Lokal musi być samodzielny, jeżeli ma być ustanowione odrębne prawo własności. "Samodzielność" oznacza, że właściciel i inne osoby przede wszystkim mają swobodny dostęp do mieszkania np. z klatki schodowej czy korytarza oraz korzystają z lokalu zgodnie z jego funkcją.
Ustalenie samodzielności lokalu mieszkalnego ma istotne znaczenie w przypadku, gdy będziemy potrzebować zaświadczenia właściwego starosty, potwierdzającego, że dany lokal może być wydzielony z budynku jako odrębna nieruchomość. Taka konieczność zaistnieje m.in. w przypadku:
Czytaj w LEX: Procedura wyodrębniania samodzielnego lokalu mieszkalnego >
Odrębna własność lokalu polega na tym, że lokal stanowi odrębny od gruntu i budynku przedmiot własności. Właściciel może dysponować swą własnością bez względu na innych właścicieli lokali, a dodatkowo posiada udziały w gruncie i części wspólnej budynku, w którym znajduje się jego lokal. Wniosek o wydanie zaświadczenia o samodzielności lokalu może złożyć właściciel lokalu, którego on dotyczy. W praktyce często składają go również:
Pojęciem samodzielności lokalu mieszkalnego posługuje się ustawa o własności lokali. Zgodnie z ustawą, jest to wydzielona trwałymi ścianami w obrębie budynku izba lub zespół izb przeznaczonych na stały pobyt ludzi, które wraz z pomieszczeniami pomocniczymi służą zaspokajaniu ich potrzeb mieszkaniowych. Ta sama zasada dotyczy odpowiednio także samodzielnych lokali wykorzystywanych zgodnie z przeznaczeniem na cele inne niż mieszkalne. Samodzielne mogą być zarówno lokale mieszkalne, jak i lokale o innym przeznaczeniu, np. garaże, lokale użytkowe.
Zobacz linię orzeczniczą: Konieczność uzyskania pozwolenia na użytkowanie budynku przed wydaniem zaświadczenia o samodzielności lokalu >
Do lokalu mogą przynależeć, jako jego części składowe pomieszczenia, choćby nawet do niego bezpośrednio nie przylegały lub były położone w granicach nieruchomości gruntowej poza budynkiem, w którym wyodrębniono dany lokal, a w szczególności: piwnica, strych, komórka, garaż.
Sprawdź w LEX: Na podstawie jakich dokumentów starosta powinien wydać zaświadczenie o samodzielności lokalu mieszkalnego? >
Samodzielnym lokalem mieszkalnym jest więc tylko taki lokal, który łącznie spełnia trzy przesłanki:
Pojęcie samodzielności lokali doprecyzowuje orzecznictwo i doktryna. Przyjmuje się, że właściciel i inne osoby mają do niego swobodny dostęp, korzystają z niego zgodnie z jego funkcją oraz korzystanie z niego nie wymaga korzystania z innych lokali. Nie przekreśla tej samodzielności konieczność korzystania z pomieszczeń, będących elementem nieruchomości wspólnej.
Sprawdź w LEX: Co musi zawierać inwentaryzacja budynku mieszkalnego do uzyskania ze starostwa zaświadczenia o samodzielności lokalu? >
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.
