PIT: przystąpienie do długu nie daje prawa do ulgi mieszkaniowej

Córka nie ma prawa do ulgi, gdy darowane przez rodziców mieszkanie sprzeda przed upływem pięciu lat, a otrzymaną kwotę przeznaczy na spłatę ich kredytu. Tak wynika z wyroku NSA z 5 maja 2016 r.

W sprawie chodziło o podatniczkę, która otrzymała w darowiźnie od rodziców lokal mieszkalny, zakupiony przez nich ze środków pochodzących z kredytu bankowego zabezpieczonego na hipotece tego lokalu. Po otrzymaniu przedmiotowej darowizny podatniczka stała się jedynym właścicielem mieszkania, w związku z czym przystąpiła do hipotecznego kredytu mieszkaniowego. Przed upływem 5 lat planuje jednak sprzedaż mieszkania, a w ciągu 2 lat zamierza przeznaczyć środki ze sprzedaży m.in. na spłatę hipotecznego kredytu mieszkaniowego, zaciągniętego na powyższe mieszkanie, a resztę przeznaczyć na nowe mieszkanie.

[if gte mso 9]><xml><w:WordDocument><w:View>Normal</w:View><w:Zoom>0</w:Zoom><w:TrackMoves /><w:TrackFormatting /><w:HyphenationZone>21</w:HyphenationZone><w:PunctuationKerning /><w:ValidateAgainstSchemas /><w:SaveIfXMLInvalid>false</w:SaveIfXMLInvalid><w:IgnoreMixedContent>false</w:IgnoreMixedContent><w:AlwaysShowPlaceholderText>false</w:AlwaysShowPlaceholderText><w:DoNotPromoteQF /><w:LidThemeOther>PL</w:LidThemeOther><w:LidThemeAsian>X-NONE</w:LidThemeAsian><w:LidThemeComplexScript>X-NONE</w:LidThemeComplexScript><w:Compatibility><w:BreakWrappedTables /><w:SnapToGridInCell /><w:WrapTextWithPunct /><w:UseAsianBreakRules /><w:DontGrowAutofit /><w:SplitPgBreakAndParaMark /><w:EnableOpenTypeKerning /><w:DontFlipMirrorIndents /><w:OverrideTableStyleHps /></w:Compatibility><m:mathPr><m:mathFont m:val="Cambria Math" /><m:brkBin m:val="before" /><m:brkBinSub m:val="&#45;-" /><m:smallFrac m:val="off" /><m:dispDef /><m:lMargin m:val="0" /><m:rMargin m:val="0" /><m:defJc m:val="centerGroup" /><m:wrapIndent m:val="1440" /><m:intLim m:val="subSup" /><m:naryLim m:val="undOvr" /></m:mathPr></w:WordDocument></xml><![endif][if gte mso 9]><xml><w:LatentStyles DefLockedState="false" DefUnhideWhenUsed="true"DefSemiHidden="true" DefQFormat="false" DefPriority="99"LatentStyleCount="267"><w:LsdException Locked="false" Priority="0" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" QFormat="true" Name="Normal" /><w:LsdException Locked="false" Priority="9" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" QFormat="true" Name="heading 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="9" QFormat="true" Name="heading 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="9" QFormat="true" Name="heading 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="9" QFormat="true" Name="heading 4" /><w:LsdException Locked="false" Priority="9" QFormat="true" Name="heading 5" /><w:LsdException Locked="false" Priority="9" QFormat="true" Name="heading 6" /><w:LsdException Locked="false" Priority="9" QFormat="true" Name="heading 7" /><w:LsdException Locked="false" Priority="9" QFormat="true" Name="heading 8" /><w:LsdException Locked="false" Priority="9" QFormat="true" Name="heading 9" /><w:LsdException Locked="false" Priority="39" Name="toc 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="39" Name="toc 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="39" Name="toc 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="39" Name="toc 4" /><w:LsdException Locked="false" Priority="39" Name="toc 5" /><w:LsdException Locked="false" Priority="39" Name="toc 6" /><w:LsdException Locked="false" Priority="39" Name="toc 7" /><w:LsdException Locked="false" Priority="39" Name="toc 8" /><w:LsdException Locked="false" Priority="39" Name="toc 9" /><w:LsdException Locked="false" Priority="35" QFormat="true" Name="caption" /><w:LsdException Locked="false" Priority="10" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" QFormat="true" Name="Title" /><w:LsdException Locked="false" Priority="1" Name="Default Paragraph Font" /><w:LsdException Locked="false" Priority="11" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" QFormat="true" Name="Subtitle" /><w:LsdException Locked="false" Priority="22" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" QFormat="true" Name="Strong" /><w:LsdException Locked="false" Priority="20" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" QFormat="true" Name="Emphasis" /><w:LsdException Locked="false" Priority="59" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Table Grid" /><w:LsdException Locked="false" UnhideWhenUsed="false" Name="Placeholder Text" /><w:LsdException Locked="false" Priority="1" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" QFormat="true" Name="No Spacing" /><w:LsdException Locked="false" Priority="60" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light Shading" /><w:LsdException Locked="false" Priority="61" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light List" /><w:LsdException Locked="false" Priority="62" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light Grid" /><w:LsdException Locked="false" Priority="63" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Shading 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="64" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Shading 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="65" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium List 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="66" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium List 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="67" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="68" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="69" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="70" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Dark List" /><w:LsdException Locked="false" Priority="71" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful Shading" /><w:LsdException Locked="false" Priority="72" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful List" /><w:LsdException Locked="false" Priority="73" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful Grid" /><w:LsdException Locked="false" Priority="60" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light Shading Accent 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="61" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light List Accent 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="62" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light Grid Accent 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="63" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Shading 1 Accent 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="64" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Shading 2 Accent 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="65" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium List 1 Accent 1" /><w:LsdException Locked="false" UnhideWhenUsed="false" Name="Revision" /><w:LsdException Locked="false" Priority="34" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" QFormat="true" Name="List Paragraph" /><w:LsdException Locked="false" Priority="29" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" QFormat="true" Name="Quote" /><w:LsdException Locked="false" Priority="30" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" QFormat="true" Name="Intense Quote" /><w:LsdException Locked="false" Priority="66" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium List 2 Accent 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="67" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 1 Accent 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="68" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 2 Accent 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="69" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 3 Accent 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="70" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Dark List Accent 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="71" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful Shading Accent 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="72" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful List Accent 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="73" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful Grid Accent 1" /><w:LsdException Locked="false" Priority="60" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light Shading Accent 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="61" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light List Accent 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="62" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light Grid Accent 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="63" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Shading 1 Accent 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="64" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Shading 2 Accent 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="65" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium List 1 Accent 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="66" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium List 2 Accent 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="67" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 1 Accent 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="68" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 2 Accent 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="69" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 3 Accent 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="70" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Dark List Accent 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="71" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful Shading Accent 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="72" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful List Accent 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="73" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful Grid Accent 2" /><w:LsdException Locked="false" Priority="60" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light Shading Accent 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="61" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light List Accent 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="62" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light Grid Accent 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="63" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Shading 1 Accent 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="64" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Shading 2 Accent 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="65" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium List 1 Accent 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="66" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium List 2 Accent 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="67" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 1 Accent 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="68" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 2 Accent 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="69" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 3 Accent 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="70" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Dark List Accent 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="71" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful Shading Accent 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="72" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful List Accent 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="73" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful Grid Accent 3" /><w:LsdException Locked="false" Priority="60" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light Shading Accent 4" /><w:LsdException Locked="false" Priority="61" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light List Accent 4" /><w:LsdException Locked="false" Priority="62" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light Grid Accent 4" /><w:LsdException Locked="false" Priority="63" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Shading 1 Accent 4" /><w:LsdException Locked="false" Priority="64" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Shading 2 Accent 4" /><w:LsdException Locked="false" Priority="65" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium List 1 Accent 4" /><w:LsdException Locked="false" Priority="66" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium List 2 Accent 4" /><w:LsdException Locked="false" Priority="67" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 1 Accent 4" /><w:LsdException Locked="false" Priority="68" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 2 Accent 4" /><w:LsdException Locked="false" Priority="69" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 3 Accent 4" /><w:LsdException Locked="false" Priority="70" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Dark List Accent 4" /><w:LsdException Locked="false" Priority="71" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful Shading Accent 4" /><w:LsdException Locked="false" Priority="72" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful List Accent 4" /><w:LsdException Locked="false" Priority="73" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful Grid Accent 4" /><w:LsdException Locked="false" Priority="60" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light Shading Accent 5" /><w:LsdException Locked="false" Priority="61" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light List Accent 5" /><w:LsdException Locked="false" Priority="62" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light Grid Accent 5" /><w:LsdException Locked="false" Priority="63" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Shading 1 Accent 5" /><w:LsdException Locked="false" Priority="64" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Shading 2 Accent 5" /><w:LsdException Locked="false" Priority="65" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium List 1 Accent 5" /><w:LsdException Locked="false" Priority="66" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium List 2 Accent 5" /><w:LsdException Locked="false" Priority="67" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 1 Accent 5" /><w:LsdException Locked="false" Priority="68" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 2 Accent 5" /><w:LsdException Locked="false" Priority="69" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 3 Accent 5" /><w:LsdException Locked="false" Priority="70" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Dark List Accent 5" /><w:LsdException Locked="false" Priority="71" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful Shading Accent 5" /><w:LsdException Locked="false" Priority="72" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful List Accent 5" /><w:LsdException Locked="false" Priority="73" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful Grid Accent 5" /><w:LsdException Locked="false" Priority="60" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light Shading Accent 6" /><w:LsdException Locked="false" Priority="61" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light List Accent 6" /><w:LsdException Locked="false" Priority="62" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Light Grid Accent 6" /><w:LsdException Locked="false" Priority="63" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Shading 1 Accent 6" /><w:LsdException Locked="false" Priority="64" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Shading 2 Accent 6" /><w:LsdException Locked="false" Priority="65" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium List 1 Accent 6" /><w:LsdException Locked="false" Priority="66" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium List 2 Accent 6" /><w:LsdException Locked="false" Priority="67" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 1 Accent 6" /><w:LsdException Locked="false" Priority="68" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 2 Accent 6" /><w:LsdException Locked="false" Priority="69" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Medium Grid 3 Accent 6" /><w:LsdException Locked="false" Priority="70" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Dark List Accent 6" /><w:LsdException Locked="false" Priority="71" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful Shading Accent 6" /><w:LsdException Locked="false" Priority="72" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful List Accent 6" /><w:LsdException Locked="false" Priority="73" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" Name="Colorful Grid Accent 6" /><w:LsdException Locked="false" Priority="19" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" QFormat="true" Name="Subtle Emphasis" /><w:LsdException Locked="false" Priority="21" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" QFormat="true" Name="Intense Emphasis" /><w:LsdException Locked="false" Priority="31" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" QFormat="true" Name="Subtle Reference" /><w:LsdException Locked="false" Priority="32" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" QFormat="true" Name="Intense Reference" /><w:LsdException Locked="false" Priority="33" SemiHidden="false"UnhideWhenUsed="false" QFormat="true" Name="Book Title" /><w:LsdException Locked="false" Priority="37" Name="Bibliography" /><w:LsdException Locked="false" Priority="39" QFormat="true" Name="TOC Heading" /></w:LatentStyles></xml><![endif][if gte mso 10]><style>/* Style Definitions */table.MsoNormalTable{mso-style-name:Standardowy;mso-tstyle-rowband-size:0;mso-tstyle-colband-size:0;mso-style-noshow:yes;mso-style-priority:99;mso-style-parent:"";mso-padding-alt:0cm 5.4pt 0cm 5.4pt;mso-para-margin-top:0cm;mso-para-margin-right:0cm;mso-para-margin-bottom:10.0pt;mso-para-margin-left:0cm;line-height:115%;mso-pagination:widow-orphan;font-size:11.0pt;font-family:"Calibri","sans-serif";mso-ascii-font-family:Calibri;mso-ascii-theme-font:minor-latin;mso-hansi-font-family:Calibri;mso-hansi-theme-font:minor-latin;mso-fareast-language:EN-US;}</style><![endif]

Podatniczka zapytała fiskusa, czy spłata kredytu hipotecznego, jakim jest obciążone jej mieszkanie, ze środków pochodzących ze sprzedaży tego lokalu będzie uprawniała ją do skorzystania ze zwolnienia z podatku? Sama uważa, że tak, ponieważ realizuje własny cel mieszkaniowy. Fiskus jednak się nie zgodził. Zdaniem organu wydatkowanie dochodu uzyskanego ze sprzedaży mieszkania na spłatę kredytu, który nie został zaciągnięty przez podatniczkę, nie uprawnia do skorzystania ze zwolnienia. Podatniczka nie jest bowiem osobą, która ten kredyt zaciągnęła na kupno przedmiotowego mieszkania tylko osobą, która przystąpiła do długu rodziców.

Sprawa ostatecznie trafiła do NSA. Zdaniem sądu przystępując do długu (kredytu zaciągniętego przez rodziców) podatniczka spowodowała jedynie, że ich zdolność kredytowa wzrosła, a nadto wzmocniła pozycję banku (wierzyciela), który w ten sposób zyskał kolejnego dłużnika, od którego mógł żądać zapłaty nie tracąc dłużnika pierwotnego. Sąd wyraźnie też podkreślił, że instytucja przystąpienia do długu nie jest tożsama z przejęciem długu. Dlatego sąd zgodził się z fiskusem, że podatniczka przystępując do długu nie ponosiła wydatków na własne cele mieszkaniowe, lecz, o ile je w ogóle ponosiła, to były wydatki wspomagające rodziców, którzy ponieśli je na cele mieszkaniowe. Fakt, że mieszkanie zostało podatniczce darowane przez rodziców, nie zmienia w żaden sposób powyższej oceny.

Wyrok NSA z 5 maja 2016 r., sygn. akt II FSK 1083/14