Strategia Cyfryzacji Państwa – przyjęta 9 czerwca przez Radę Ministrów – wyznacza cele transformacji informatycznej kraju na najbliższą dekadę i ma zapewnić 50 proc. finansowania rządowego dla projektów AI i kwantowych, współfinansowanych z funduszy unijnych. Mają też powstać polskie narzędzia kwantowe, jak również zachęty podatkowe do inwestowania w startupy. Pełen ponad 200-stronicowy dokument będący uchwałą nr 130 RM, można znaleźć w Monitorze Polskim (poz. 620).
-Cyfryzacja to dziś nie tylko wygoda, lecz także istotny element bezpieczeństwa państwa i rozwoju gospodarczego, dlatego inwestycje w technologie cyfrowe mają kluczowe znaczenie dla przyszłości kraju – zapowiada Krzysztof Gawkowski, minister cyfryzacji, w którego resorcie opracowano Strategię.
Główne cele Strategii to:
- -Zagwarantowanie odpowiedniej jakości sieci telekomunikacyjnej poprzez jej rozwój i utrzymanie.
- -Wsparcie rozwoju kompetencji koniecznych do poruszania się w świecie cyfrowym.
- -Dostarczenie przez państwo szerokiego pakietu e-usług.
- -Zapewnienie bezpieczeństwa sfery cyfrowej.
- -Wsparcie rozwoju innowacyjnej cyfrowej gospodarki.
Nakłady na cyfryzację mają wynieść nawet 5 proc. PKB, czyli znacznie więcej niż obecny 1 proc. Do 2035 r. połowa polskich firm ma komercyjnie korzystać z rozwiązań AI (obecnie odsetek ten to niecałe 9 proc.). Inny ważny cel Strategii to rozwój krajowych rozwiązań i standardów kryptologicznych, w tym kryptografii kwantowej i postkwantowej, komunikacji kwantowej i kwantowej dystrybucji klucza.
Zachęty fiskalne dotyczyłyby zarówno krajowych i zagranicznych inwestorów wspierających startupy, a także stworzenie mechanizmów ograniczających ich straty w ryzykowne inwestycje. Zainteresowani cyfryzacja mogliby tez łatwiej pozyskiwać środki finansowe z venture capital, Banku Gospodarstwa Krajowego, giełdy i banków prywatnych. Część środków funduszy emerytalnych i planów długoterminowego oszczędzania będzie mogła być przeznaczona na inwestycje w fundusze VC/PE z Europy Środkowo-Wschodniej. Rozwiązanie ma być poddane odpowiedniej certyfikacji wraz z zapewnieniem mechanizmów częściowego mitygowania ryzyka inwestycji. Rząd zamierza też pomóc startupom skalować działalność przy utrzymaniu siedziby w Polsce, m.in. przez zachęty dla założycieli do utrzymywania praw własności intelektualnej oraz centrów decyzyjnych w kraju.
Rewolucja w urzędach i spółkach państwowych
Strategia przewiduje, że rozwiązania wypracowane przez polskie startupy trafiałyby do spółek Skarbu Państwa oraz w administracji centralnej. Mają też powstać narzędzia, które usprawnią transfer technologii cyfrowych z ośrodków akademickich do biznesu - sektora przemysłu i usług. Rząd chce przy tym wspierać centra kompetencji cyfrowych działające przy uczelniach, a także spółki typu spin-off, czyli założone w celu komercjalizacji innowacyjnych technologii. W planach jest również wspólna marka promująca polskie innowacje oraz centrum informacji o konkursach, grantach i akceleratorach dla startupów.
Strategia zakłada, że do 2035 r. 80 proc. urzędów będzie wykorzystywać narzędzia AI. Niezależnie od ogólnej strategii, do 2039 r. ma zostać wdrożona „Resortowa strategia sztucznej inteligencji” w służbach mundurowych i zbrojeniówce autorstwa Ministerstwa Obrony Narodowej. Rząd chce przy tym, aby AI była rozwijana i stosowana przez państwo w sposób przejrzysty, bezpieczny i etyczny. Obywatele mają mieć dostęp do specjalnej listy, na której znajdą się informacje o tym, jakie systemy AI i do jakich celów są używane w jednostkach administracji publicznej. Rząd chce też opracować jasne zasady używania AI w administracji, szczególnie pod kątem cyberbezpieczeństwa, a także egzekwować ich stosowanie. Do 2027 r. ma z kolei powstać system oceny wymiaru etycznego narzędzi AI używanych przez publiczne organy.
Taniej, bezpieczniej, bardziej ekologicznie
Do 2029 r. ma powstać centralna instytucja odpowiedzialna za cyberbezpieczeństwo na poziomie krajowym. Ponadto do tego roku wszystkie informacje niejawne mają być przetwarzane w rządowych narzędziach chmurowych. Z kolei do 2035 roku 70 proc. jednostek publicznych ma korzystać ze współdzielonej chmury obliczeniowej. Rząd chce też wprowadzić rozwiązanie, które pozwoli na szybkie pozyskiwanie usług i produktów związanych z cyberbezpieczeństwem w pilnych przypadkach dotyczących bezpieczeństwa państwa. Ma przy tym postać szczegółowa procedura stosowania takiego rozwiązania, z zachowaniem transparentności procesu zakupowego. Według autorów strategii takie rozwiązanie „pozwoli uniknąć długotrwałych postępowań przetargowych negatywnie oddziałujących na cyberbezpieczeństwo państwa”.
Rząd stawia też mocno na zielone e-usługi. Do 2030 r. wszystkie kluczowe usługi publiczne mają być dostępne cyfrowo. To jednak nie wszystko - administracja ma być cyfryzowana w ekologiczny sposób. W planach jest mierzenie cyfrowego śladu węglowego sektora publicznego oraz wprowadzenie norm zużycia energii dla systemów i usług ICT, które są brane pod uwagę w zamówieniach publicznych. Urzędnicy zamierzają promować dostawców realizujących cele klimatyczne oraz wspierać narzędzia cyfrowe przyjazne środowisku.
Sektor publiczny ma też szerzej korzystać z otwartego oprogramowania. Działania w tym zakresie ma koordynować Biuro Programów Otwartego Oprogramowania, które powinno powstać do 2027 r. Strategia zakłada też finansowanie firm, organizacji i programistów tworzących rozwiązania open source i open hardware. Planowane jest też stworzenie bezpiecznego repozytorium tego typu narzędzi dla administracji oraz wprowadzić zasady przetargów IT wspierających wykorzystanie open source.
Do 2030 r. ma powstać program wieloletniego wspierania rozwoju technologii przełomowych. Rząd planuje powołać krajowe centrum kompetencji do spraw półprzewodników” i otworzyć pierwszą krajową linię pilotażową do produkcji półprzewodników. Sektor ten ma też zyskać park technologiczny.
Planowany jest rozwój technologii kosmicznych - stworzenie m.in. własnego systemu łączności satelitarnej działającej w czasie rzeczywistym (także poza Polską). Ma też powstać platforma zbierająca dane z misji kosmicznych, satelitów i czujników, a także narzędzia AI do analizy tych danych, co ma pomóc m.in. w podejmowaniu decyzji w czasie rzeczywistym w sytuacjach kryzysowych (np. wojny, klęsk żywiołowych, ataków terrorystycznych). Strategia zakłada też ochronę cyberbezpieczeństwa systemów kosmicznych, rozwój komunikacji kwantowej, monitorowanie śmieci kosmicznych oraz wsparcie AI, robotyki i automatyki dla operacji satelitarnych.
E-systemy na traktory
Strategia ma objąć też sektor rolny – zakłada się cyfryzację tej branży i zachęty finansowe dla rolników wdrażających nowoczesne technologie. Jednym z pomysłów jest wzmocnienie bezpieczeństwa żywności poprzez budowę systemu IT do monitorowania produktów rolno-spożywczych w całym łańcuchu dostaw. System miałby umożliwiać sprawne identyfikowanie pochodzenia produktów oraz śledzenie ich drogi od produkcji do sprzedaży. Ma to pomóc w szybszym wykrywaniu problemów z jakością lub bezpieczeństwem żywności oraz w sprawniejszym reagowaniu na zagrożenia.
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.
