- Stanowisko dyrektora KIS wpisuje się w trend zaciskania pętli. Organy podatkowe zaczęły w ostatnim czasie mocniej weryfikować rozliczenia podatkowe polskich firm rodzinnych. Sprawdzane są obecnie wpływy na rachunkach bankowych fundacji rodzinnych oraz spełnienie warunków do zmiany formy opodatkowania na estoński CIT. Taka weryfikacja jest prowadzona pomimo ogłoszonych przez resort finansów prac nad abolicją dla podatników, którzy zmienili formę opodatkowania w trakcie roku obrotowego. Wszelkie czynności sprawdzające miały zostać do tego czasu wstrzymane, ale wiemy już, że ta obietnica nie została spełniona - mówi Sergiusz Felbur, doradca podatkowy w kancelarii Schoenherr Halwa Okoń Chyb Sp.k.
Czy wypłata świadczeń może być bez podatku
Sprawa dotyczyła dwóch wspólników (komandytariuszy) spółki komandytowej, która – w wyniku zmiany przepisów – ma od 1 maja 2021 r. status podatnika CIT. We wcześniejszych latach spółka wypracowała zyski, które nie zostały w całości wypłacone wspólnikom i na dzień 30 kwietnia 2021 r. posiadała skumulowane w ten sposób niepodzielone zyski z lat ubiegłych. Wcześniej były przypisywane wspólnikom, zgodnie z posiadanym przez danego wspólnika udziałem w zysku spółki, i były opodatkowane podatkiem dochodowym na poziomie tych wspólników. Zyski te były ujawnione w księgach rachunkowych oraz sprawozdaniach finansowych spółki jako część jej kapitału zapasowego (zyski zatrzymane).
W systemie LEX znajdziesz zagadnienie powiązane z tym artykułem:
Przychody podatkowe
Najczęściej czytane w temacie:
Czytaj więcej w systemie informacji prawnej LEX
To zagadnienie zawiera:
Najczęściej czytane w temacie:
Czytaj więcej w systemie informacji prawnej LEX
Wspólnicy wystąpili o interpretację, ponieważ planują przekształcenie spółki komandytowej w spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, która będzie kontynuować działalność gospodarczą z zachowaniem pełnej ciągłości praw i obowiązków. W wyniku przekształcenia staną się z mocy prawa wspólnikami spółki z o.o. i posiadać będą w niej udziały oraz udziały w zysku w proporcji odpowiadającej ich dotychczasowym udziałom w spółce komandytowej.
Czytaj też w LEX: Wniosek o wydanie wiążącej interpretacji podatkowej na przykładach >
Zyski zatrzymane będą miały w spółce z o.o. status zysku zatrzymanego z lat ubiegłych, zgromadzonego na kapitale zapasowym.
Obaj są (każdy z nich odrębnie) fundatorami oraz beneficjentami fundacji rodzinnych, utworzonych zgodnie z ustawą o fundacji rodzinnej. W przyszłości planują wniesienie do swoich fundacji wszystkich przysługujących im udziałów w spółce z o.o. Zostanie to zrealizowane w drodze darowizn, na podstawie umów pomiędzy danym wspólnikiem a jego fundacją.
Ponieważ zyski zatrzymane zostały już opodatkowane PIT, planują wyłączyć przysługujące im części zysków zatrzymanych z przedmiotu planowanych darowizn. Jest to dopuszczalne przez prawo spółek handlowych rozszczepienie uprawnień udziałowych w spółce z o.o.
W sytuacji, gdy po dokonanej darowiźnie wspólnicy spółki z o.o. (wśród nich będą fundacje rodzinne) podejmą uchwałę lub uchwały o wypłacie zysków zatrzymanych (lub ich części) tytułem dywidendy, trafią one do wspólników.
Sąd: To nie wspólnicy, tylko osoby trzecie
Podatnicy chcieli się upewnić, czy spółka z o.o. będzie zobowiązana jako płatnik do obliczenia, poboru i zapłaty zryczałtowanego podatku dochodowego od wypłaty dywidendy, która pochodzić będzie w całości z zysków zatrzymanych, opodatkowanych uprzednio na poziomie wspólników. Ich zdaniem nie, ponieważ z przepisów wynika, że dla wypracowanego dochodu z udziału w zyskach spółki komandytowej lub spółki jawnej, przed zmianą jej statusu podatkowego, stosuje się zasady opodatkowania obowiązujące przed 1 stycznia 2021 r. (lub 1 maja 2021 r.).
Dyrektor KIS uznał to stanowisko za nieprawidłowe. Stwierdził, że wypłata przez spółkę z o.o. zatrzymanych zysów wypracowanych w trakcie kiedy spółka komandytowa była podmiotem transparentnym podatkowo nastąpi na rzecz osób niebędących stroną postępowania (wspólnikami będą wówczas fundacje rodzinne). Nie stosuje się więc przepisów przejściowych. Artykuł 13 ustawy zmieniającej (na mocy której spółka komandytowa została podatnikiem CIT) wprost odnosi się do dochodów wspólników spółki komandytowej, a po przekształceniu do wspólników spółki z o.o. Tylko wówczas do dochodów uzyskanych z udziału w zyskach takiej spółki przez wspólników tej spółki będą miały zastosowanie przepisy obowiązujące przed dniem, w którym taka spółka stała się podatnikiem CIT. Skoro więc wypłata świadczeń nastąpi od spółki, z którą zainteresowani niebędący stroną postępowania nie będą w żadnej bezpośredniej relacji prawnej, świadczenie to będzie dla nich stanowiło przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o PIT.
Spółka zaskarżyła interpretację do WSA w Gdańsku, który w wyroku z 17 grudnia 2025 r. oddalił skargę (sygn. I SA/Gd 827/25).
Zdaniem sądu oceny skutków podatkowych takiej konstrukcji należy dokonać przede wszystkim w świetle przepisu art. 13 ust. 1 ustawy zmieniającej. W ocenie sądu prawidłowe jest stanowisko organu, który dokonując wykładni literalnej tego przepisu, uznał, że w dacie, kiedy po przekształceniu, ma nastąpić wypłata zatrzymanego zysku - komandytariusze spółki przekształcanej nie są już wspólnikami spółki przekształconej – ponieważ tymi wspólnikami są ich fundacje rodzinne. W konsekwencji, prawidłowe jest stanowisko organu, że w momencie wypłaty tym osobom zatrzymanych zysków mają oni status osób trzecich, co rodzi określone skutki podatkowe.
Podatek według stawek 12 i 32 proc.
- Historycznie występowały już stanowiska fiskusa, które przewidywały opodatkowanie takich wypłat 19 proc. podatkiem. Zdaniem organów podatkowych spłata takiej wierzytelności stanowiła wypłatę dywidendy. W tej sprawie fiskus poszedł jednak o krok dalej i zastosował profiskalne uproszczenie. Uznał bowiem, że skoro beneficjentem będzie były wspólnik, to wypłata nie ma charakteru dywidendowego. Skoro zaś to nie dywidenda, to powstanie przychód z innych źródeł i obowiązek rozliczenia się według skali podatkowej. Dla kilkumilionowych wypłat jest to ogromne obciążenie (32 proc. PIT ponad 120 tys. zł). Intencją wnioskodawców zdaje się być uniknięcie obowiązku podatkowego na wypłacie świadczeń z fundacji rodzinnych, które podlegają opodatkowaniu według 15 proc. stawki CIT - mówi Sergiusz Felbur,
- Diabeł tkwi w szczegółach. Z powyższej sprawy wynika, że przekształcenia spółek i wypłaty zysków wymagają kompleksowej analizy z perspektywy prawnej, podatkowej i rachunkowej. Istotne znaczenie w takich przypadkach ma struktura transakcji oraz cywilnoprawna klasyfikacja podejmowanych działań, która determinuje określone konsekwencje podatkowe. Nie bez znaczenia jest również treść wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej skierowanej do dyrektora KIS. Nie można wykluczyć, że odmienne sformułowanie wniosku oraz zobowiązania do zapłaty wierzytelności pieniężnej doprowadziłoby do przyjęcia przez sąd innej oceny prawno-podatkowej analizowanego zdarzenia - dodaje.
Czytaj też w LEX: Przychody z nieodpłatnych świadczeń na przykładzie opóźnienia w wypłacie dywidendy - omówienie orzecznictwa >
Również Paweł Lewandowski, doradca biznesowy, jest zaskoczony wyrokiem. - Sąd zgodził się z koncepcją dyrektora KIS, że wypłata świadczeń nastąpi od spółki, z którą zainteresowani (po wniesieniu udziałów do fundacji rodzinnej) nie będą już w żadnej bezpośredniej relacji prawnej. Będzie to więc świadczenie z innych źródeł , o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o PIT, spółka będzie miała w związku z wypłatą obowiązki informacyjne, o których mowa w art. 42a ust. 1 ustawy o PIT. Zamiast więc uzyskać potwierdzenie braku opodatkowania, wnioskodawcy otrzymali interpretację dotyczącą konieczności zapłaty podatku według stawki 32 proc. Wyrok nie jest prawomocny, prawdopodobnie sprawę rozstrzygnie NSA. Powstaje jednak pytanie, czy tego typu stanowisko nie zyska wcześniej szerszego uznania, oczywiście w podobnych stanach faktycznych. Wniosek jest taki, że wszelkie transakcje z udziałem fundacji rodzinnej są obecnie przedmiotem szczególnego zainteresowania organów podatkowych - mówi ekspert.
Czytaj też w LEX: Fundacja rodzinna jako narzędzie planowania podatkowego >
Czytaj również: Opodatkowanie fundacji rodzinnej - skutki weta prezydenta
![Meritum Podatki 2026 [PRZEDSPRZEDAŻ]](/gfx/prawopl/_thumbs/produkty_foto/83299/978-83-8438-131-1_,mn6D62SdolTgn7bKqdfXjIVm.jpg.webp)