Rada Ministrów przyjęła we wtorek, 25 marca, przygotowany przez Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej projekt ustawy podnoszący od 1 stycznia 2026 r. wysokość zasiłku pogrzebowego z 4 tys. zł do 7 tys. zł. Kwota tego zasiłku będzie waloryzowana. Jak podała Kancelaria Prezesa Rady Ministrów, na nowe rozwiązanie rząd przeznaczy w przyszłym roku 1,2 mld złotych.

Prawo.pl otrzymało od Ministerstwa Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej listę chorób, które znalazły się w wytycznych wysłanych przez resort do powiatowych i wojewódzkich zespołów ds. orzekania o niepełnosprawności. Ministerstwo przygotowało dwa dokumenty z wytycznymi dla zespołów - jeden dotyczy chorób, które uprawniają do otrzymania punktu 7 i 8 w orzeczeniu, a drugi - tylko punktu 8. Publikujemy wytyczne resortu rodziny.

Aż 34 proc. z 33 000 skontrolowanych w 2024 roku zwolnień lekarskich stanowiły nadużycia – wynika z najnowszego raportu Conperio. Średni roczny wskaźnik absencji chorobowej w przedsiębiorstwach współpracujących z Conperio w 2024 roku wyniósł 7,38 proc. W ujęciu branżowym najwyższą absencję odnotowano w sektorze logistyki i automotive, gdzie w szczytowych miesiącach wskaźniki przekraczały 9 proc. Nastąpił też wyraźny wzrost zwolnień jednodniowych, pobieranych w poniedziałki oraz piątki.

Orzeczenie o niepełnosprawności wydane przez wojewódzki zespół ds. orzekania o niepełnosprawności w wyniku odwołania się, jest ostateczne - uważa Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. I takie stanowisko przekazał resort w odpowiedzi na pytanie Prawo.pl. Ma to szczególne znaczenie, m.in. dla pobierających świadczenie pielęgnacyjne, bo oznacza, że gmina nie będzie go już wypłacać, jeśli odwołanie od orzeczenia z powiatowego zespołu nie zostało uznane i w nowym orzeczeniu nie ma odpowiednich wskazań.

We wtorek na posiedzeniu rządu ma być dyskutowany projekt ustawy podwyższającej z obecnych 4 tys. zł do 7 tys. zł wysokość zasiłku pogrzebowego, także dla służb mundurowych. Nowe przepisy, które - jak się zakłada – wejdą w życie 1 stycznia 2026 r., przewidują również waloryzację zasiłku od dnia 1 marca, jeżeli wskaźnik waloryzacji jest wyższy niż 105.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych ostrzega przed fałszywymi telefonami, które są kierowane do jego klientów. Podczas odebranych połączeń osoby podszywające się pod pracowników Zakładu proszą o potwierdzenie zmiany numeru telefonu w ZUS lub na PUE/eZUS. Konsultanci infolinii zazwyczaj kontaktują się po wcześniejszym telefonie od osoby zainteresowanej i nigdy nie dzwonią w sprawie zmiany numeru telefonu - przypomina Zakład.

Przedsiębiorcy rozliczający się według zasad ogólnych i skali podatkowej oraz liniowcy będą od 1 stycznia 2026 r. płacić składkę zdrowotną w wysokości 9 proc. od 75 proc. minimalnego wynagrodzenia, jeśli będą osiągali w danym miesiącu dochód do wysokości 1,5-krotności przeciętnego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw w czwartym kwartale roku poprzedniego, włącznie z wypłatami z zysku, ogłaszanego przez prezesa GUS. Projekt po raz drugi wróci do komisji sejmowej.

Sąd ubezpieczeń społecznych - jako sąd powszechny - jest uprawniony, a nawet powinien dostrzegać jedynie takie wady formalne decyzji administracyjnej, które tę decyzję dyskwalifikują w stopniu odbierającym jej cechy aktu administracyjnego, jako przedmiotu odwołania, a zatem zaistnieje wadliwość, której nie da się usunąć przed sądem ubezpieczeń społecznych. Stwierdzenie takiej wady następuje jednak tylko do celów postępowania cywilnego i ze skutkami tylko dla tego postępowania - podkreśla Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Senatorowie chcą, by pracownikowi będącemu tancerzem baletowym, przysługiwała emerytura w wieku 40 lat w przypadku kobiet i 45 - dla mężczyzn. Aby ją otrzymać będą musieli spełnić łącznie kilka warunków. Senacki projekt ustawy wpłynął właśnie do Sejmu. Jeszcze na etapie prac nad projektem w Senacie resort pracy negatywnie ocenił propozycję, bo uznał, że dziś tancerze baletowi mają prawo do emerytury pomostowej. Resort zaproponował wprowadzenie prawa do przekwalifikowania zawodowego twierdząc, że propozycja uzyskała wstępną akceptację Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych wydaje tysiące decyzji na nieistniejące podmioty. Sprawy trafiają do sądów powszechnych, a te mogą jedynie zmienić zaskarżoną decyzję i orzec co do istoty sprawy. Nie mogą natomiast jej uchylić i przekazać do ponownego rozpoznania, jeśli decyzja dotyczy płatnika składek. Zdaniem prawników konieczna jest zmiana prawa, by uniemożliwić ZUS ignorowanie procedur administracyjnych.

W środę, 19 marca 2025 r., wejdą w życie przepisy wprowadzające zasiłek macierzyński dla rodziców wcześniaków i dzieci urodzonych o czasie, ale wymagających hospitalizacji po narodzinach, którzy skorzystają z uzupełniającego urlopu macierzyńskiego - przypomina Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Miesięczny zasiłek dla ubezpieczonych, rodziców korzystających z uzupełniającego urlopu macierzyńskiego, będzie wynosił 100 proc. podstawy wymiaru zasiłku macierzyńskiego.

Jednoosobowe orzekanie o niezdolności do pracy w ZUS w instancji odwoławczej budzi wątpliwości Ministerstwa Sprawiedliwości. Nie jest do niego przekonana także strona społeczna. A tak zakłada projekt ustawy, która ma zmienić organizację procesu orzeczniczego w ZUS. Orzeczenie ma być wydawane w ciągu 30 dni, ale sam Zakład zaznacza, że w rzeczywistości może to trwać dłużej i precyzuje zapisy w projekcie.

Wśród osób pobierających w grudniu 2024 r. emeryturę w wysokości niższej niż najniższa, aż 46 proc. (45,7 proc. mężczyzn i 46,1 proc. kobiet) miało emeryturę wyliczoną jedynie z kwoty zwaloryzowanego kapitału początkowego (nie miało odnotowanych składek) – twierdzi Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Oznacza to, że osoby te nie odprowadziły ani jednej składki na ubezpieczenie emerytalne po 1998 r. Co ciekawe, brak kapitału początkowego Zakład obserwuje u 5,3 proc. (7,4 proc. ogółu mężczyzn i 4,7 proc. kobiet) emerytów pobierających w grudniu 2024 r. emeryturę w wysokości niższej niż najniższa.

Do dodatku dopełniającego nie są uprawnione osoby z orzeczeniem o całkowitej niezdolności do pracy. Taka sytuacja różnicuje osoby często z takimi samymi niepełnosprawnościami, ale z innym czasem ich nabycia – przed osiągnięciem pełnoletniości lub już po ukończeniu 18 lat. Resort rodziny przygotował projekt ustawy o dodatku dopełniającym dla osób pobierających rentę z tytułu niezdolności do pracy, ale nie może on jeszcze zostać wpisany do wykazu prac legislacyjnych rządu.

Zdarza się, że ZUS stawia przedsiębiorcom zarzuty fikcyjnego zatrudnienia pracowników w celu wyłudzenia świadczeń, bez oparcia w materiale dowodowym. Wydaje się, że zarzuty mają pasować do z góry przyjętej tezy. W efekcie chorzy pozostają często bez środków do życia i muszą czekać na orzeczenie sądu – mówi Michał Cielibała, doradca podatkowy, prezes Biurex.

Zakład Ubezpieczeń Społecznych ostrzega przed fałszywymi mailami. ZUS nie kieruje do swoich klientów drogą mailową informacji z prośbami o podanie danych wrażliwych czy o błędnym logowaniu do PUE ZUS, w których zachęca do otwierania plików lub linków - przypomina ZUS. I przestrzega, żeby w żadnym przypadku nie odpowiadać na maile, ani nie otwierać załączników pochodzących od oszustów.

Ministerstwo Pracy zamierza podjąć analizę, wraz z oszacowaniem skutków finansowych ewentualnej zmiany przepisów, w sprawie wydłużenia okresu opłacania składek na ubezpieczenie społeczne dla osób pobierających świadczenia opiekuńcze. Obecnie nie prowadzi żadnych prac legislacyjnych w tym obszarze. Tymczasem opiekunowie osób z niepełnosprawnościami, którzy pobierają świadczenie pielęgnacyjne, mają opłacane przez państwo składki tylko przez okres niezbędny do uzyskania okresu ubezpieczenia, co równa się najniższej emeryturze.

W sytuacji równoczesnego pobierania renty rodzinnej i renty socjalnej oba świadczenia jako samoistne tytuły ubezpieczenia zdrowotnego powinny być obciążone składką na ubezpieczenie zdrowotne, stosownie do art. 82 ust. 6 i 7 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej. Skoro ani jedna, ani druga renta nie zostały wskazane w katalogu wyłączeń, to w sytuacji pobierania przez ubezpieczonego tych dwóch świadczeń, właściwy organ rentowy odlicza, pobiera i odprowadza składkę od każdego z tych świadczeń - taki jest sens uchwały trzech sędziów Izby Pracy i Ubezpieczeń Społecznych SN.

Dyrektywa work-life balance przynosi efekty i zachęca ojców do zaangażowania się w opiekę nad dziećmi. W 2024 roku aż 41 900 ojców skorzystało z urlopu rodzicielskiego – ponad dwa razy więcej niż w 2023 roku (19 000) i jedenaście razy więcej niż w 2022 roku (3 700) – poinformował we wtorek Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Według danych Zakładu liczba panów, którzy wykorzystali swój urlop ojcowski wyniosła 162 300, co stanowi 64 proc. uprawnionych.

Niezdolność do pracy należy rozumieć jako obiektywnie istniejący stan, który uniemożliwia podjęcie pracy z przyczyn zdrowotnych, bez względu na to, czy został stwierdzony zaświadczeniem lekarskim. W sferze realizacyjnej niemożliwe jest nabycie prawa do zasiłku bez wykazania niezdolności do pracy zaświadczeniem lekarskim. Niemniej sam fakt niezdolności do pracy może zostać udowodniony innymi dowodami, np. opinią biegłego.