Najnowszy projekt nowelizacji ustawy o odpadach wprowadza definicję systemu rozszerzonej odpowiedzialności producenta, zgodnie z którą jest to „zestaw środków podjętych w celu zapewnienia, aby wprowadzający produkty, w tym produkty w opakowaniach, ponosili odpowiedzialność finansową lub odpowiedzialność finansową i organizacyjną na etapie cyklu życia produktu, gdy staje się on odpadem”. Tym samym to wprowadzający produkty (w praktyce producenci/podmioty sprowadzające różnego rodzaju produkty, ale nie tylko żywność) będą zobowiązani do poniesienia odpowiedzialności związanej z tym, aby odpad powstały z ich produktu został odpowiednio zagospodarowany. Oprócz metody najprostszej, czyli nałożenia na przedsiębiorców dodatkowych opłat, pozostaje cała gama innych, bardziej miękkich środków które pozwalają na osiągnięcie celu ROP-u.

Zobacz również: Ważne zmiany w rozliczaniu VAT za kwiecień, a rozporządzenia nie ma >>

Wyższy poziom odpowiedzialności

W ramach tego nowego poziomu odpowiedzialności, zgodnie z projektem wprowadzający produkty będą również zobowiązani do udowodnienia, że:

  • nie ograniczają wykonywania obowiązków do przypadków, w których zbieranie i przetwarzanie odpadów przynosi największe zyski,
  • zapewniają odpowiednią dostępność systemu zbierania odpadów na obszarze, w którym wprowadzają produkty do obrotu,
  • posiadają środki finansowe i organizacyjne niezbędne do wykonywania obowiązków,
  • stosują mechanizmy samokontroli np. w postaci audytów.

 

Cele dotyczące gospodarowania odpadami

Przedsiębiorcy będą również zobowiązani do przygotowania i udostępnienia publicznie informacji o realizacji celów w zakresie gospodarowania odpadami, w tym również celów wymienionych powyżej. Wykorzystując nomenklaturę podatkową, można określić taki dokument jako strategię rozszerzonej odpowiedzialności producenta. Taki obowiązek wynika wprost z regulacji unijnych, co oznacza że w różnym kształcie będzie on funkcjonować we wszystkich państwach członkowskich. Niestety brak jest oficjalnych wytycznych jak przygotować taką informację i jak będzie ona egzekwowana przez służby środowiskowe. Jedno jest pewne: przedmiotowa regulacja wejdzie w życie w lipcu tego roku co oznacza, że zostały niespełna dwa miesiące na przygotowanie takiego dokumentu. Oczywiście, pewne opóźnienia we wdrażaniu mogą mieć miejsce. Niemniej jednak warto już teraz rozpocząć przygotowania a przynajmniej warto przeprowadzić audyt pod kątem przestrzegania przepisów środowiskowych. Taki dokument, który będzie udostępniony publicznie (nie jest znana forma takiej publikacji, czy np. strona internetowa będzie zupełnie wystarczająca) powinien stanowić świadectwo dojrzałości przedsiębiorstwa odnośnie świadomości środowiskowej. Tym samym jeśli zidentyfikujemy nieprawidłowości, pewne niedociągnięcia związane z naszym funkcjonowaniem w obszarze regulacji środowiskowych warto podjąć jak najszybciej działania naprawcze aby móc zeznać w naszym dokumencie, że przedsiębiorstwo dochowuje jak największych starań dla przestrzegania spraw związanych ze środowiskiem.

Krzysztof Wiński, starszy menedżer PwC