Gminy mają obowiązek dostosowania uchwał kształtujących system gospodarki odpadami podjętych przed nowelizacją z 19 lipca 2019 r. ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach (ucpg) w terminie 12 miesięcy od dnia jej wejścia w życie. Do 6 września 2020 roku regulaminy utrzymania czystości i porządku w gminach muszą więc zostać zmienione.

Regulaminy, zgodnie z nowym prawem, określają szczegółowe zasady utrzymania czystości i porządku na terenie gminy, dotyczące m.in. wymagań w zakresie selektywnego zbierania i odbierania odpadów komunalnych, obejmującego co najmniej: papier, metale, tworzywa sztuczne, szkło, odpady opakowaniowe wielomateriałowe oraz bioodpady. Wszystkie elementy zawiera  art. 4 ucpg w ust. 2.

 

Sprawdź również książkę: Ustawa o odpadach. Komentarz >>


Obligatoryjne elementy uchwały

Michał Bursztynowicz, członek Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu, ekspert w zakresie gospodarowania odpadami, podkreśla, że brak któregokolwiek z obligatoryjnych elementów uchwały może stanowić podstawę do stwierdzenia jej nieważności w całości.

Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że przyznane radzie gminy kompetencje do uchwalenia regulaminu ograniczone zostały do ustalenia w nim szczegółowych zasad utrzymania czystości i porządku w zakresie ściśle określonym. Katalog spraw, w których zakresie ustawodawca upoważnił radę gminy do określenia szczegółowych zasad postępowania, jest zamknięty i rada gminy może dokonywać regulacji prawnych tylko w takim zakresie, w jakim została do tego upoważniona.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wskazuje, że rada gminy powinna ująć w regulaminie uchwalanym na podstawie ustawy wszystkie kwestie tam wskazane, a brak któregoś z elementów skutkuje istotnym naruszeniem prawa.

Czytaj w LEX: Uchwały rady gminy po nowelizacji ustawy śmieciowej >

Frakcje muszą być zgodne z ustawą

Rada Gminy Dąbrowa Zielona, uchwalając zmianę regulaminu, postanowiła, że właściciele nieruchomości zobowiązani są do prowadzenia selektywnego zbierania odpadów komunalnych poprzez zbiórkę m.in. takich rodzajów odpadów jak: papier i tektura, tworzywa sztuczne, metal i opakowania wielomateriałowe, odpady zielone ulegające biodegradacji, chemikalia - w tym zużyte świetlówki, termometry rtęciowe czy opakowania zawierające substancje niebezpieczne.

W ocenie organu nadzoru – wojewody śląskiego - Rada Gminy Dąbrowa Zielona nieprawidłowo określiła frakcje odpadów. Uznał to za modyfikację ustawową i stwierdził nieważność uchwały.

Zobacz procedurę w LEX: Uchwalenie regulaminu utrzymania czystości i porządku w gminie >

Przy wadliwym określeniu frakcji błędne okazują się inne przepisy regulaminu – m.in. regulacja dotycząca częstotliwości pozbywania się odpadów komunalnych, bo odsyła do nieprawidłowo określonych frakcji.

Czytaj też: Popiół z domu leży i kosztuje – brak przepisu, jak go zagospodarować>>

W uchwale muszą być regulacje wskazane przez ustawę

Rada gminy Krzęcin nie określiła w regulaminie rodzaju i minimalnej pojemności pojemników lub worków przeznaczonych do zbierania odpadów komunalnych na terenie nieruchomości przeznaczonych do użytku publicznego. Nie wskazała też wymagań w zakresie utrzymania w odpowiednim stanie sanitarnym i porządkowym miejsc gromadzenia odpadów.

Według wojewody uchybieniem skutkującym nieważnością całego aktu jest nieujęcie w uchwale materii wskazanych wprost przez ustawodawcę jako koniecznych do uregulowania.

Sprawdź w LEX: Czy właściciele nieruchomości mogą z góry zadeklarować nieprzestrzeganie obowiązku prowadzenia selektywnej zbiórki odpadów? >

Michał Bursztynowicz wyjaśnia, że przede wszystkim w regulaminie konieczne jest uregulowanie selektywnego zbierania i odbierania określonych w ustawie frakcji odpadów komunalnych, tj. papieru, metali, tworzyw sztucznych, szkła, odpadów opakowaniowych wielomateriałowych oraz bioodpadów.

Zgodnie z postanowieniami art. 4 ust. 2 pkt 1 lit. a u.c.p.g. odpady mają być selektywnie zbierane oraz selektywnie odbierane. Rada gminy nie może bronić dopuszczenia łącznego zbierania określonych frakcji poprzez wskazanie, że już po odbiorze samodzielnie dokonuje ich segregacji na wskazane w tym przepisie frakcje. Dodatkowym argumentem jest fakt, że właściciele nieruchomości ponoszą mniejszą opłatę właśnie za selektywne zbieranie odpadów.

 

 

Jak podkreśla ekspert, nie ma jednak obowiązku dostosowywania całego regulaminu do obecnego brzmienia ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach jedną uchwałą zmieniającą. Można dokonywać tego etapami, byle do 6 września 2020 r. cała uchwała była dostosowana do nowych przepisów.

Czytaj w LEX: Regulamin utrzymania czystości i porządku na terenie gminy - zakres przedmiotowy >