Wykorzystywanie sztucznej inteligencji w niektórych obszarach, jakkolwiek może przynieść wiele korzyści, to obarczone jest ryzykiem naruszenia praw, które wymagają szczególnej ochrony. AI ACT wskazał takie obszary i uznał, że wykorzystywane w ramach nich narzędzia AI będą stanowiły systemy wysokiego ryzyka. Z kwalifikacją taką wiąże się obowiązek spełnienia szczegółowych wymagań regulacyjnych z AI ACT - pisze Rafał Rozwadowski, adwokat.

Prokurator udowodnić musi, że zachowanie osób pomagającym imigrantom na granicy narusza w sposób nieakceptowalny reguły prawne, deontologiczne, moralne funkcjonujące w naszym społeczeństwie. Tymczasem prawidłowa wykładnia normy prawnej wyklucza możliwość uznania, że pomaganie w pobycie cudzoziemcowi nosi cechy kierowania się przez sprawcę chęcią uzyskania korzyści osobistej dla kogo innego, jeśli jest nim cudzoziemiec – uważa adwokat Radosław Baszuk.

Negatywnie oceniam postawę ustawodawcy wobec fundacji rodzinnych. Zmiana reguł gry nastąpiła już październiku 2023 r., kiedy zlikwidowano preferencje dotyczące nieruchomości rolnych. Apogeum „braku rozsądku” było stanowisko Ministerstwa Finansów, zgodnie z którym celem powołania części fundacji była wyłącznie „optymalizacja podatkowa”, w konsekwencji czego należy dokonać „uszczelniających” zmian, zwłaszcza w przepisach podatkowych. Finalnie nie weszły one jednak w życie - pisze Piotr Aleksiejuk, radca prawny.

Częstsze wyznaczanie terminów rozprawy głównej niż raz na miesiąc lub podobnie i koncentrowanie przeprowadzanych dowodów skraca okres rozpoznawania sprawy nie tylko z pożytkiem dla stron, ale i dla sądu, który ma wówczas możliwość skupienia uwagi na mniejszej liczbie spraw – tak orzekł sąd odwoławczy. Z tezą zgadza się adwokat Mikołaj Kozak z Kancelarii Kulpa Kozak Adwokaci i Radcowie Prawni.

Nie proponujemy całkowitego zniesienia karalności zniesławienia, ponieważ np. hejt w mediach społecznościowych w postaci pomówień i stawiania poniżających zarzutów dotykających osób prywatnych, wymaga ochrony karnej – mówi prof. Włodzimierz Wróbel, przewodniczący Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Karnego. I zaznacza, że nie byłoby sankcji karnych za zniesławienie w dobrej wierze polityka czy instytucji.

W piosence „Dziwny jest ten świat” Czesław Niemen śpiewał, że słowem zabija się tak jak nożem. Nie uważam, by – jak chcą tego niektórzy – należało w ogóle wyeliminować odpowiedzialność karną za słowo. Nie jest prawdą, jak to czasem pada w debacie, że w związku z obowiązywaniem art. 212 k.k. czyni się z ludzi przestępców za słowo. Bywa natomiast tak, że ludzie sami się nimi stają przez wypowiedzi niedopuszczalne i takie, które – czy to wskutek celowego działania, czy nonszalancji - mogą narazić innych na utratę zaufania koniecznego do wykonywania działalności czy zajmowania stanowiska - pisze Mikołaj Kozak, adwokat.

Dla licznych przedsiębiorców początek roku przynosi legislacyjny zawrót głowy. Wielu z nich musi przygotować się do wdrożenia nowych obowiązków w zakresie cyberbezpieczeństwa i dokonać reorganizacji w związku z włączeniem w krajowy system cyberbezpieczeństwa. Jak więc przebrnąć przez ten legislacyjny escape room i nie stracić z pola widzenia celów biznesowych - zastanawiają się adwokaci dr hab. Justyna Kurek-Sobieraj oraz Jan Rysiński z kancelarii Łaszczuk i Wspólnicy.

W najbliższych dniach będziemy gotowi z dwoma projektami ustawy mającej uporządkować sytuację w sądach – informuje prof. Krystian Markiewicz, przewodniczący Komisji Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury. I wyjaśnia, że politycy będą musieli wybrać z nich jeden – albo szybszy, rozwiązujący problem tzw. neo-sędziów z mocy ustawy, albo wolniejszy, przewidujący, że to KRS będzie organem decyzyjnym.

Już piąty rok trwa impas w procedurze powoływania polskiego sędziego Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej – przypomina prof. Marek Safjan, sędzia TSUE w latach 2009 – 2024. Jak podkreśla, wyroki w TSUE bez polskiego sędziego będą zapadać, ale to nie jest dobra sytuacja dla Polski i dla Trybunału. - Podejrzewam, że kandydat zostanie wyłoniony dopiero po wyborach prezydenckich - dodaje.

Trzeba poważnej debaty o zakresie obowiązywania w Polsce zasady legalizmu, nakazującej prokuraturze ściganie wszystkich bez wyjątku przestępstw – mówi dr Michał Gabriel-Węglowski, prokurator Prokuratury Regionalnej w Gdańsku, członek Komisji Kodyfikacyjnej Ustroju Sądownictwa i Prokuratury. Jego zdaniem potrzebna jest możliwość odstąpienia od tej zasady, jeżeli racjonalnie przewidywany nakład kosztów i czasu pracy w celu pociągnięcia sprawcy do odpowiedzialności są nieadekwatne do społecznego i indywidualnego skutku jego ukarania.

Prawo to sztuka rozstrzygania pewnych konfliktów. Choć jest to modny pogląd, to nie jestem zwolennikiem likwidowania przestępstwa zniesławienia z art. 212 kodeksu karnego. Byłoby to bowiem wylanie dziecka z kąpielą. Potrzebna jest adekwatna represja prawna wobec aktywności trolli. Niemniej należałoby stanowczo odróżnić ziarna od plew - pisze prof. Rafał Adamus.

Mediacja w założeniu ma służyć przede wszystkim stronom, jest szansą na znalezienie akceptowalnego przez nie rozwiązania, zachowanie co najmniej poprawnych relacji, zaoszczędzenie czasu czy zminimalizowanie stresu. Ma też być odciążeniem systemu sprawiedliwości. Niestety nie cieszy się większym zainteresowaniem, nie tylko ze strony sądów. Czynników wpływających na to jest wiele. Jednym z nich, choć nie najistotniejszym, jest fakt, iż ugoda mediacyjna, nawet po jej zatwierdzeniu przez sąd, nie spełnia wymogów formy szczególnej, wobec czego nie może przenieść prawa własności nieruchomości - pisze Monika Hernik-Oko - notariusz i mediator.

Traktowanie praw kobiet i osób LGBTQ jako kwestii światopoglądowych często idzie w parze z przedstawianiem swojej pozycji jako obrony wolności religii, domagając się jej równej ochrony - wskazuje dr hab. Anna Śledzińska-Simon, profesorka Uniwersytetu Wrocławskiego, zajmująca się prawem porównawczym konstytucyjnym oraz prawami człowieka. Podkreśla też, że w kwestiach równościowych polski wymiar sprawiedliwości ma wiele pracy przed sobą.

W związku z międzynarodowymi czynnościami procesowymi, dotyczącymi wydania osoby ściganej, pytanie, jakie często słyszą prawnicy od swoich klientów brzmi: czy pozbawienie wolności w jednym kraju, będzie skutkowało zaliczeniem tego okresu w kraju wydającym europejski nakaz aresztowania, gdzie zapadł wcześniej wyrok - pisze Paweł Gołębiewski, szef Praktyki Przestępczości Międzynarodowej i Obsługi Klienta Zagranicznego Kancelarii Kopeć Zaborowski.

W przestrzeni medialnej często pojawiają się informacje o problemach z prawem osób znanych publicznie, tzw. celebrytów. Mam tu na myśli artystów ze świata show-biznesu, ale także ze świata sportu, muzyki, kultury. Można rzec, że to też ludzie i mają chwilę „słabości”. Tylko czy ich popularność powinna wpływać na fory w traktowaniu przed wymiarem sprawiedliwości? - zastanawia się Katarzyna Wysokińska, adwokat.

Dwie formy marketingu są zakazane. Po pierwsze, wysyłanie niezamówionych informacji handlowych i marketingowych, głównie pocztą elektroniczną, tzw. spaming, ale również telefonicznie oraz przez inne formy automatycznych systemów wywołujących. Po drugie, wysyłanie informacji handlowych do klientów, którzy przy okazji zawierania umów z konkretnym przedsiębiorcą przekazali adres swojej poczty lub numer telefonu - pisze dr Joanna Worona-Vlugt, adwokat, of counsel w Gardocki i Partnerzy Adwokaci i Radcowie Prawni.

W końcu ukazał się długo wyczekiwany projekt regulacji, zmierzający do przyśpieszenia spraw sądowych, dotyczących kredytów denominowanych i indeksowanych do waluty obcej. Jeśli proponowane zmiany wejdą w życie, jest szansa, że sprawy frankowe nabiorą tempa. Bo teraz główną bolączką kredytobiorców jest przewlekłość postępowania - pisze Agnieszka Sobczyk, radca prawny w K&L Legal.

Projekt tzw. ustawy naprawczej, mającej usunąć największe deformacje wprowadzone do postępowania cywilnego w ostatnich latach, jest już prawie gotowy i może być wkrótce uchwalony – mówi prof. Marek Safjan, przewodniczący Komisji Kodyfikacyjnej Prawa Cywilnego. Ma jednak wątpliwości, czy jest szansa na uchwalenie i podpisane tej ustawy jeszcze w trakcie obecnej kadencji prezydenta.

Rozważając kwestie kategorii spraw, w których mogliby orzekać asesorzy, nie można ograniczać się do sądów rodzinnych. Potrzebna jest całościowa reforma przygotowania do zawodu sędziego, już na etapie studiów wyższych, a potem aplikacji i asesury, przy uwzględnieniu konieczności szkolenia specjalistycznego z innych dziedzin przydatnych do wykonywania tego zawodu. Godne rozważenia pomysły wyłączenia sądownictwa rodzinnego wymagałyby również reformy służby kuratorskiej - pisze sędzia Zbigniew Miczek z Sądu Rejonowego w Tarnowie.

Prezydent Andrzej Duda podpisał budżet na 2025 r. oraz przesłał część przepisów do Trybunału Konstytucyjnego w trybie kontroli następczej. Chodzi m.in. o fundusze dla Trybunału Konstytucyjnego i Krajowej Rady Sądownictwa i te przepisy obowiązują aż do ewentualnego orzeczenia – komentuje prof. Grzegorz Kuca z Katedry Prawa Ustrojowego Porównawczego i Centrum Interdyscyplinarnych Studiów Konstytucyjnych Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Jagiellońskiego.