelarii, niekoniecznie sprawdzi się w innej.

Od 16 maja stan epidemii zostanie zastąpiony stanem zagrożenia epidemicznego. Z tego powodu część ułatwień, niewielka, zniknie. Nie będzie już można np. odliczyć darowizny na walkę z Covid-19, skończy się też zwolnienie z podatku minimalnego od przychodów z budynków. Wiele "pandemicznych" rozwiązań jednak pozostanie, choć zdaniem ekspertów powinny być zniesione. Więcej informacji - w majowym Legal Alercie.

We wtorek, 10 maja br., w Izbie Dyscyplinarnej Sądu Najwyższego miała się odbyć rozprawa, w której obwinionym jest sędzia Roman P. ze Śremu. Sprawa została jednak zdjęta z wokandy. Zarzut stawiany przez rzecznika dyscyplinarnego dotyczy bezczynności w prowadzonych sprawach. Sąd Dyscyplinarny przy Sądzie Apelacyjnym w Łodzi wymierzył karę obniżenia wynagrodzenia o pięć procent w okresie pół roku.

W całej Polsce, we wtorek rozpoczyna się maraton egzaminów zawodowych dla prawników, którzy chcą uzyskać tytuł adwokata lub radcy prawnego. W tym roku ma podejść do nich ok. 3800 osób, już bez maseczek i większości covidowych ograniczeń. A po czeka ich trudne wejście na prawniczy rynek. Stąd też coraz więcej głosów, że zmienić się powinny nie tylko prawnicze szkolenia, ale i forma egzaminu np. poprzez dodanie części ustnej.