Stwierdzenie wygaśnięcia mandatu radnego lub wójta w przypadku jego pisemnego zrzeczenia się, to proces obwarowany terminami. Co do zasady, w przypadku pisemnego zrzeczenia się mandatu, termin do stwierdzenia wygaśnięcia mandatu biegnie od dnia otrzymania oświadczenia przez komisarza wyborczego. Praktyka pokazuje jednak, że sposób liczenia tego terminu może niejednokrotnie rodzić wątpliwości.

Kodeks wyborczy nie wprowadza domniemania, że każde twierdzenie wyborcy, iż oddał głos na danego kandydata i głos ten został oddany w sposób prawidłowy, uznać należy za wiarygodne – uznał Sąd Najwyższy w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych, rozpoznając łącznie jedenaście protestów wyborczych. Dotyczyły one wyborów do Parlamentu Europejskiego zarządzonych na dzień 9 czerwca 2024 roku.

Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych wycofał z Naczelnego Sądu Administracyjnego wszystkie skargi kasacyjne w sprawach związanych z przekazywaniem danych obywateli Poczcie Polskiej na potrzeby przeprowadzenia tzw. wyborów kopertowych. Do tej pory UODO nie chciał wszczynać postępowania administracyjnego w tej sprawie.

Zagwarantowane w Konstytucji RP prawo do informacji publicznej jest fundamentem demokratycznego państwa, umożliwiającym obywatelom kontrolę nad działaniami organów władzy. Działalność Państwowej Komisji Wyborczej wciąż wymaga zwiększenia transparentności i jawności, co jest przedmiotem licznych postulatów i rekomendacji ekspertów.

Państwowa Komisja Wyborcza w terminie sześciu miesięcy od złożenia przez komitety wyborcze sprawozdań musi je przyjąć bądź odrzucić. W systemie prawa wyborczego oraz związanej z tym ustawy o partiach politycznych negatywna decyzja wiąże się z pozbawieniem partii ogromnych środków. Przesłanki są jasne i konkretne. Na czym bazuje centralny organ wyborczy, analizując sprawozdania i jakie narzędzia prawne w tym względzie posiada - wyjaśnia Dariusz Lasocki, radca prawny, były członek PKW w latach 2020-2024.

Obecne przepisy zniechęcają wiele aktywnych osób do angażowania się w działalność samorządową, w tym do kandydowania na radnych. Pokazały to ostatnie wybory samorządowe. Wielu kandydatów na wójtów, burmistrzów i prezydentów miało problemy, aby skompletować listy kandydatów na radnych. Niektórzy mówią wprost: to przypominało polowanie.

Otworzył się siedmiodniowy termin, w którym można wnieść do Sądu Najwyższego protest przeciwko ważności wyborów w okręgu wyborczym nr 13 lub przeciwko wyborowi senatora. Niedopuszczalne jest wniesienie protestu wyborczego w formie innej niż pisemna, tj. przez faks, e-mail, ePUAP. Termin ten upływa 29 lipca 2024 roku. Nowym senatorem został Stanisław Pawlak, przedstawiciel Lewicy.

W związku z postanowieniem Marszałka Senatu RP z 24 kwietnia 2024 r. w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia mandatu senatora Krzysztofa Aleksandra Kukuckiego, prezydent Andrzej Duda zarządził na 21 lipca br. wybory uzupełniające do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej w województwie kujawsko-pomorskim, w okręgu wyborczym nr 13. Kandydują trzy osoby.

Zarzut, że doszło do naruszenia wolności wyborów, bo faktycznie uczestniczące partie i frakcje ukrywają się pod innymi partyjnymi szyldami na forum Unii Europejskiej i tam szkodzą Polsce, nie zasługiwał na rozpoznanie merytoryczne. Izba Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych Sądu Najwyższego pozostawiła bez rozpoznania protest wyborczy zarzucający Państwowej Komisji Wyborczej fałszerstwo.

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej Andrzej Duda skierował do Trybunału Konstytucyjnego, w trybie kontroli prewencyjnej, ustawę z dnia 14 czerwca 2024 r. o zmianie ustawy – Kodeks wyborczy. Nowe przepisy wprowadzają możliwość powszechnego głosowania korespondencyjnego. Nowelizacja - zdaniem prezydenta - budzi wątpliwości natury konstytucyjnej dotyczące możliwości naruszenia art. 62 ust. 1 oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji.

Naczelny Sąd Administracyjny oddalił w piątek skargi kasacyjne szefa rządu i Poczty Polskiej. Oznacza to jednocześnie, że wcześniejszy wyrok WSA uznający, że decyzja premiera Mateusza Morawieckiego w sprawie przygotowania wyborów korespondencyjnych rażąco naruszyła prawo, jest prawomocny. Sąd słusznie stwierdził, że nie było podstawy prawnej do wydania decyzji do przeprowadzenia wyborów w ten sposób.

Banery wyborcze nie są odpadami wytwarzanymi w ramach gospodarstw domowych. Nie mogą więc zostać uznane za odpady komunalne. W związku z tym nie powinny być przyjmowane i przetwarzane przez punkty selektywnego zbierania odpadów komunalnych – uważa Ministerstwo Klimatu i Środowiska.

W środę Senat nie zgłosił poprawek do noweli kodeksu wyborczego, która umożliwia głosowanie korespondencyjne wszystkim obywatelom zarówno w kraju, jak i za granicą. 54 senatorów było za, a 30 przeciw. Ustawa trafi teraz do prezydenta. Poprzedniego dnia takie rozwiązanie rekomendowały jednomyślnie senackie komisje Praw Człowieka i Praworządności, Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej oraz Komisja Ustawodawcza.

Większość z posłów, którzy zastąpili tych, którzy w czerwcowych wyborach dostali się do Parlamentu Europejskiego, złożyło dziś w Sejmie ślubowanie. Euromandaty zdobyło 25 posłów obecnej kadencji: 12 z Koalicji Obywatelskiej, siedmioro z PiS, po dwóch z Trzeciej Drogi, Konfederacji i Lewicy. Wioletta Kulpa zastąpiła Macieja Wąsika, którego mandat zgodnie z zarządzeniem marszałka Sejmu, wygasł wcześniej.

W Monitorze Polskim opublikowano postanowienia marszałka Sejmu Szymona Hołowni z 11 czerwca 2024 r. w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia mandatów posłów, którzy dostali się do Parlamentu Europejskiego w wyborach 9 czerwca. Jak wynika z danych Państwowej Komisji Wyborczej, mandat do PE zdobyło 25 dotychczasowych posłów.

Obecne przepisy pozwalają na to, aby kandydatów na członków obwodowych komisji wyborczych zgłaszali pełnomocnicy wyborczy wszystkich komitetów utworzonych w związku z danymi wyborami, a nie tych, którzy wystawili własnych kandydatów. Część komitetów wyborczych jest tworzona z założenia wyłącznie po to, aby „znajomi królika” mieli szansę dorobić sobie w obwodowych komisjach wyborczych. PKW chce to zmienić, ale część ekspertów ma zastrzeżenia.

Możliwość głosowania korespondencyjnego dla wszystkich wyborców w kraju i za granicą w wyborach prezydenckich, do Sejmu i Senatu oraz do Parlamentu Europejskiego wprowadza nowelizacja kodeksu wyborczego, którą w piątek uchwalił Sejm. Głosowanie korespondencyjne będzie jednak wyłączone w wyborach do organów stanowiących jednostek samorządu terytorialnego oraz wyborach wójta.

Posłanka KO Kamila Gasiuk-Pihowicz uzyskała mandat w niedzielnych wyborach do Parlamentu Europejskiego. To oznacza także zmiany w Krajowej Radzie Sądownictwa. Wybór jej następcy jako członka Rady powinien nastąpić w terminie dwóch miesięcy od wygaśnięcia mandatu posłanki, przy czym przewodnicząca Rady nie uzyskała jeszcze informacji w tym zakresie.

Aż 25 dotychczasowych posłanek i posłów zdobyło mandat do Parlamentu Europejskiego, najwięcej, bo 12, z Koalicji Obywatelskiej. Do Europarlamentu dostało się7 posłów z PiS oraz po 2 z Trzeciej Drogi, Konfederacji i Lewicy. Ich mandaty wygasły z mocy prawa, więc nie będą mogli wziąć udziału w rozpoczynającym się w środę posiedzeniu Sejmu. Odroczenie prac izby nie jest jednak planowane.

Protesty przeciwko ważności wyborów do Parlamentu Europejskiego wnosi się do Sądu Najwyższego na piśmie, w terminie 7 dni od dnia ogłoszenia wyników wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Wnoszący powinien pamiętać o wymogach formalnych, które musi spełnić protest wyborczy.