Spłaszczenie struktury sądowniczej do dwóch instancji, wprowadzenie sędziów pokoju - takie m.in zmiany proponują politycy Solidarnej Polski, a jednocześnie szefowie resortu sprawiedliwości. Wprowadzone ma być także jednolite stanowisko sędziowskie i łatwiejsze drogi awansowe dla sędziów. 

Połączone trzy Izby Sądu Najwyższego nie mogły odnieść się do sytuacji ławników w konsekwencji swojej uchwały z 23 stycznia br. - wyjaśnia prof. Małgorzata Gersdorf. - Wątpliwości dotyczące udziału ławników w dwóch Izbach SN - Dyscyplinarnej i Kontroli Nadzwyczajnej mają - zdaniem I prezes SN - charakter pozorny.

Jest już gotowy projekt postanowienia wiceprezesa Trybunału Sprawiedliwości UE o zastosowaniu środka tymczasowego wobec Polski w związku z nierespektowaniem prawa wspólnoty i może być ogłoszony już w przyszłym tygodniu. Będzie to zapowiedź wysokich sankcji finansowych nałożonych na rząd.

Tak zwana reforma sądownictwa w Polsce dotarła do bardzo niebezpiecznego momentu, ponieważ może być nieodwracalna - oceniła wiceszefowa Komisji Europejskiej Viera Jourova. Podkreśliła, że dotyczy ona wszystkich poziomów systemu. Stwierdziła też, że jej rozmowy ze Zbigniewem Ziobro nie rokują niczego dobrego.

Wzrasta liczba sporów o ustalenie kontaktów z dzieckiem. Prawnicy i kuratorzy mówią o prawdziwej pladze i dodają, że na rodziców, którzy wykorzystują dzieci do rozgrywek, nie ma żadnego sposobu. Rozwiązaniem mogłaby być mediacja, ale na wczesnym etapie lub - w ocenie części z nich - zdecydowane kroki sędziów, aż po odebranie dziecka "alienatorowi". Problem dostrzega też resort sprawiedliwości.

Podczas sobotniej konwencji Solidarnej Polski minister sprawiedliwości Zbigniew Ziobro ma zapowiedzieć dalsze reformy sądownictwa. Eksperci spekulują, że może chodzić o zapowiadane już rok temu spłaszczanie struktury sądów - poprzez likwidację apelacji, albo sądów rejonowych - oraz wprowadzenie jednolitego stanowiska sędziego.

Sąd Okręgowy w Warszawie utrzymał w mocy postanowienie o odmowie wszczęcia śledztwa po zawiadomieniu austriackiego biznesmena Geralda Birgfellnera w sprawie dotyczącej planów budowy w Warszawie dwóch wieżowców przez powiązaną ze środowiskiem PiS spółkę Srebrna.

Sędziom Sądu Rejonowego w Olsztynie nie udało się w piątek uchwalić apelu do prezesa sądu o zaniechanie działań utrudniających sędziemu Pawłowi Juszczyszynowi wykonywanie obowiązków. Maciej Nawacki zerwał zgromadzenie i podarł publicznie projekty proponowanych uchwał.

Nie 25 lutego tylko 3 marca br Trybunał Konstytucyjny rozpoznana wniosek marszałek Sejmu ws. sporu kompetencyjnego między Sejmem, prezydentem a Sądem Najwyższym, w związku z uchwałą SN z 23 stycznia dotyczącą statusu sędziów powołanych z udziałem nowej Krajowej Rady Sądownictwa.  

Zaledwie dwa dni po podpisaniu przez prezydenta, opublikowano w Dzienniku Ustaw nowelizację ustaw o ustroju sądów i Sądzie Najwyższym. Ma wejść w życie po siedmiu dniach od publikacji. Wprowadza odpowiedzialność dyscyplinarną sędziów m.in. za kwestionowanie statusu "nowych" powołanych z udziałem obecnej KRS.

Prawo do niezawisłego i niezależnego sądu jest niestopniowalne, nie da się zadekretować innych wymagań niezależności dla sądów wyższego i niższego szczebla - mówi Prawo.pl sędzia Sądu Okręgowego w Warszawie, komentując pisemne uzasadnienie uchwały Sądu Najwyższego z 23 stycznia br. Dodaje, że brakuje w niej odniesienia do tzw. ustawy kagańcowej.

Zawieszony w czynnościach przez Izbę Dyscyplinarną Sądu Najwyższego sędzia Paweł Juszczyszyn nie rozpatrywał spraw wyznaczonych na czwartek w olsztyńskim Sądzie Rejonowym. Zastąpili go inni, wylosowani sędziowie, którzy jednak zaznaczali, że zgodnie z uchwałą SN Izba Dyscyplinarna nie była uprawniona do zawieszenia Juszczyszyna.

W ocenie grupy ławników podczas majowych wyborów mogło dojść do szeregu nieprawidłowości, m.in. celowego zniszczenia lub ukrywania kart wyborczych. Prokuratura Rejonowa Śródmieście-Północ odmówiła jednak wszczęcia dochodzenia - jak ustaliło Prawo.pl. Uzasadniła to brakiem znamion czynu zabronionego. Zawiadamiający zapowiadają zażalenie.

Sąd Najwyższy dopuszcza okoliczności, które mimo wadliwości procedury powołania na stanowisko "nowego" sędziego, mogłyby świadczyć o zachowaniu minimalnego standardu bezstronności i niezawisłości. Jakie? Gdy chodzi o osobę, który spełniałaby kryteria, także podczas wyboru przez KRS w innym składzie.

W obecnym stanie prawnym nie ma organu właściwego do rozpoznania wniosków o wyłączenie z udziału w sprawie rzecznika dyscyplinarnego sądów powszechnych lub jego zastępców - mówi sędzia Piotr Gąciarek. - Ale byłoby absurdem przyjmować, że rzecznik dyscyplinarny mianowany przez ministra sprawiedliwości jest bezstronny z samej definicji - dodaje.

Nie ma praw człowieka bez niezależnych, niezawisłych sądów. Ustawa dyscyplinująca sędziów ma na celu ograniczenie niezależności sądów, a przecież art. 173 Konstytucji mówi, że sądy „są władzą odrębną i niezależną od innych władz – stwierdził w ogłoszonym w środę stanowisku Komitet Helsiński w Polsce.

Na stronie internetowej Sądu Najwyższego zamieszczone zostało w środę uzasadnienie uchwały połączonych Izb: Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z 23 stycznia 2020 r., które stwierdziły, że można podważać prawo sędziów powołanych z udziałem nowej Krajowej Rady Sądownictwa do orzekania.

Sądy powszechne nie muszą zawieszać spraw dotyczących zmniejszonych emerytur byłych funkcjonariuszy służb PRL, czekając na orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego. Mijają już dwa lata od złożenia tego wniosku do TK, ale dopóki przy władzy jest obecna partia, Trybunał nie rozstrzygnie sporu - uważają pełnomocnicy stron skarżących.

Podpisanie przez prezydenta Andrzeja Dudę nowelizacji ustaw sądowych i ta ustawa jest prowokacją. Jest właściwie daniem w twarz Trybunałowi w Luksemburgu - powiedział w środę były I prezes Sądu Najwyższego Adam Strzembosz. I przypomniał, że TSUE wypowiedział się jednoznacznie, jaki organ może być organem sądowym.

Do 13 lutego Polska ma czas na złożenie wyjaśnień w sprawie Izby Dyscyplinarnej. To efekt wniosku Komisji Europejskiej o zastosowanie środków tymczasowych i wstrzymanie jej działalności. Skarga została przesłana polskiemu rządowi 24 stycznia.