W ostatnich latach mimo licznych turbulencji w gospodarce, polski rynek pracy był w dobrej kondycji. Poziom zatrudnienia, stopa bezrobocia i dynamika wzrostu płac pozytywnie zaskakiwały. W kolejny rok weszliśmy z najniższym w UE po Czechach bezrobociem i zdecydowaną poprawą jakości pracy i wynagrodzeń. Mimo że 2023 rok nie będzie już tak dobry, jest szansa, że kondycja rynku pracy nie pogorszy się drastycznie – pisze prof. Jacek Męcina.

Nie przyciągniemy absolwentów najlepszych uczelni za 2600 zł na rękę. Z taką pensją nauczyciel nie ma szans na utrzymanie się - nie ma zdolności kredytowej, a jednocześnie nie stać go na najem mieszkania. Tymczasem nie każdy chce do czterdziestki mieszkać z rodzicami - mówi Sławomir Broniarz, przewodniczący Związku Nauczycielstwa Polskiego. Przedstawia też postulaty ZNP dotyczące wcześniejszych emerytur.

Najmniejsze podmioty zatrudniające, będące mikroprzedsiębiorcami, gdy wszystkie osoby zatrudnione złożą deklarację rezygnacji z dokonywania wpłat do PPK, mogą skorzystać z ustawowego zwolnienia z obowiązku stosowania przepisów ustawy o PPK. Jednak ponowny autozapis w pierwszym kwartale 2023 roku będzie także ich dotyczył. Piszą o tym Agnieszka Łukawska i dr Antoni Kolek.

Dostępność sądów nie oznacza jedynie usunięcia z nich barier architektonicznych, chodzi też o zmianę nawyków wynikających z ludzkiej świadomości. Dlatego poprzez szkolenia będziemy podnosić kompetencje pracowników wymiaru sprawiedliwości, a 35 sądów - z największymi potrzebami - otrzyma wsparcie m.in. w zakresie sprzętu czy remontów. Opracowany zostanie także Model Dostępnego Sądu.

Prokuratura wniosła akt oskarżenia przeciwko kierowniczce z sieci IKEA. Zarzucono jej, że zwalniając pracownika dopuściła się dyskryminacji wyznaniowej. Sądy nie podzieliły tej oceny i prawomocnie uniewinniły oskarżoną. Uznały, że wypowiedzenie umowy o pracę nie nastąpiło za wiarę, za cytaty z Pisma Świętego, ale za formę wpisu, która naruszała godność osób LGBT+. Sprawa jest precedensowa i wyznaczy linię orzekania w podobnych sprawach.

Kwestią otwartą i wciąż niewyjaśnioną w praktyce stosowania RODO przez Prezesa UODO jest to, czy pracodawca może żądać podania obowiązkowo innych danych, powołując się na tzw. uzasadniony interes administratora danych, np. informacji o preferowanym wynagrodzeniu. Moim zdaniem taką możliwość należy dopuścić, z wyłączeniem danych szczególnych kategorii i o karalności - pisze dr Mirosław Gumularz.

Nowelizacja prawa często ma wpływ na bieżące funkcjonowanie i obowiązki przedsiębiorców. W październiku 2022 r. weszła w życie największa od 20 lat nowelizacja Kodeksu spółek handlowych. Czy wymusza ona zmiany w umowie lub statucie spółki? Na to pytanie odpowiada Krzysztof Borkowski, adwokat w kancelarii KZ Legal.

Ustawa o zwolnieniach grupowych daje istotny zakres swobody w zakresie tego, którzy pracownicy zostaną objęci zwolnieniem. Swoboda ta nie oznacza jednak dowolności. W procedurze zwolnień grupowych pracodawca powinien określić kryteria doboru pracowników do zwolnienia. Kryteria te powinny być obiektywne oraz sprawiedliwe – pisze radca prawny Przemysław Mazur.

Przedsiębiorcy prowadzący działalność kantorową, którzy otrzymali pomoc w ramach tzw. Tarczy Finansowej PFR, otrzymują wezwania od Polskiego Funduszu Rozwoju do wyjaśnień w zakresie oświadczeń złożonych przy ubieganiu się o pomoc. Przyczyną jest obliczanie dofinansowania dla kantorów od wartości przychodu, co powoduje, że wartość udzielanej pomocy byłaby w ocenie PFR za wysoka.

Ustawa o aktywności zawodowej to niestety niewykorzystana szansa na zmianę polityki zatrudnienia i rynku pracy na miarę potrzeb XXI wieku i wyzwań rozwojowych związanych z gospodarką 4.0 – uważa prof. Jacek Męcina, doradca zarządu Konfederacji Lewiatan. Dodaje, że niezrozumiałe jest odchodzenie w praktyce od szerszego wykorzystania programów aktywizacji, dzięki promocji programów zlecania usług aktywizacyjnych.

Nawet w trudniejszych czasach pod względem gospodarczym znajdują się pracodawcy, którzy rozważają wprowadzenie lub restrukturyzację oferowanych pracownikom świadczeń pracowniczych. Jednym z tych świadczeń są nagrody jubileuszowe. Pojawiają się jednak pytania, czy taka nagroda musi zostać zawsze wypłacona w pieniądzu, czy też możliwe jest przyznanie jej w innej postaci np. sztabki złota.

Pojęcie „workation” stało się powszechne od czasu wprowadzenia ustawą z 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych, rozwiązań dotyczących możliwości świadczenia przez pracowników pracy w trybie zdalnym. O zjawisku pisze radca prawny Katarzyna Węglarz.

Okazjonalna praca zdalna będzie odpowiednikiem dzisiejszej pracy z domu, czyli home-office, (HO), która już jest traktowana jako forma benefitu przysługującego pracownikom. Natomiast docelowo będzie to uprawnienie pracownicze wynikające bezpośrednio z nowych przepisów wdrożonych do Kodeksu Pracy – pisze Hubert Kowalski z firmy doradczej zajmującej się planowaniem czasu pracy.

Są podmioty, które zyskały na zmianie cen, ale są i takie, dla których wycena świadczeń okazała się skrajnie niekorzystna. Ministerstwo Zdrowia, Agencja Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji oraz Narodowy Fundusz Zdrowia próbują przerzucić odpowiedzialność za powstałą sytuację na dyrektorów szpitali, a brakuje refleksji, czy nie został popełniony błąd - uważa Bernadeta Skóbel radca prawny, kierownik Działu Monitoringu Prawnego i Ekspertyz Związku Powiatów Polskich.

Po prawie 3 latach funkcjonowania PPK ustawodawca zdecydował się wreszcie uregulować zasady dokonywania korekt wpłat przekazywanych przez podmioty zatrudniające do instytucji finansowych. Jednak wielu pracodawców nadal nie ma pewności jak powinni się zachować, gdy korekta zostanie już dokonana lub gdy okaże się, że jej dokonanie przez instytucję finansową stanie się niemożliwe.

Relacje pomiędzy pracodawcami a zakładowymi organizacjami związkowymi często są skomplikowane i budzą wiele emocji, bo są to podmioty stojące po „dwóch stronach barykady”. Do tego bieżącego rozwiązywania sytuacji konfliktowych nie ułatwia ustawa o związkach zawodowych, która weszła w życie ponad 30 lat temu i pomimo „dużej” nowelizacji z 2019 roku, nie nadąża za zmianami w innych przepisach prawa.

Aktualny projekt regulacji dotyczący ochrony sygnalistów nie nakłada obowiązku przyjmowania zgłoszeń anonimowych. Przyjmowanie tego typu zgłoszeń zależeć będzie od decyzji pracodawcy. Rezygnacja z przyjmowania zgłoszeń anonimowych wydaje się być korzystna, ponieważ zmniejsza obciążenie pracowników obsługujących system compliance. W praktyce odrzucenie zgłoszeń anonimowych może jednak przynieść pracodawcy więcej szkód niż korzyści. Piszą o tym Przemysław Mazur i Klaudia Kowalewska, prawnicy z kancelarii Romanowski i Wspólnicy.

Coraz częściej można spotkać się z programami motywacyjnymi, w ramach których pracownicy spełniający określone kryteria, najczęściej dotyczące stażu pracy, otrzymują prawo nabycia papierów wartościowych na preferencyjnych warunkach, które zwykle obejmują niższą od rynkowej cenę nabycia lub częściowe sfinansowanie zakupu przez emitenta. Najczęstszym modelem jest oferowanie nabycia akcji spółki matki przez pracowników jej spółek zależnych – pisze radca prawny Mikołaj Zdyb.

Jeżeli emerytury stażowe miałyby istnieć, to powinny być zagwarantowane dla bardzo wąskiego grona osób rzeczywiście spracowanych – tzn. wykonujących przez wiele lat najbardziej uciążliwe prace. Tymczasem zasady zaproponowane w projektach ustaw „Solidarności” i prezydenckim stanowiły de facto obniżenie powszechnego wieku emerytalnego dla niezwykle szerokiego grona – paradoksalnie z pominięciem tych spracowanych.

Używanie algorytmów oraz wykorzystywanie systemów sztucznej inteligencji przez pracodawców staje się zjawiskiem coraz powszechniejszym. W związku z tym pojawiają się propozycje uregulowania tej materii. W najbliższej przyszłości możemy spodziewać się co najmniej dwóch regulacji systemów sztucznej inteligencji, które mogą wpłynąć na obowiązki pracodawców.