1 stycznia 2025 r. wejdzie w życie ustawa o ochronie ludności i obronie cywilnej. Ustawa, która 23 grudnia 2024 roku została opublikowana w Dzienniku Ustaw uzupełnia i porządkuje działania, mające na celu przygotowanie podmiotów ochrony ludności do reagowania w czasie pokoju, stanu wojennego i wojny.

Władysław Kosiniak-Kamysz, wicepremier i minister obrony narodowej poinformował, że zaproponuje rozwiązanie, aby weteranom było wypłacane odszkodowanie za każdy uszczerbek na zdrowiu. Zapowiedział też zmiany w ustawie o obronie Ojczyzny dotyczące wysokości odszkodowań dla rodzin żołnierzy za śmierć ich najbliższych.

Ministerstwo Obrony Narodowej planuje zwiększyć o 3 tysiące limit powołań do dobrowolnej służby wojskowej na ten rok. Wynika to z zapowiedzi projektu rozporządzenia resortu. Jak wyjaśnia MON, obecne przepisy uniemożliwiają dalsze przyjmowanie do służby. Wyższy limit ma obowiązywać jeszcze w tym roku.

Minister obrony narodowej, wicepremier Władysław Kosiniak-Kamysz, zdecydował o kontynuacji operacji Feniks do końca kwietnia 2025 r. Początkowo planowano, że pomoc wojska na terenach dotkniętych wrześniową powodzią będzie trwać do końca 2024 r. Akcja ma na celu pomoc w odbudowie infrastruktury na terenach popowodziowych, m.in. dróg, mostów, linii kolejowych i energetycznych; wzmocnienie istniejących systemów przeciwpowodziowych oraz wsparcie ludności cywilnej.

Tarcza Wschód była nowoczesnym pomysłem, w jaki sposób chronić granicę przy wykorzystaniu elementów infrastruktury i środowiska naturalnego; to inteligentnie skomponowany ciąg skutecznej obrony - mówił premier Donald Tusk, który odwiedził w sobotę pierwszy wybudowany odcinek umocnień. Podkreślił, że w związku z budową tarczy "nie przewiduje żadnych przymusowych wysiedleń".

MON zaprezentował czwartą wersję rozporządzenia w sprawie zakazu fotografowania, filmowania i utrwalania obiektów ważnych dla obronności państwa i infrastruktury krytycznej. Powiększył krąg podmiotów, które nie będą musiały wnioskować o zezwolenie. Inni, gdy będą chcieli wystąpić o zgodę, mogą mieć problem z określeniem, kto jest „organem właściwym w zakresie ochrony obiektu”. Choćby dlatego, że wykaz niektórych obiektów, na których zawiśnie tabliczka, jest niejawny.

Ustawa o obronie Ojczyzny stworzyła ramy prawne, by sprzęt wojskowy mógł być pozyskiwany w formie leasingu. Prawdopodobnie na wypadek, gdybyśmy byli blisko konfliktu zbrojnego. Chociaż od wejścia w życie tej regulacji minęły ponad dwa lata, eksperci słyszeli tylko o jednej tego typu umowie. Winne są przepisy, które wymagają doprecyzowania - uważają prawnicy.

Nowe przepisy mają na celu stworzenie mechanizmu sfinansowania krajowego przemysłu zbrojeniowego, aby ten zwiększał potencjał produkcyjny w obszarze amunicyjnym. Projekt ustawy o zapewnieniu finansowania działań zmierzających do zwiększenia zdolności produkcji amunicji, przedłożony przez ministra aktywów państwowych, został przyjęty przez rząd.

Dotychczas weterani, poszkodowani poza gracami kraju, mogli dochodzić roszczeń wyłącznie na drodze sądowej. Resort obrony narodowej w projekcie nowelizacji ustawy o weteranach chce umożliwić im uzyskanie rekompensaty, bez konieczności wchodzenia w długoletnie procesy sądowe. Zdaniem środowisk weteranów idea jest słuszna, ale przyjęte w projekcie rozwiązania wymagają dopracowania, bo mogą pominąć wielu poszkodowanych żołnierzy i funkcjonariuszy.

Projekt ustawy przygotowującej grunt pod Tarczę Wschód przewiduje daleko idące ingerencje w prawo własności na obszarze przy wschodniej granicy, z wywłaszczeniami włącznie. Problem mogą mieć ci, którzy nie przeprowadzili do dziś postępowania spadkowego. Eksperci wytykają, że projekt ustawy i ocena skutków regulacji w wielu miejscach są napisane niechlujnie. Istnieje obawa, że słowa-klucze „obronność państwa” lub „interes publiczny” mogą być uzasadnieniem dla decyzji naruszających prawa obywatelskie.

Usprawnienie procesu rekrutacji do służby wojskowej oraz stworzenie finansowej motywacji do podejmowania przez żołnierzy zawodowych nauki poza granicami - to główne cele projektu noweli ustawy o obronie Ojczyzny i Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce, który ukazał się w wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów. Rząd ma go przyjąć jeszcze przed końcem roku.

Na powołanie do obowiązkowej zasadniczej służby wojskowej lub na ćwiczenia nie przysługuje skarga do sądu administracyjnego. Zdaniem Rzecznika Praw Obywatelskich brak zaskarżalności takich decyzji do sądu może prowadzić, w przypadku wydania decyzji niezgodnej z prawem, do naruszenia licznych konstytucyjnych praw i wolności. MON nie zamierza jednak zmieniać prawa, uzasadniając, że to wywołałoby szereg negatywnych konsekwencji.

Stymulacja inwestycji związanych z produkcją broni, amunicji i materiałów wybuchowych oraz rozwój gospodarczy wschodniej Polski – takie cele przyświecają planowanej nowelizacji rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie pomocy publicznej udzielanej niektórym przedsiębiorcom na realizację nowych inwestycji.

Powołanie do czynnej służby wojskowej pełnionej w ramach zawodowej służby wojskowej - do 16 000 osób, ćwiczeń wojskowych – do 200 000 żołnierzy rezerwy i do 30 000 żołnierzy rezerwy pełniących służbę na podstawie powołania na czas nieokreślony, przewiduje projekt rządowego rozporządzenia. Rada Ministrów ma je przyjąć w IV kwartale 2024 r.

Zastąpienie odprawy wypłacanej pracownikom powołanym do terytorialnej służby wojskowej świadczeniem początkowym, wprowadzenie preferencji dla przedsiębiorców ubiegających się o udzielenie zamówienia publicznego, przy wykonywaniu którego będą zatrudniać pracowników - żołnierzy WOT oraz wprowadzenie preferencji podatkowych dla przedsiębiorców - osób fizycznych i prawnych, zatrudniających pracowników będących żołnierzami OT i żołnierzami AR to najnowsze propozycje zmian.

Rząd przedłużył, od dziś na kolejne 90 dni, obowiązywanie strefy buforowej przy granicy z Białorusią. Jednak mimo strefy i mimo naszpikowania granicy elektroniką, ruch przez granice nadal jest duży. Więcej osób próbuje jednak przekraczać nielegalnie granicę kilkadziesiąt kilometrów na północ od terenu, gdzie obowiązuje zakaz przebywania.

Określenie trybu postępowania oraz sposobu dokumentowania przez żołnierza poniesionych przez niego kosztów pomocy prawnej, w przypadku występowania w postępowaniu karnym w charakterze pokrzywdzonego (oskarżyciela posiłkowego) lub oskarżonego w następstwie wykonywania określonych obowiązków służb – zakłada projekt rozporządzenia MON opublikowany przez Rządowe Centrum Legislacyjnym.

We wtorek Rządowe Centrum Legislacji przedstawiło projekt rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej zmieniającego rozporządzenie w sprawie wypłaty świadczenia mieszkaniowego oraz kosztów utrzymania miejsca zakwaterowania. Określi ono wysokość stawki podstawowej i współczynnik świadczenia mieszkaniowego dla każdego garnizonu.

Rządowa ustawa wspierającą działania wojska i służb została opublikowana w Dzienniku Ustaw. Według przyjętej przez rząd autopoprawki zasady użycia broni przez żołnierzy w działaniach na terytorium kraju będą jawne. Przepisy zapewniają również funkcjonariuszom szerszą pomoc prawną. Wśród zaakceptowanych wcześniej przez Sejm zmian znalazła się m.in. poprawka PiS, zgodnie z którą zatrzymanie żołnierza w czasie wykonywania przez niego czynności lub zadań służbowych "może być stosowane jako środek ostateczny, o ile nie zachodzi konieczność zatrzymania żołnierza na gorącym uczynku".

Strzegących granicy z Białorusią atakują nie tylko agresywni migranci szkoleni przez reżim Łukaszenki. Jest też cichy wróg - kleszcze i inne pajęczaki. MON zapowiada, że będzie z nimi walczył. Żołnierze, funkcjonariusze Straży Granicznej i policjanci chroniący granicę na Podlasiu będą mogli za pomocą aplikacji zgłosić przypadek ugryzienia kleszcza. A od przyszłego roku ruszy „Operacja borelioza”.