Samorządowcy ze Śląska apelują o konsultowanie inwestycji związanych z Centralnym Portem Komunikacyjnym. Ich zdaniem budowa nowych korytarzy drogowych i kolejowych grozi wywłaszczeniami tysięcy mieszkańców, wyburzeń domów oraz kataklizmem urbanistycznym i planistycznym. Jak oceniają, rząd prowadzi konsultacje "zza biurka".

Władze lokalne powinny mieć odpowiednie zasoby pieniędzy i funkcjonować w stabilnych warunkach prawnych – uważają samorządowcy. Ich zdaniem obniżki podatku PIT w ciągu roku nie budują zaufania między rządem a samorządem. Są też wśród przyczyn naruszeń zasady adekwatności, zgodnie z którą prawo nie powinno ograniczać dochodów samorządów, żeby nie mogły realizować zadań.

Projekt ustawy przywracającej subwencję rekompensującą w systemie dochodów samorządów, zmiana ustawy o dochodach samorządów w zakresie rekompensaty z tytułu ubytków w dochodach z PIT, wprowadzenie subwencji rozwojowej oraz subwencji ekologicznej – to inicjatywy, które wniesie senacka komisja samorządu do procesu legislacyjnego.

Z przygotowanego przez Związek Miast Polskich raportu o stanie finansów samorządów wynika, że gwałtownie rosną koszty zadań publicznych, a jednocześnie spadają dochody samorządów - twierdzi Zygmunt Frankiewicz, przewodniczący senackiej Komisji Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej, prezes Związku Miast Polskich.

Specjalny zespół ekspertów rządowych, samorządowych i przedstawicieli środowisk naukowych ma wypracować propozycje zmian w obszarze finansów samorządowych. Rezultatem prac ma być zwiększenie stabilności tego systemu, poprawa jego wydajności fiskalnej, zwiększenie samodzielności finansowej samorządów i ich władztwa podatkowego.

Dane dotyczące procesu świadczenia usług publicznych mają być wkrótce zebrane w jeden system informatyczny, który ma służyć ich monitorowaniu i być udostępniony dla wszystkich. Będzie wspierał samorządy w podejmowaniu decyzji, przedsiębiorcom pomoże w lokalizacji firmy, a mieszkańcom umożliwi kontrolę. Co ważne, ma wpłynąć na obniżenie kosztów administracji.

Osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą polegającą na wykonywaniu regularnych przewozów związanych z transportem publicznym jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej. Świadczy ona bowiem usługi o charakterze użyteczności publicznej i realizuje obowiązek jednostek samorządu terytorialnego. Tak orzekł WSA w Olsztynie.

Związek Miast Polskich zebrał w swoich miastach członkowskich dane, które potwierdzają obawy, że spadają dochody samorządów związane z wpływami w ich budżetach z tytułu podatku PIT. Na ankietę przeprowadzoną w dniach 24-28 lutego odpowiedziało 241 miast.

Tylko nieliczne samorządy wywiązują się z obowiązku uchwalania zasad realizacji zadań publicznych w formie inicjatywy lokalnej. Powody to niewiedza samorządowców i brak zaufania do mieszkańców, którzy z kolei nie zawsze chcą brać sprawy w swoje ręce. Tymczasem to narzędzie pozwala na oszczędności w budżetach gmin.

Procedowanie zmian w programie Czyste Powietrze to dobry moment na dyskusję o przywróceniu funduszy ochrony środowiska w gminach i powiatach – uważają samorządowcy. Ich zdaniem mogłyby one wesprzeć rządowe programy i dostosować je do potrzeb konkretnych grup mieszkańców.

Jednostki samorządu terytorialnego muszą zgłaszać skarbówce numery swoich rachunków bankowych. Problem polega jednak na tym, że nie do końca wiadomo, o które konta chodzi. Dla potrzeb VAT podatnikiem jest gmina, dla innych podatków jej jednostka organizacyjna. Chaos w przepisach powoduje, że samorządy nie aktualizują swoich danych w bazie.

Uchwała, która miała usunąć chaos reklamowy z warszawskich ulic została podjęta z uchybieniami – uznał wojewoda mazowiecki i stwierdził jej nieważność. Prezydent Rafał Trzaskowski zapowiada zaskarżenie tej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

Powołanie inspektora ochrony danych w wielu samorządach traktuje się jak zło konieczne, szefom jednostek brak świadomości, że ma to być fachowiec. A także, że bezpieczeństwo danych kosztuje, więc o angażu decyduje często tylko kryterium ceny. IOD nie powinno się obciążać dodatkową pracą, a często dostają oni zadania będące w konflikcie z ich funkcją. Zdarzają się też… inspektorzy-widma.

Opłat za zajęcie pasa drogowego gmina nie może uzależniać od rodzaju podmiotu, który go zajmie, bo nie ma do tego kompetencji. Tymczasem samorządy różnicują stawki w zależności od kryteriów, które same sobie wymyślą, mimo że ustawa o drogach wymienia je wprost. Skutkuje to nieważnością uchwał.

Włączenie inspekcji sanitarnej do zespolonej administracji rządowej, nadanie głównemu inspektorowi uprawnienia do wydawania lokalnym inspekcjom wytycznych i poleceń, a także powoływania i odwoływania ich szefów - to najważniejsze zmiany w nowelizacji ustawy, którą właśnie podpisał prezydent.

Koło gospodyń wiejskich jest organizacją pozarządową, a dodatkowo może posiadać status organizacji pożytku publicznego. Spełnia więc kryteria ustawowe do realizacji zadań zlecanych przez samorząd, a dofinansowywanych dotacjami udzielanymi w trybie ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.

Zmiany prawa i brak jasnych interpretacji, konieczność tworzenia nowych regulaminów odbioru odpadów, narzucone przez ustawodawcę obowiązki skutkują lawinowo wzrastającymi kosztami gospodarowania odpadami komunalnymi. A tym samym coraz to wyższe opłaty wnoszone przez mieszkańców.

Miasto Wałbrzych ustanowiło zakaz używania plastikowych opakowań naczyń i sztućców. Inicjatywa wprowadzenia strefy wolnej od plastiku jest chwalona, ale eksperci mają jednak wątpliwości, czy podstawą prawną może być w tym wypadku instytucja przepisów porządkowych przewidziana w ustawie o samorządzie gminnym.

Gmina może otrzymać 64 tysiące złotych na zainstalowanie urządzeń do dostępu do publicznego, otwartego i bezpłatnego Internetu. Nabór wniosków na hotspoty trwa do 30 czerwca lub do wyczerpania dostępnych środków.

Różne interpretacje ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków prowadzą do rozbieżności w rozumieniu definicji przedsiębiorstwa wodociągowo-kanalizacyjnego. Dla ustalenia tej definicji znaczenie ma pojęcie zbiorowości - pisze Agata Jaczyńska z kancelarii Chałas i Wspólnicy.