System nieodpłatnej pomocy prawnej wymaga nie tylko zmian, ale przede wszystkim kompleksowego spojrzenia. Populistyczne pomysły – np. by był dostępny dla każdego, nie pomagają. Co gorsza, uderzają w prawników, którzy próbują znaleźć swoje miejsce na rynku - mówi Dorota Kulińska, adwokat, dyrektor Instytutu Legislacji i Prac Parlamentarnych NRA.

Do 25 marca można zgłaszać się do konkursu. Kandydaci muszą być czynnymi sędziami lub prokuratorami i posiadać kwalifikacje wymagane do powołania co najmniej na stanowisko prokuratora prokuratury regionalnej oraz doświadczenie w prowadzeniu postępowań w sprawach przestępstw wskazanych w dyrektywie Parlamentu Europejskiego i Rady UE, naruszających interesy finansowe Unii Europejskiej.

Wątpliwości co do działalności publicznej i postawy kandydatki na stanowisko sędziego Sądu Apelacyjnego nie mogą zadecydować o odrzuceniu jej kandydatury – orzekła Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych SN. Jednostkowa sytuacja, nawet kontrowersyjna, nie powinna przeważyć nad całokształtem oceny doświadczenia zawodowego i oceny kwalifikacyjnej kandydatki.

Nie dla wszystkich, ale dla tych, którzy rzeczywiście jej potrzebują i z wynagrodzeniem dla prawników, które nie tylko zachęci do takiej pracy, ale też pozwoli na specjalizację - to jedynie dwa obszary systemu nieodpłatnej pomocy prawnej, w której eksperci widzą potrzebę zmian. Bolączek jest jednak zdecydowanie więcej - począwszy od kwestii technicznych, skończywszy na edukacji.

Naczelna Rada Adwokacka pozytywnie ocenia projekt zarządzenia Ministra Spraw Zagranicznych w sprawie powołania Zespołu do spraw wyłonienia polskich kandydatów na urząd Sędziego Europejskiego Trybunału Praw Człowieka oraz projektu Regulaminu ich wyłaniania, ale zastrzega, że z procedury nie powinny być wyłączone organizacje pozarządowe. Postuluje też m.in. zapewnienie parytetu płci w zespole i przeprowadzenie publicznych wysłuchań.

Aby Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych wypłacił świadczenie pracownikowi, którego zakład upadł, między rozwiązaniem umowy o pracę a ogłoszeniem upadłości przez sąd nie może upłynąć rok. Polski ustawodawca prawidłowo implementował unijną dyrektywę chroniącą pracowników na wypadek niewypłacalności pracodawcy – stwierdził Sąd Najwyższy i oddalił skargę kasacyjną powódki.

Rozpoczną prace cztery komisje kodyfikacyjne – prawa cywilnego, karnego, rodzinnego oraz ds. ustroju sądownictwa i prokuratury. W dwóch pierwszych przypadkach ma to być wznowienie prac komisji rozwiązanych zaraz po objęciu rządów przez ministra Zbigniewa Ziobro. Nie wiadomo jednak jeszcze, czy do prac wrócą tamte zespoły. Ale projekty, nad którymi prace były kontynuowane społecznie, są do wykorzystania.

Sejm podjął uchwałę w sprawie Trybunału Konstytucyjnego. Wskazał w niej, że sędziowie dublerzy i ich następcy nie są sędziami TK, zaś Julia Przyłębska nie jest osobą uprawnioną do sprawowania funkcji prezesa. Uchwała zawiera apel - do wszystkich sędziów Trybunału, by zrezygnowali i przyłączyli się do demokratycznych przemian. Konstytucjonaliści wskazują jednak, że brakuje bezpośredniego odniesienia do wyroków wydawanych w wadliwym składzie, dzięki czemu można by ich nie publikować.

Sąd Rejonowy Gdańsk-Południe skierował właśnie do Sądu Najwyższego zagadnienie prawne dotyczące podstawy przywrócenia ze stanu spoczynku prokuratura Dariusza Barskiego. Pyta, czy przepis, na który się powołano, miał moc obowiązywania ograniczoną w czasie oraz czy sama decyzja wywołała skutki prawne - czyli czy Barski został skutecznie powołany na stanowisko prokuratora krajowego. Pyta też o ważność decyzji Barskiego.

Prawo łaski zastosowane wobec osoby skazanej nieprawomocnym wyrokiem eliminuje prawo oskarżonego i pokrzywdzonego do sądu i prawo do uzyskania przez pokrzywdzonego i oskarżonego prawomocnego orzeczenia. Pozbawia oskarżonego prawa do obrony w każdym stadium postępowania. Eliminuje też jego prawo do uzyskania prawomocnego wyroku uniewinniającego - pisze Rafał Rozwadowski, adwokat.

Sytuację w Trybunale Konstytucyjnym ma poprawić m.in. ustawa zmieniająca Konstytucję. Część konstytucjonalistów zwraca jednak uwagę, że choć proponowane zmiany brzmią dobrze i wydają się iść w dobrym kierunku, większych zmian ze sobą nie niosą. Są też tacy, którzy mówią wprost, że zasadniczy problem pozostaje, bo nadal decyzja o tym, kto zostanie sędzią TK, pozostaje w gestii polityków.

Minister sprawiedliwości wszczął procedurę odwołania ze stanowisk prezesów i wiceprezesów sądów rejonowych - w sumie 12 sędziów z obszaru właściwości Sądu Okręgowego w Krakowie. To nie wszystko - trwa też procedura odwołania Bartłomieja Migdy - prezesa SO w Krakowie oraz sędziów: Ireny Bochniak, Piotra Kowalskiego i Michała Puza - wiceprezesów tego sądu. W uzasadnieniu wskazano m.in. na kwestie poparcia dla kandydatów na sędziów/członków KRS.

Jeśli najprostsza i najbardziej legalna, czyli ustawowa droga naprawiania zdewastowanego porządku prawnego jest niedostępna, można to robić z użyciem innych środków, byleby były one zgodne, albo przynajmniej nie były niezgodne z prawem – twierdzi Jacek Trela, senator, adwokat, były prezes Naczelnej Rady Adwokackiej.

Wyrok stwierdzający winę osób współdziałających w popełnieniu przestępstwa prowadzić może do przeświadczenia, że sprawa jest dla oskarżonego przegrana już w momencie jej rozpoczęcia. Sędzia będzie więc postrzegany jako osoba, która ma wyrobiony pogląd w danej sprawie przed jej rozpoczęciem. Dlatego powinien się wyłączyć, a nie oświadczać, że będzie bezstronny i obiektywny – orzekł Sąd Najwyższy.

Jest już przygotowany projekt uchwały Sejmu w sprawie Trybunału Konstytucyjnego. Tak jak już wcześniej zapowiadano wskazuje m.in., że sędziowie dublerzy i ich następcy nie są sędziami TK, zaś Julia Przyłębska nie jest osobą uprawnioną do sprawowania funkcji prezesa. Przyjęcie uchwały może być jednak najprostszym krokiem. Pytanie, jak obecny skład Trybunał ją przyjmie - i czy będzie szansa na szybkie wdrożenie ustaw.

Komisja Europejska w poniedziałek nałożyła karę ponad 1,8 mld euro na amerykański koncern Apple za uniemożliwianie Spotify i innym muzycznym serwisom streamingowym informowania użytkowników o opcjach tańszych płatności poza aplikacją App Store. Decyzja KE została podjęta w związku ze skargą z 2019 r., złożoną przez szwedzką platformę Spotify.

Uchwała, dwa projekty ustaw dotyczące Trybunału Konstytucyjnego i projekt zmian w Konstytucji - to pomysł koalicji rządzącej na rozwiązanie problemu TK. W uchwale Sejm ma zaapelować do wszystkich sędziów Trybunału o rezygnację, a tym samym przyłączenie się do procesu demokratycznych zmian. Wskazuje też jednoznacznie, że sędziowie dublerzy nie są sędziami, a funkcje prezesa sprawuje osoba nieuprawniona. Z kolei jeśli chodzi o orzeczenia, to "wypaść z obiegu" ma m.in. wyrok w sprawie aborcji.

Niejednokrotnie w sporze sądowym tylko strona powodowa jest aktywna. Bierność strony pozwanej umożliwia więc wydanie wyroku zaocznego. W takim przypadku sądy często uwzględniają żądanie pozwu. Pozwany może oczywiście temu przeciwdziałać. Wyrok wydany podczas jego nieobecności nie będzie zaoczny, jeżeli żądał przeprowadzenia rozprawy pod jego nieobecność lub np. składał w sprawie wyjaśnienia ustnie lub na piśmie.

Prokurator, która nakazała doprowadzić przymusowo podejrzanego, nie miała do tego żadnych podstaw. Czynności podjęte przez obwinioną były oczywiście nieprawidłowe, zwłaszcza że termin do odbioru pisma przez podejrzanego nie minął. A policja zatrzymała i zakuła człowieka w kajdanki. Teraz prokurator za karę nie będzie awansowana przez pięć lat, bo taka jest konsekwencja nagany.

Sędziowie z Sądu Apelacyjnego w Rzeszowie zaapelowali do ministra sprawiedliwości Adama Bodnara o odwołanie prezesa Rafała Puchalskiego. Chcą również, aby stanowisko stracił jego zastępca, sędzia Józef Pawłowski. Sędziowie rzeszowskiej apelacji zarzucają prezesowi i wiceprezesowi, że fatalnie zarządzają sądem, wobec czego tworzą się ogromne zaległości w rozpoznawaniu spraw.