Wprowadzenie PIT-u komunalnego, uznanie podatku od środków transportu za dochód własny powiatów oraz przyznanie wpływów z opłaty skarbowej organowi, który wykonuje czynność urzędową – to postulaty Związku Powiatów Polskich dotyczące zmian w dochodach samorządów.

Tworzenie funduszy na różne cele powoduje, że ograniczamy samorządność. To pokazuje, że nie ufamy w to, iż samorządy mając pieniądze, wydadzą je rozsądnie – twierdzi  prof. dr hab. Elżbieta Kornberger–Sokołowska z Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego.

Strajk całej oświaty przede wszystkim uderzy w samorządy. Dzienne „straty” to nawet 195 mln zł - twierdzi prezes Instytutu Badań w Oświacie prof. Antoni Jeżowski. Jak mówi, według resortu edukacji całe koszty 1000 zł podwyżki sięgnęłyby 15 mld zł rocznie.

Gminy obawiają się sytuacji, w której samorząd zostanie zobowiązany do zwiększenia pensji nauczycielom, a nie dostanie na to pieniędzy. Subwencja oświatowa jest za mała, a środków własnych im nie starczy. Minister edukacji zapowiada podwyżki od września, deklarując, że odpowiednie środki zostaną samorządom przekazane.

Gmina wiejska Kobylnica od tego roku będzie płaciła tzw. janosikowe i odczuje brak tych pieniędzy. Stawianie na jednej szali obszarów silnie zurbanizowanych i tych samorządów, których domeną było, jest i będzie rolnictwo, jest mocno niezrozumiałe – mówi wójt Kobylnicy Leszek Kuliński

Jeśli pas drogowy jest za wąski, gmina musi go poszerzyć, żeby móc ubiegać się o dofinansowanie na budowę drogi, ale to podwyższa koszty. Niepokój samorządów budzi też wysoka cena zagospodarowania odpadów. Najlepszą zmianą dla samorządu byłby nieograniczony budżet – to problemy i życzenia kobiet-włodarzy.

Związek Miast Polskich zapowiada propozycje rozwiązań dotyczących finansów samorządów. Chce też zaproponować sposoby rekompensowania ubytków w dochodach własnych spowodowanych zmianami ustawowymi.

Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego uznające za niekonstytucyjny przepis, zgodnie z którym gmina otrzymuje bez rekompensaty niższą część wyrównawczą lub równoważącą subwencji ogólnej lub dokonała wyższej wpłaty wyrównawczej i nie otrzymała jej zwrotu, wpisuje się w prowadzoną od lat dyskusję nad tym mechanizmem

Trybunał Konstytucyjny orzekł niekonstytucyjność przepisu, zgodnie z którym gmina otrzymuje bez rekompensaty niższą część wyrównawczą lub równoważącą subwencji ogólnej lub dokonała wyższej wpłaty wyrównawczej i nie otrzymała jej zwrotu.

Po zmianie ustawy o finansach publicznych samorządy muszą teraz bardzo dokładnie planować swoje zadłużenie. Zdolność jednostki do spłaty zobowiązań już zaciągniętych i planowanych będzie brana pod uwagę przy wydawaniu opinii o kondycji finansowej danego samorządu przez regionalne izby obrachunkowe.

Brak pieniędzy, słaba sytuacja lokalowa, kłopoty kadrowe oraz wydatki z naruszeniem prawa - to zarzuty NIK wobec samorządowych instytucji kultury. - Nieporadność samorządów jako organizatorów ogranicza ofertę kulturalną i jej odbiór przez grupy narażone na wykluczenie - czytamy w raporcie z kontroli.

Niektórzy włodarze dochodzili do sztuki zarządzania strategicznego przez lata, konsekwentnie doskonalili się w nim, korzystali z porad doświadczonych kolegów i ekspertów, podpatrywali innych itp. Zależało im, by tak zarządzać, aby ich gminy rozwijały się najlepiej - mówi prof. Andrzej Sztando

Mimo że pieniądze z rachunków bankowych osób zmarłych oraz dziedziczone nieruchomości mogą być potencjalnym źródłem dochodów gmin, te nie spieszą się do nabycia spadku – zbadała NIK. Jednak na bierność samorządów wpływają też niepełne informacje od banków i długotrwały proces sporządzania spisów inwentarza przez komorników.

Na festynie w Mszanie organizowanym ze środków unijnych w celu zmniejszenia ubóstwa nie rozdawano golonki, którą zakupiono. Miano zbierać pieniądze na cele społeczne, ale nikt nie widział zbiórki. Na pytania mieszkańców wójt odpowiada wymijająco. Naczelny Sąd Administracyjny potwierdził bezczynność organu.

Możliwość dowolnego podziału gminy umożliwi finansowanie projektów na niedoinwestowanych terenach, które rozwijają się zbyt wolno. Zdaniem ekspertów gminy powinny mieć więcej swobody w ustalaniu warunków rozdziału środków z budżetu obywatelskiego. W tym kierunku zmierza projekt nowej ustawy.

Do samorządów może trafić nawet 62,6 mln zł na utworzenie lub wsparcie dziennych domów i klubów dla seniorów - poinformowała we wtorek minister rodziny, pracy i polityki społecznej Elżbieta Rafalska. Pieniądze będą przyznawane w ramach programu "Senior plus".

W przemówieniu wygłoszonym w czwartek w Parlamencie Europejskim premier Finlandii Juha Sipila poparł propozycję powiązania dostępu do funduszy unijnych z praworządnością. To ważna deklaracja, ponieważ kraj ten w drugim półroczu 2019 r. przejmuje prezydencję w Radzie UE.

Wciąż rosnące koszty zagospodarowania śmieci to następstwo m.in. drogich instalacji przetwarzających czy wzrostu cen energii, paliw i płac. Kosztuje wypełnianie przepisów przeciwdziałających pożarom wysypisk i większe tzw. opłaty marszałkowskie. Do drastycznych podwyżek dołączyli się radni, którzy czasem obniżali je wcześniej „lekką ręką”. Mimo że gminy mają bardzo małe pole manewru, jeśli chodzi o zmniejszanie kosztów, szukają oszczędności

Publiczny transport zbiorowy jest zadaniem własnym samorządów. Pieniędzy na to jednak brakuje, zwłaszcza tam, gdzie ludzi jest mało i prywatnym przewoźnikom nie opłaca się działać. A tymczasem dostępność transportowa wpływa na rozwój gospodarczy i poziom życia mieszkańców.

Migracje ludności obniżają stan budżetów gminnych, bo osoby pracujące za granicą nie płacą podatków w kraju. Jednocześnie coraz więcej samorządów zwraca uwagę na wzrastające obciążenia finansowe na opiekę socjalną samotnych członków rodzin migrantów. Odpływ ludności, szczególnie wykształconej, negatywnie wpływa też na rozwój lokalny.