Bardziej precyzyjne informacje o sprzedawanych mieszkaniach i domach, w tym ich cenach i zawieranych umowach, budujący nieruchomości muszą od 2 października przekazywać do ewidencji Deweloperskiego Funduszu Gwarancyjnego. Dane te wykorzysta w przyszłości rządowy Portal DOM prezentujący ceny nieruchomości, który ma ruszyć na wiosnę.
Tak wynika z ustawy z 17 października 2025 r. ustawy o ochronie praw nabywcy lokalu mieszkalnego lub domu jednorodzinnego oraz Deweloperskim Funduszu Gwarancyjnym (Dz. U. z 2025 r. poz. 1669). Nowelizacja ta wchodzi w życie 2 października. Ewidencję Deweloperskiego Funduszu Gwarancyjnego (EDFG) prowadzi w systemie teleinformatycznym Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny (UFG). Ta baza danych gromadzi informacje o deweloperach, realizowanych przez nich przedsięwzięciach oraz zawieranych umowach. Celem jest zwiększenie przejrzystości transakcji na rynku pierwotnym i zdyscyplinowanie deweloperów. Ewidencja (zasilana na bieżąco danymi od deweloperów, z banków oraz samego UFG) pozwala nabywcom sprawdzić sytuację prawną oraz stan realizacji konkretnej inwestycji. W ewidencji odnotowuje się m.in. adres i numer działki ewidencyjnej inwestycji. Jak również informacje o wpłatach i powiązanych rachunkach powierniczych.
Co zmienia nowelizacja przepisów, która zaczyna obowiązywać od piątku?
W ewidencji DFG pojawią się nowe informacje dotyczące zarówno prowadzonych inwestycji i mieszkaniowych rachunków powierniczych, jak i umów zawieranych z nabywcami. Do ewidencji DFG będą trafiać m.in. ceny, powierzchnie i liczba pokoi sprzedawanych mieszkań i domów. Nowe informacje dotyczące inwestycji i rachunków powierniczych będą wymagane przy nowych projektach, natomiast dane dotyczące umów – przy każdej umowie zawartej od 2 października, także w inwestycjach rozpoczętych wcześniej – podkreśla Polski Związek Firm Deweloperskich (PZFD), który zaznacza, że ma to uporządkować oraz poszerzyć zakres danych gromadzonych w systemie.
W przypadku nowych inwestycji i nowych mieszkaniowych rachunków powierniczych firmy deweloperskie będą przekazywać m.in. nazwę grupy kapitałowej, planowany termin rozpoczęcia i zakończenia robót budowlanych, planowaną liczbę lokali mieszkalnych oraz nazwę, pod którą jest prowadzona. To nowy elementem, który ma ułatwić identyfikowanie i wyszukiwanie projektu w systemie – nie tylko po nazwie dewelopera czy rachunku powierniczym. Informacji dotyczących inwestycji nie trzeba będzie natomiast uzupełniać wstecz dla projektów i rachunków już znajdujących się w systemie – czytamy w komunikacie PZFD.
Co do umów, to sytuacja wygląda inaczej. Nowe dane trzeba będzie przekazywać dla wszystkich umów zawartych od 2 października br., nawet jeśli sama inwestycja została rozpoczęta przed tym dniem.
W przypadku umów dotyczących mieszkań i domów jednorodzinnych do ewidencji DFG trafią w szczególności następujące informacje:
Liczbę pokoi należy podawać zgodnie z projektem mieszkania. Jeżeli kuchnia jest połączona z salonem i tworzy z nim jedną przestrzeń, nie wpisuje się jej jako dodatkowego pokoju. System będzie również zbierał informacje o liczbie kondygnacji nadziemnych i podziemnych w budynku. W przypadku domu jednorodzinnego dodatkowo trzeba będzie podać powierzchnię nieruchomości, na której jest on posadowiony – czyli powierzchnię działki, a nie powierzchnię zabudowy – instruuje PZFD.
Dla potencjalnych klientów jedną z najważniejszych danych jest zawsze cena. Cena raportowana w przypadku mieszkania będzie oznaczała kwotę, którą nabywca płaci za sam lokal, a więc bez ceny miejsca postojowego czy komórki lokatorskiej. W systemie podawana będzie cena brutto (czyli wraz z VAT), a nie wartość netto. Siłą rzeczy zmiany obejmują więc również sposób raportowania umów dotyczących miejsc postojowych, komórek lokatorskich i innych lokali użytkowych nabywanych wraz z lokalem mieszkalnym. Jeżeli taki element jest objęty odrębną umową zawieraną razem z umową główną, będzie można powiązać go z umową dotyczącą mieszkania. Natomiast umowy dotyczące takich lokali zawierane samodzielnie - bez związku z umową główną - nie podlegają raportowaniu do ewidencji DFG.
Sposób przekazywania danych zasadniczo się nie zmienia. Bez zmian pozostaje również termin przekazywania informacji do ewidencji DFG. Należy przekazywać je niezwłocznie, nie później niż w ciągu siedmiu dni od powstania obowiązku, a w przypadku umów – od dnia ich zawarcia.
Rozszerzenie zakresu danych przekazywanych do DFG oznacza dla deweloperów konieczność odpowiedniego dostosowania procesów i systemów. Jednocześnie warto podkreślić, że zbierane informacje będą mogły znaleźć praktyczne zastosowanie dla nabywców po uruchomieniu Portalu DOM – mówi Bartosz Guss, dyrektor generalny PZFD.
Portal DOM (Portal Danych o Obrocie Mieszkaniami) to przygotowywany przez rząd bezpłatny system informatyczny, który ma zapewnić powszechny dostęp do wiarygodnych i aktualnych danych o rzeczywistych cenach transakcyjnych mieszkań oraz domów w Polsce. Zamiast cen ofertowych z ogłoszeń, portal ma prezentować kwoty faktycznie zapłacone za nieruchomości, pochodzące m.in. z aktów notarialnych i rejestrów cen. Poza cenami, w systemie mają znaleźć się informacje o firmach deweloperskich, w tym historia ich inwestycji (m.in. ewentualne opóźnienia). Portal DOM na ruszyć na wiosnę 2027 r. Ma on wykorzystywać dane m.in. z ewidencji DFG i innych źródeł do prezentowania informacji o średnich cenach transakcyjnych na rynku mieszkaniowym. Na rynku działają też portale prywatne prezentujące dane o inwestycjach deweloperskich oraz cenach transakcyjnych (pisaliśmy o tym w tekście Polak potrafi, wystarczy dać mu odpowiednie dane).
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.
