Bezpłatny e-book Najczęściej popełniane błędy w zakresie kontroli zarządczej w JST Pobierz e-booka
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Włącz wersję kontrastową
Zmień język strony
Prawo.pl
zuzanna miasko 0001

Prawo do krytyki osoby zmarłej - przełomowy wyrok SA w Warszawie

Sąd Apelacyjny w Warszawie odniósł się do niezwykle istotnej i dotąd niedookreślonej w polskim orzecznictwie kwestii - granic dopuszczalnej krytyki osoby zmarłej w debacie publicznej. Orzeczenie, dotyczące katastrofy smoleńskiej, może stać się fundamentem nowej linii orzeczniczej, zgodnej ze standardami Europejskiego Trybunału Praw Człowieka. Sąd uznał, że wolność krytycznego spojrzenia na historię – w tym na odpowiedzialność osób publicznych – jest wartością nadrzędną wobec jednostkowego poczucia naruszenia kultu pamięci – pisze adwokat Zuzanna Miąsko.
malwina kolodziej

Zmiany w ustawie o elektromobilności. Co czeka właścicieli mieszkań i zarządców?

Projekt nowelizacji ustawy o elektromobilności ma ułatwić instalację ładowarek do aut elektrycznych w budynkach wielorodzinnych. Nowe przepisy większą inicjatywę przekazują ich mieszkańcom i tym samym ograniczają rolę zarządców. Czy jednak upraszczanie procedur nie odbywa się kosztem bezpieczeństwa i interesów pozostałych mieszkańców - zastanawia się Malwina Kołodziej, radca prawny.
arkadiusz sobczyk

Prof. Sobczyk: Polscy pracodawcy muszą robić więcej niż unijni

Pracodawcy polscy są oczywiście pracodawcami unijnymi, jednak na potrzeby tego tekstu zastosuję świadomy brak precyzji. Przedmiotem tej analizy jest bowiem pytanie, dlaczego przyjęta w czerwcu nowelizacja kodeksu pracy dotycząca informowania kandydatów o proponowanej wysokości wynagrodzenia, a raczej płacy, odbiega swoją treścią od regulacji dyrektywy 2023/970 - pisze prof. dr hab. Arkadiusz Sobczyk.
bartosz mendyk

Czy samorząd może ogłaszać się „wolnym od imigracji”?

W odpowiedzi na manifestacje Ruchu Obrony Granic, część rad gmin i powiatów rozważa przyjęcie uchwał deklarujących niechęć wobec imigrantów lub ogłaszających dany samorząd jako „wolny od imigracji”. W niektórych jednostkach prace legislacyjne już trwają. Pojawia się jednak zasadnicze pytanie: czy organy stanowiące jednostek samorządu terytorialnego mają prawo podejmować takie uchwały, skoro przepisy prawa tego nie przewidują?
dariusz kala

Wiele pieniędzy na OSP jest marnotrawionych

Miliony środków na ochotnicze straże pożarne marnotrawi się na poziomie samorządów lokalnych. Państwo, samorządy terytorialne i branżowe, podmioty systemu ochrony przeciwpożarowej w ostatnich dwóch latach nie podejmują praktycznie żadnych działań systemowych w kierunku zapobieżenia temu zjawisku. Jednocześnie państwo nie znajduje pieniędzy na zwolnienie dodatku emerytalnego OSP z podatku, który stanowi iluzoryczne zasilenie kasy państwa - pisze dr Dariusz Kała.
rafal rozwadowski

Czy płatność gotówką w parkometrze może być zabroniona

Brak możliwości dokonywania płatności gotówką w parkometrach w strefie płatnego parkowania może naruszać przepisy prawa. Takie rozwiązanie może dyskryminować osoby, które nie chcą lub nie mogą w danym momencie skorzystać z metod płatności bezgotówkowej. Ograniczenia techniczne nie uzasadniają wykluczenia płatności gotówką emitowaną przez Narodowy Bank Polski, która pozostaje prawnym środkiem płatniczym w Polsce.
hubert izdebski

Prof. Izdebski: Najpierw derecentralizacja, potem więcej zadań dla samorządów

Zapoczątkowana przed trzema dekadami reforma administracyjnego centrum nie została zakończona, a wiele z przyjętych wtedy rozwiązań, jak choćby służba cywilna, potem popsuto - twierdzi prof. Hubert Izdebski z Uniwersytetu SWPS. Wskazuje, że konieczna jest derecentralizacja zadań odebranych samorządom, a potem przekazanie im niektórych z obecnej domeny rządowej. Możliwa jest też pewna dekoncentracja zadań w ramach administracji rządowej, czyli przekazanie niektórych z nich przez rząd wojewodom.
marta podskarbi

Alkohol w miejscu pracy przy okazji świąt i integracji

Imprezy firmowe stanowią ważny element budowania kultury organizacyjnej – sprzyjają integracji zespołu i budowaniu pozytywnych relacji w miejscu pracy. Należy jednak pamiętać, że nawet podczas takich wydarzeń obowiązują przepisy prawa pracy, w szczególności te związane z zakazem spożywania alkoholu na terenie zakładu pracy – pisze adwokat Marta Podskarbi.
agnieszka obrocka

Automatyzacja rekrutacji - szansa czy zagrożenie dla kandydatów i rekruterów?

Sztuczna inteligencja (AI) na dobre zagościła już w świecie biznesu i coraz śmielej wkracza do działów HR. Narzędzia oparte na algorytmach wspierają procesy rekrutacyjne - od selekcji CV, przez analizę wideo-rozmów, aż po ocenę dopasowania kompetencyjnego i kulturowego kandydatów. Dla jednych to przełomowe wsparcie, niosące za sobą większą efektywność, oszczędność czasu i potencjalną obiektywność. Dla innych - ryzyko spłycenia procesu, utraty relacyjności i niepokój o dehumanizację kontaktu z kandydatem - pisze Agnieszka Obrocka, ekspertka w rekrutacji.
irena lipowicz

Prof. Lipowicz: Reforma centralnej administracji uwolniłaby energię rządu

Najwyższy czas powrócić do obietnicy sprzed prawie 30 lat o kompleksowej reformie administracji centralnej, która jest zapóźniona, w porównaniu z rozwojem samorządu terytorialnego - twierdzi prof. Irena Lipowicz z Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego, była rzecznik praw obywatelskich. Jej zdaniem część zadań można przekazać samorządom, a energię rządu skierować na te zadania, które można wykonywać tylko na poziomie centralnym.
jaroslaw dolny

Na nowe schrony i ukrycia musimy jeszcze poczekać

Mimo upływu pół roku od wejścia w życie ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej, organy administracji samorządowej oraz rządowej nadal nie są w stanie skutecznie realizować obowiązków co do nowych obiektów zbiorowej ochrony. Realne działania w tym zakresie będą możliwe dopiero po wydaniu przepisów wykonawczych. Nie oznacza to, że organy te nie mogą nic robić w tego typu sprawach. Powinny skoncentrować się na weryfikowaniu dotychczasowych obiektów ochronnych.
rafal kolano

Zadania zlecone bez pokrycia, czyli samorządy w sporze ze Skarbem Państwa

W polskim porządku prawnym jednostki samorządu terytorialnego (JST) mają charakter ustrojowo niezależny. Na mocy Konstytucji RP wykonują zarówno zadania własne, jak i zlecone. Te drugie realizują w imieniu państwa, a więc powinny być objęte pełnym finansowaniem ze środków budżetu centralnego. W praktyce jednak zachodzi głęboka dysproporcja pomiędzy rzeczywistymi kosztami a otrzymywanymi dotacjami celowymi. Problem ten narasta od lat, wpływając na finanse lokalne, zakres inwestycji i jakość usług publicznych - pisze Rafał Kolano, radca prawny.
rafal rozwadowski

Dziennikarz może odpowiadać w trybie wyborczym jak każdy wyborca

Nie ma jakichkolwiek argumentów natury prawnej, jak i logicznej, aby z góry kwalifikować materiały prasowe jako wyłączone z zastosowania trybu wyborczego. O zastosowaniu tego trybu decyduje fakt, czy mamy do czynienia z wyborcą, agitacją wyborczą, treściami dającymi się ocenić w kategoriach prawdy i fałszu. Forma agitacji z samej definicji mającej charakter publiczny jest bez znaczenia, tak samo jak bez znaczenia jest, jaką profesją zajmuje się wyborca - pisze Rafał Rozwadowski, adwokat.
aleksander stepkowski

Prof. Stępkowski: Uchwała o nieważności wyborów oznaczałaby ich ponowne rozpisanie

Jeśli zostaną udokumentowane nieprawidłowości w skali tak ogromnej, by zmienić różnicę w wyniku głosowania o 370 tysięcy głosów, to Sąd Najwyższy może podjąć uchwałę o nieważności wyboru kandydata na urząd Prezydenta RP. To oznaczałoby konieczność rozpisania ponownych wyborów. Pamiętajmy jednak, że pomyłki, do których dochodzi działają w obie strony. Raz „skorzystał” na nich jeden kandydat, kiedy indziej drugi - mówi prof. dr hab. Aleksander Stępkowski, rzecznik Sądu Najwyższego.
bernadeta skobel

Skóbel: Sytuacja finansowa szpitali powiatowych jest krytyczna

Z 219 szpitali powiatowych tylko 39 wykazało zysk ze sprzedaży za 2024 rok. Łączna kwota zobowiązań wymagalnych przekroczyła już miliard złotych. Większość szpitali traci płynność finansową oraz wykazuje stratę. Oznacza to, że sytuacja wymyka się spod kontroli – podkreśla Bernadeta Skóbel, radca prawny, kierownik Działu Monitoringu Prawnego i Ekspertyz Związku Powiatów Polskich.
anita richert kazmierska

Anita Richert-Kaźmierska: Pokolenie Z i Alfa też wejdzie do systemu emerytalnego

System emerytalny w ogóle nie jest przygotowany na przyjęcie młodych ludzi i ten problem będzie narastał. Zdecydowanie brakuje nam odpowiedzialności za naszą przyszłość emerytalną. Dla obecnego pokolenia Z i wchodzącego Alfa poczucie i świadomość tego, że za kilkadziesiąt lat przyjdzie czas na przeliczenie tego, co odprowadziło się do ZUS, jest bardzo odległa i niepewna – mówi w rozmowie z Prawo.pl dr inż. Anita Richert-Kaźmierska.
judyta latymowicz 0001

Nowy wymiar współpracy: umowa o zabezpieczeniu społecznym pomiędzy Polską a Indiami

25 listopada 2024 r. Polska i Indie podpisały przełomową umowę o zabezpieczeniu społecznym. To długo wyczekiwane porozumienie jest nie tylko efektem rosnących relacji gospodarczych między oboma krajami, ale także jednym z kroków realizujących postanowienia umowy o partnerstwie strategicznym - pisze dr Judyta Latymowicz. Jej zdaniem porozumienie wpisuje się w szerszy globalny trend związany z rosnącą mobilnością pracowników oraz dynamicznym rozwojem współpracy gospodarczej.
joanna nogala 0002

Zasada korzyści przy wywłaszczeniu – głos przed uchwałą NSA

Decyzję o wysokości odszkodowania za wywłaszczenie wydaje wojewoda lub starosta. W praktyce urzędnicy często mają wątpliwości, w jaki sposób stosować tzw. zasadę korzyści. Przepisy nie są jednoznaczne, a rozbieżne stanowiska sądów nie poprawiają tej sytuacji. Oczekiwana przez wiele środowisk uchwała NSA ma na celu zniwelowanie tych rozbieżności. Głos w sprawie zabrał też rzecznik praw obywatelskich, jednoznacznie stając po stronie właścicieli wywłaszczanych nieruchomości - pisze Joanna Nogala, radca prawny.
karolina serwanska

Skrócony tydzień pracy - czy jesteśmy gotowi na rewolucję?

Czterodniowy tydzień pracy to temat, który coraz odważniej pojawia się w debacie publicznej - nie tylko na Zachodzie, ale i w Polsce. Trudno jednoznacznie ocenić, czy jest do dobry, czy zły kierunek zmian. Na horyzoncie wyraźnie widać natomiast spore wyzwania związane z dostosowaniem prawa, takim zmianom nie sprzyja też choćby sytuacja demograficzna - pisze Karolina Serwańska, ekspertka ds. HR.
zaneta urbaniak

Certyfikacja w zamówieniach publicznych: ułatwienia, ale i wątpliwości

W kwietniu 2025 r. rząd przyjął projekt ustawy o certyfikacji wykonawców zamówień publicznych. Rozwiązania zaproponowane w projekcie ustawy niewątpliwie stanowią odpowiedź na postulaty rynku zamówień publicznych, zmniejszą tym samym obciążenia biurokratyczne w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Ciekawym, ale budzącym moje wątpliwości, rozwiązaniem jest regulacja dotycząca procedury self-cleaningu – pisze dr Żaneta Urbaniak, adwokat z KPMG Law.