Zgodnie z umową koalicyjną, przyszły rząd będzie chciał jak najszybciej doprowadzić do powrotu przewidywalności w systemie podatkowym, poprzez ustabilizowanie prawa i przywrócenie dialogu z organizacjami reprezentującymi pracodawców i związkami zawodowymi. Przedsiębiorcy wskazują, że jednym z rozwiązań wymagających zmian jest podatek od przychodów z budynków. 

Chodzi o daninę, która została określona w art. 24b ust. 1 ustawy o CIT i 30g ustawy o PIT. Obciąża ona właścicieli budynków, jeżeli są one wynajmowane, wydzierżawiane lub oddane do używania na podstawie innej umowy o podobnym charakterze. Podstawą opodatkowania jest suma przychodów z poszczególnych budynków pomniejszona o 10 mln zł. Stawka podatku wynosi 0,035 proc. podstawy opodatkowania. 

 

Rozszerzająca interpretacja fiskusa

- Podatek ten powinien zostać uchylony ze względu na liczne wady i  nieproporcjonalne koszty poboru w stosunku do korzyści budżetu państwa. Dodatkowo organy skarbowe rozszerzyły zakres podmiotów objętych tym podatkiem wydając interpretacje indywidualne, zgodnie z którymi świadczenie usług hotelowych także podlega pod podatek od przychodów z budynków, ponieważ w ich ocenie dominującą częścią usługi hotelarskiej jest najem pokoju. Jest to wadliwa interpretacja, ponieważ gość hotelowy nie jest najemcą, usługa noclegowa nie jest dzierżawą powierzchni, a opłata za nocleg to nie czynsz – mówi Przemysław Pruszyński, doradca podatkowy, dyrektor departamentu podatkowego Konfederacji Lewiatan.

Zobacz procedurę: Podatek od przychodów z budynków >

Fiskus twierdzi jednolicie w interpretacjach, że branża hotelarska powinna płacić daninę, ponieważ umowa hotelowa jest podobna w swoim charakterze do najmu lub dzierżawy. Jednak spory dotyczące opodatkowania hoteli coraz częściej trafiają przed sądy administracyjne. 

Orzecznictwo przeważa się na korzyść podatników

NSA stanął po stronie przedsiębiorców w wyroku z 4 lipca 2023 (sygn. II FSK 71/21). Chodziło o hotel, w którym organizowane są konferencje i szkolenia, a wolne pokoje są wynajmowane turystom. Właściciel hotelu argumentował we wniosku o interpretację, że skoro obiekt nie jest wynajmowany ani dzierżawiony, to na nim samym nie ciąży obowiązek zapłaty podatku od przychodów z budynków. Jak wyjaśniał, nie "użycza" posiłków czy obsługi recepcyjnej, ani nie «leasinguje» basenu czy sauny. Korzystanie z pomieszczeń hotelowych jest dozwolone wyłącznie zgodnie z obowiązującym regulaminem i na zasadach określonych przez hotel.

Dyrektor KIS stwierdził jednak w interpretacji, że jeżeli świadczeniem głównym umowy mieszanej tzw. hotelowej, w tym związanej ze świadczeniem usług noclegowych oraz krótkotrwałego zakwaterowania jest korzystanie z rzeczy (oddanie części budynku do używania), to taka umowa nienazwana ma charakter podobny do kodeksowej umowy najmu. Udostępnianie budynku hotelowego lub innego o podobnym charakterze, w ramach świadczonej usługi hotelarskiej, noclegowej lub krótkotrwałego zakwaterowania, wypełnia warunek, o którym mowa w art. 30g ust. 1 pkt 2 ustawy o PIT, odnoszący się do oddania budynku w całości lub części do używania na podstawie innej umowy o podobnym charakterze do umowy najmu lub dzierżawy. Tym samym przy założeniu spełnienia pozostałych warunków, o których mowa w art. 30g ustawy o PIT, budynki hoteli oraz podobne ww. obiekty zakwaterowania podlegają opodatkowaniu podatkiem od przychodów z budynków, uregulowanym przedmiotowym przepisem art. 30g ustawy o PIT. To oznacza według fiskusa, że hotele i podobne obiekty zakwaterowania powinny zostać objęte podatkiem od przychodów z budynków. Dotyczy to również umów zawartych między właścicielem hotelu a gośćmi oraz organizatorami szkoleń i konferencji.

NSA nie zgodził się z tym stanowiskiem i uchylił interpretację. - Umowa o świadczenie usług hotelarskich jest umową nazwaną, zdefiniowaną i szczegółowo uregulowaną w odrębnej ustawie. Można w niej dopatrywać się i znajdować regulacje i rozwiązania podobne do regulacji i rozwiązań zawartych w innych umowach. Jest to jednak pełna regulacja dotycząca określonej dziedziny aktywności gospodarczej. Oznacza to, że regulacja z art. 30g ust. 1 pkt 3 ustawy o PIT w zakresie odesłania do umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze nie spełnia wymogu precyzyjnego, przejrzystego określenia przedmiotu opodatkowania - orzekł NSA.

Czytaj też w LEX: Podatek od przychodu z budynków – następca minimalnego podatku dochodowego od wartości budynków komercyjnych >

Podobnie orzekł w wyroku z 12 lipca 2023 r. (sygn. II FSK 372/23). - Zapisy ustaw dotyczących najmu w żaden sposób nie mogą być odniesione do umowy o usługi hotelarskie. Z porównania regulacji prawnych umów najmu i usług hotelarskich wynika, że nie są to umowy podobne - stwierdził NSA.

Jednak w wyroku z 7 lutego 2023 r. (sygn. II FSK 1717/20) NSA zajął odmienne stanowisko. Uznał umowę o świadczenie usług hotelowych za umowę podobną do umowy najmu lub dzierżawy, ze względu na to, że mimo iż jest to umowa mieszana (w ramach jej świadczone są różne usługi), to dominującą cechą tej umowy jest możliwość używania rzeczy (części nieruchomości), jak w przypadku umowy najmu.

 


Trudno określić podstawę opodatkowania

Eksperci mają nadzieję, że więcej będzie korzystnych orzeczeń.

- Niestety, podatek od przychodów z budynków jest przykładem daniny, która budzi wiele wątpliwości interpretacyjnych i jest przedmiotem licznych sporów. Trudność sprawia nie tylko określenie, kto powinien płacić ten podatek, ale także określenie podstawy opodatkowania. Należy mieć nadzieję, że ostatnie korzystne orzeczenia NSA doprowadzą do utrwalenia linii interpretacyjne, zgodnie z którą danina nie obejmuje umów hotelowych - mówi Paweł Lewandowski, ekonomista zajmujący się doradztwem biznesowym. 

Jak zaznacza Przemysław Pruszyński, w przypadku działalności hotelarskiej jest niezwykle trudne, a często nawet niemożliwe, ustalenie podstawy opodatkowania.

- W opłacie za nocleg znajduje się zwykle również możliwość korzystania z powierzchni publicznych, więc powierzchnie te, jako powierzchnie, które nie mogą zostać oddane do użytkowania konkretnemu klientowi nie podlegają opodatkowaniu. Opłata za nocleg, zawiera w sobie także możliwość korzystania  np. z basenu, czy lobby baru. Z drugiej strony podatek, w przypadku oddania w najem części budynku, powinien być obliczony według proporcji powierzchni oddanej do użytkowania do ogólnej powierzchni użytkowej budynku. Nie jest możliwe prawidłowe obliczenie proporcji, która każdego dnia jest inna. Jednego dnia zajęty może być 1 pokój, drugiego 50 pokoi, a trzeciego ponownie 1 pokój. Każdy typ pokoju w  większości hoteli ma inną powierzchnię. Pierwszego dnia miesiąca stosunek powierzchni wynajętej do powierzchni niewynajętej nigdy nie będzie stały, ze względu na trwającą wymianę gości - mówi ekspert Lewiatana.

I przypomina, że już w grudnia 2019 r. Konfederacja Lewiatan i Izba Gospodarcza Hotelarstwa Polskiego apelowały do Ministerstwa Finansów o zmianę stanowiska niekorzystnego dla branży hotelarskiej. 

Sprawdź też w LEX: Czy należy płacić podatek od przychodów z budynków, jeśli budynek nie jest środkiem trwałym? >

Czytaj również: ​Umowa koalicyjna: PIT kasowy i przewidywalność systemu podatkowego >>