6 czerwca br., już po raz siódmy, eksperci będą dyskutować o najważniejszych i najbardziej aktualnych tematach z obszaru compliance i integrity w ramach wydarzenia organizowanego przez Instytut Compliance. W tym roku agendę zdominowały zagadnienia prawodawstwa unijnego - m.in. walka z korupcją, whistleblowing, sankcje, sztuczna inteligencja czy przeciwdziałanie praniu pieniędzy. Wciąż można się rejestrować.

Rada Unii Europejskiej zatwierdziła nowe przepisy, które mają zapewnić kompleksowe uregulowanie rynku energii elektrycznej i gazu, dzięki którym UE będzie miała skuteczniejsze narzędzia do reagowania na ewentualne kryzysy. Mają one służyć także jak najszerszemu ograniczaniu importu gazu z Rosji i promowania ekologicznych alternatyw, m.in. wodoru. Zmiany są też związane z unijnym pakietem "Fit for 55".

Rada Unii Europejskiej ostatecznie zatwierdziła przyjęcie AI Act, czyli Aktu o Sztucznej Inteligencji. To przełomowe wydarzenie, na które czekały wszystkie państwa należące do UE. Przyjęcie rozporządzenia oznacza bowiem, że UE jako pierwsza wprowadza kompleksową regulację, która uporządkuje kwestie związane z użytkowaniem sztucznej inteligencji.

Trybunał Sprawiedliwości UE wydał właśnie wyrok dotyczący praw pasażerów lotniczych. Orzekł, że brak personelu lotniczego do załadunku bagaży, który spowodował duże opóźnienie lotu, może stanowić „nadzwyczajną okoliczność”. A taka występuje wówczas, gdy, po pierwsze - dane zdarzenie nie jest właściwe dla normalnego wykonywania działalności przewoźnika lotniczego, a po drugie - pozostaje poza zakresem jego skutecznej kontroli.

W zakończonych niedawno prekonsultacjach większość podmiotów wypowiedziała się za stworzeniem nowego urzędu ds. sztucznej inteligencji, podobnie jak robią to Włochy. Konfederacja Lewiatan uważa, że taka instytucja powinna wypracować zasady współpracy pomiędzy wszystkimi zainteresowanymi stronami, unikać biurokratycznych procedur w bieżącej pracy oraz elastycznie reagować na rozwój sztucznej inteligencji.

Pracownicy przygraniczni, którzy płacą podatki i składki socjalne w państwie przyjmującym z tytułu wykonywanej w nim pracy najemnej, powinni mieć możliwość korzystania ze świadczeń rodzinnych oraz przywilejów socjalnych i podatkowych na takich samych warunkach jak pracownicy krajowi. Uregulowanie takie, jak to będące przedmiotem postępowania, skutkuje odmiennym traktowaniem i jest sprzeczne z prawem Unii – uznał Trybunał Sprawiedliwości UE.

Podstawę opodatkowania VAT od transakcji wniesienia do spółki aportu w zamian za jej akcje stanowi wartości emisyjna tych akcji, jeżeli strony uzgodniły, że ta wartość stanowi zapłatę za aport – tak stwierdził Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w wyroku z 8 maja 2024 r. (sygn. C-214/23) - piszą Barbara Białas i Jakub Śmiałek z ENODO Advisors.

Akt o sztucznej inteligencji (AI Act) najprawdopodobniej zacznie obowiązywać w połowie czerwca. W Polsce zakończyły się właśnie prekonsultacje koncepcji projektu ustawy. Jednym z istotniejszych postulatów, który zgłoszono w ich trakcie, jest stworzenie nowego urzędu, który będzie nadzorował rynek. Tym samym tropem poszły Włochy, gdzie prace nad projektem są już zaawansowane.

Europejski Trybunał Praw Człowieka w Strasburgu orzekł, że zakaz noszenia widocznych symboli wiary w systemie edukacji belgijskiej Flandrii nie narusza art. 9 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, dotyczącego wolności religii. Sprawa dotyczyła trzech młodych muzułmanek, które złożyły skargę do Trybunału na to, że nie mogą nosić islamskiej chusty w szkole średniej.

Ministrowie finansów Unii Europejskiej porozumieli się w sprawie dyrektywy FASTER, mającej uregulować kwestię tzw. podatku u źródła. Podmioty inwestujące w innym kraju członkowskim będą mogły przyspieszyć zwrot nadpłaconego podatku, korzystając z elektronicznego certyfikatu rezydencji podatkowej.

Do najważniejszych orzeczeń podatkowych ostatnich miesięcy należą wyroki Trybunału Konstytucyjnego dotyczące definicji budowli w podatku od nieruchomości oraz stawki tego podatku na garaże podziemne. Przełomowe znaczenie ma również wyrok Trybunału Sprawiedliwości UE dotyczący nieodpłatnego przekazywania prenumeratorom smartfonów lub tabletów.

Do wykazu prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów wpisany został projekt ustawy o dostępie cudzoziemców do rynku pracy. Projekt, który realizuje jeden kamieni milowych, ma m.in. uszczelnić procedury dotyczące powierzania pracy cudzoziemcom i ograniczyć występujące nadużycia.

Rada Unii Europejskiej zatwierdziła dziś unijny Pakt o Migracji i Azylu. Wcześniej, 9 kwietnia zaakceptował go Parlament Europejski. Wtorkowe Głosowanie w Brukseli kończy proces legislacyjny. Większość regulacji ma obowiązywać od 2026 r. Polska głosowała przeciwko regulacjom paktu wskazując, że w niewystarczającym stopniu wychodzą naprzeciw specyficznej sytuacji państw graniczących z Białorusią i Rosją. Nie zapewniają odpowiedniej równowagi między odpowiedzialnością, a solidarnością.

Prace nad polską regulacją zostały zapoczątkowane jeszcze w 2021 r. i do tej pory przedstawiono już wiele wersji projektu. W toku dotychczasowych zmagań legislacyjnych pojawiło się sporo problemów. Jednym z nich był zakres podmiotowy polskiej ustawy o sygnalistach. Mimo że katalog podmiotów objętych ochroną gwarantowaną nową regulacją w każdym z dotychczasowych projektów miał charakter otwarty, to przedmiotem żywej dyskusji stała się kwestia włączenia do tego katalogu funkcjonariuszy i żołnierzy – pisze dr Małgorzata Grześków.

Żaden przepis prawa Unii nie nakłada na państwa członkowskie ogólnego obowiązku zagwarantowania stowarzyszeniom zawodowym sędziów lub prokuratorów prawa kwestionowania każdej niezgodności środka krajowego związanego ze statusem sędziów z prawem Unii - orzekł Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej w zeszłym tygodniu.

Przed wyborami do Parlamentu Europejskiego Sąd Najwyższy przypomina, że Państwowa Komisja Wyborcza może wydawać wytyczne wiążące komisarzy, urzędników wyborczych i komisje niższego stopnia oraz wyjaśnienia dla organów administracji rządowej i organów jednostek samorządu terytorialnego. Jak również wytyczne podległym im jednostkom wykonującym zadania związane z przeprowadzeniem wyborów i nadawcom radiowym i telewizyjnym.

Ze względu na błyskawiczny postęp technologiczny, walka z bezprawnie udostępnianymi w sieci treściami to dla twórców przepisów poważne wyzwanie. Część zjawisk nie tylko wymyka się regulacjom prawnym, ale jest także trudna do ścigania przez pokrzywdzonych twórców. Sytuację ma szansę poprawić wdrożenie przez krajowego ustawodawcę unijnych aktów prawnych, które pozwolą m.in. na pociągnięcie do odpowiedzialności konkretnego portalu.

Ruszyły prace nad przepisami wdrażającymi do polskiego prawa ostatnią część dyrektywy, umożliwiającej zagrożonym niewypłacalnością dłużnikom naprawienie sytuacji finansowej przedsiębiorstwa i dającej im drugą szansę. Termin na wdrożenie unijnych przepisów minął 17 lipca 2022 r. Dyrektywę teraz stosuje się wprost, ale nie wszystkie sądy to respektują, przez co dochodzi do sporów.

W środę, 8 maja, na posiedzeniu sejmowej Komisji Polityki Społecznej i Rodziny odbędzie się pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o ochronie sygnalistów. Konfederacja Lewiatan popiera cele stawiane przed nową ustawą. Uważa jednak, że projekt wymaga jeszcze kilku zmian, które umożliwią pracodawcom lepsze przygotowanie się do stosowania nowych przepisów.

Zgodnie z rozporządzeniem ministra spraw zagranicznych w tegorocznych wyborach do Parlamentu Europejskiego poza granicami Polski powstanie 295 obwodów głosowania. Jednak, zdaniem Państwowej Komisji Wyborczej, to zdecydowanie za mało. PKW wskazuje, że okręgów powinno być niemal dwa razy więcej, bo około 400.