Od początku stycznia 2023 roku na gminy zostanie nałożony nowy obowiązek sprawozdawczy w zakresie gospodarki nieczystościami ciekłymi. Choć pierwsze sprawozdanie złożą dopiero w 2024 roku, to już powinny gromadzić dane i rozpocząć kontrolę posesji. Problem mogą być przydomowe oczyszczalnie ścieków, które były do tej pory poza zainteresowaniem gmin.

Miękinia, Jeżów, Dąbrowice, Rozprza, Ujazd, Książ Wielki, Czarny Dunajec, Latowicz, Bodzanów, Jastrząb, Jadów, Włodowice, Łopuszno, Piekoszów i Miasteczko Krajeńskie. Wszystkie te miejscowości staną się miastami od 1 stycznia 2023 roku. W czwartek premier Mateusz Morawiecki wręczył akty nadania praw miejskich nowym 15 burmistrzom.

Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji wprowadziło do najnowszej wersji projektu ustawy o ochronie ludności oraz stanie klęski żywiołowej 85 poprawek sugerowanych przez samorządy. Te jednak nadal negatywnie oceniają projekt. Punktem spornym są dwa stany nadzwyczajne, które przewiduje projekt, oraz ich konsekwencje dla obywateli i samorządów.

Do końca stycznia 2023 roku gminy mają czas na złożenie do swoich wojewodów zapotrzebowania na środki w ramach Korpusu Wsparcia Seniorów na przyszły rok. Budżet programu to 50 mln zł. Program „Korpus Wsparcia Seniorów” skierowany jest do osób, które ukończyły 65 lat. Wsparcie można przeznaczyć na różne formy pomocy.

Spośród 397 powiatów i województw samorządowych, zaledwie 10 z nich zleca organizacjom konsumenckim zadania z obszaru upowszechniania i ochrony praw konsumentów - wynika z raportu Stowarzyszenia Ochrony Konsumentów Aquila. Samorządowcy przyznają, że coraz gorsza sytuacja finansowa budżetów powiatowych powoduje, że zadania te schodzą na niższy plan.

Bioodpady stanowiące odpady komunalne nie mogą być magazynowane przez przedsiębiorcę odbierającego odpady komunalne. W przypadku odpadów komunalnych selektywnie zebranych ma on obowiązek przewiezienia ich do instalacji odzysku lub unieszkodliwiania odpadów, a niesegregowanych bezpośrednio do instalacji komunalnej. Dopuszcza się jednak przekazywanie niesegregowanych odpadów komunalnych do termicznego przekształcania, jeżeli dana gmina prowadzi selektywne zbieranie odpadów.

Interpretacja podatkowa, jaką niedawno wydał dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej, pozwala gminie dokonać pełnego, stuprocentowego obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od wydatków dokonanych w celu realizacji inwestycji służących wyłącznie sprzedaży opodatkowanej. Konieczne jest spełnienie również kilku innych przesłanek.

Już obowiązuje abolicja dla samorządowców, którzy udostępnili dane wyborców na potrzeby niedoszłych wyborów kopertowych w 2020 roku. Po tym jak Sejm 15 grudnia odrzucił veto Senatu, prezydent Andrzej Duda podpisał ustawę i w czwartek weszła ona w życie. Ustawa przewiduje, że nie wszczyna się postępowania w tej sprawie, a wszczęte umarza, natomiast wyroki skazujące ulegają zatarciu z mocy prawa.

Zdaniem samorządów należy opracować nowe regulacje dotyczące ewidencji ludności, bo mają one wpływ na wiele dziedzin funkcjonowania gmin i miast. Choć istnieje obowiązek meldunkowy, to za jego niedopełnienie nie ma żadnej sankcji. Podatek od mieszkańca może trafić nie tam, gdzie on faktycznie mieszka, ale gdzie jest zameldowany, lub odwrotnie.

Ustawa o maksymalnych cenach energii zabezpiecza samorządy przed wysokimi cenami energii w ramach sprzedaży rezerwowej, bo mechanizm ceny maksymalnej obejmuje też taką sprzedaż - wyjaśnia Ministerstwo Klimatu i Środowiska. Oznacza to, że niezależnie od cennika stosowanego przez sprzedawcę rezerwowego, cena za energię dla samorządów, które znajdą się w tzw. sprzedaży rezerwowej, nie przekroczy 785 zł/MWh.

Prezydent podpisał ustawę o zamrożeniu taryfy na gaz dla wszystkich gospodarstw domowych na poziomie taryfy z 2022 roku bez względu na próg dochodowy. Jego cena maksymalna wyniesie 200,17 zł za MWh. Będzie też zwrot pobranego VAT dla osób, które ogrzewają się gazem i spełniają kryterium dochodowe dodatku osłonowego. Ustawa została już opublikowana.

Czy można za niezapłacony za cały rok podatek od nieruchomości zapłacić 12 razy wyższe koszty egzekucyjne? Fiskus uważa, że tak. Tymczasem, między wysokością kosztów egzekucyjnych a podjętymi czynnościami organów egzekucyjnych musi zachodzić racjonalna zależność. Opłata manipulacyjna musi być zaś adekwatna do sprawy – orzekł NSA w siedmioosobowym składzie.

Do Sejmu trafiła rządowa poprawka do projektu noweli ustawy wiatrakowej. Dzięki niej co najmniej 10 proc. energii z farm wiatrowych będzie przekazywane społeczności lokalnej. Wciąż jednak nie wiadomo, czy ruszą w końcu prace legislacyjne nad projektem. W parlamencie znajduje się od połowy lipca i nic się z nim nie dzieje. Tymczasem ustawa jest bardzo potrzebna.

W kolejnych ustawach o dodatkach osłonowych dla obywateli pozostawiono „furtki”, które pozwalają samorządom scedować obowiązki obsługi tych dodatków na ośrodki pomocy społecznej. Te narzekają na przeciążenie pracą. Alarmują, że w praktyce pomoc społeczna została odsunięta na drugi plan, a OPS-y stały się kasą wypłat rządowych programów.

Rząd dostrzegł, że gminy nie wyrobią się do końca roku z obsługą dodatków węglowych, a w budżecie państwa zabraknie na nie pieniędzy. Przy okazji tzw. ustawy gazowej zmienił przepisy i dosypał kolejne 2 mld zł na ten cel. Zgodnie z przyjętą przez Sejm nowelizacją wójtowie, burmistrzowie i prezydenci miast będą mieli więcej czasu na rozliczenie środków, wojewodowie będą zaś elastyczniej nimi zarządzać.

Ministerstwo Finansów opublikowało wyjaśnienia dotyczące klasyfikowania wypłaty rekompensat i dodatków związanych ze wzrostem cen energii: rekompensaty dla przedsiębiorstw energetycznych, dodatków dla podmiotów wrażliwych i gospodarstw domowych oraz paliwa stałego w ramach zakupu preferencyjnego.

Opodatkowanie podatkiem od środków transportowych przyczep i naczep, w zależności od dopuszczalnej masy całkowitej zespołu pojazdów, jest w wielu przypadkach trudne do przeprowadzenia. Większość podatników nie jest w stanie wskazać potrzebnych danych, zaś organy podatkowe nie dysponują danymi i zamiast rzetelnego opodatkowania, bawią się w szacunki.

Pytania referendalne powinny być napisane prosto, zwięźle i bez używania specjalistycznych zwrotów. Tzw. blokowanie pytań lub zadawanie pytań od strony negatywnej - "czy jesteś przeciw..." choć dopuszczalne mogą zostać uznane przez sąd za sprzeczne z prawem. Pytanie powinno dawać też jasność, czy wynik referendum ma charakter wiążący, czy tylko opiniodawczy.

Niezgodne z konstytucją są przepisy ustawy o kierujących pojazdami pozwalające staroście, tylko na podstawie nieweryfikowalnej informacji policji, na zatrzymywanie prawa jazdy za przekroczenie dopuszczalnej prędkości o więcej niż 50 km/h lub przewożenie niedozwolonej liczby osób - orzekł we wtorek Trybunał Konstytucyjny.

Przy okazji uchwalania ustawy o ochronie odbiorców paliw gazowych, posłowie uchylili zapis zobowiązujący od 1 stycznia 2023 r. naczelne i centralne organy administracji państwowej do posiadania 20 proc. udziału aut elektrycznych we flocie pojazdów służbowych. Zdaniem samorządowców ustawa powinna uwzględnić też jednostki samorządu terytorialnego. Chcą zawalczyć o to w Senacie.