Zgodnie z art. 15d ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych – dalej ustawa o CIT, podatnicy prowadzący pozarolniczą działalność gospodarczą nie zaliczają do kosztów uzyskania przychodów kosztu w tej części, w jakiej płatność dotycząca transakcji określonej w art. 19 ustawy z 6.03.2018 r. - Prawo przedsiębiorcy (Dz.U. poz. 646 ze. zm.) –  została dokonana bez pośrednictwa rachunku płatniczego. Zasada ta dotyczy również zapłaty odsetek od kredytu.

Rozliczenia pieniężne bezgotówkowe - 2018-2022 rok - ZESTAWIENIE >>

Płatność w gotówce a koszty uzyskania przychodów

Przepisy ustawy o CIT ograniczają zatem możliwość odliczenia kosztów podatkowych w części, w jakiej płatność powinna zostać dokonana za pośrednictwem rachunku płatniczego, a została wykonana bez tego rachunku. Zgodnie z art. 19 PrPrzed dokonywanie lub przyjmowanie płatności związanych z wykonywaną działalnością gospodarczą następuje za pośrednictwem rachunku płatniczego przedsiębiorcy, w każdym przypadku gdy:

  1. stroną transakcji, z której wynika płatność, jest inny przedsiębiorca oraz
  2. jednorazowa wartość transakcji, bez względu na liczbę wynikających z niej płatności, przekracza równowartość 15.000 zł, przy czym transakcje w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego walut obcych ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień dokonania transakcji.

Obowiązek płatności za pośrednictwem rachunku płatniczego w świetle PrPrzed obowiązuje zatem, gdy spełnione są łącznie obydwa warunki, tj.: drugą stroną transakcji jest przedsiębiorca oraz przekroczony jest limit płatności gotówkowych.

 

 

Czytaj też: Rachunki bankowe spółek cywilnych >>

Limit płatności gotówkowych a pożyczki udzielone spółce

Wskazany limit płatności gotówkowych ma zastosowanie również do pożyczki udzielonej spółce przez jej wspólnika, jeśli wspólnik ten jest przedsiębiorcą. Tym niemniej, wypłata kwoty pożyczki w gotówce nie będzie miała zastosowania do możliwości zaliczenia wypłacanych odsetek do kosztów uzyskania przychodów. Limit płatności gotówkowych w odniesieniu do płatności odsetek odnosi się do łącznej kwoty odsetek. Jeśli łączna kwota odsetek nie będzie przekraczać 15.000 zł, to limit płatności gotówkowych nie będzie miał zastosowania, nawet jeśli kwota pożyczki została wypłacona w gotówce.

Zobacz również: Wnoszący aport do spółki ma prawo do rozliczenia kosztów >>

II GSK 1610/14, Obowiązek rozliczeń za pośrednictwem rachunku bankowego. - Wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego >

Ograniczenia nie dla wszystkich

Oczywiście zaznaczyć trzeba, że jeśli wspólnik nie jest przedsiębiorcą, ograniczenia wynikające z art. 15d ustawy o CIT nie będą miały zastosowania. Natomiast, jeśli wspólnik jest przedsiębiorcą, obowiązek płatności za pośrednictwem rachunku płatniczego przedsiębiorcy będzie miał zastosowanie, jeśli zostanie przekroczona wartość transakcji.

W przypadku pożyczki mamy do czynienia z sytuacją o tyle specyficzną, że płatność dokonywana w związku z wykonaniem umowy pożyczki (tj. pożyczeniem pieniędzy) nie kreuje kosztów uzyskania przychodów. Kwoty pożyczane nie są kosztem uzyskania przychodów. Limit płatności gotówkowych odnosi się natomiast do płatności odsetek. Sam fakt udzielenia pożyczki w gotówce nie wpływa na kwalifikację odsetek od pożyczki jako kosztów podatkowych. Jeśli więc łączna kwota odsetek nie będzie przekraczać 15.000 zł, to limit płatności gotówkowych nie będzie miał zastosowania, nawet jeśli kwota pożyczki została wypłacona w gotówce.

 


Umowa pożyczki to transakcja

Trzeba jednak zaznaczyć, że umowa pożyczki jest niewątpliwie "transakcją" w rozumieniu PrPrzed i – jeśli wspólnikiem jest przedsiębiorca – wypłata kwoty pożyczki powinna zostać wypłacona za pośrednictwem rachunku bankowego. Wypłata kwoty pożyczki w gotówce narusza przepisy PrPrzed.

 

 

Zatem limit płatności gotówkowych ma na gruncie PrPrzed zastosowanie do pożyczki udzielonej spółce przez jej wspólnika, jeśli wspólnik jest przedsiębiorcą. Tym niemniej, wypłata kwoty pożyczki w gotówce nie będzie miała zastosowania do możliwości zaliczenia wypłacanych odsetek do kosztów uzyskania przychodów. Limit płatności gotówkowych w odniesieniu do płatności odsetek odnosi się do łącznej kwoty odsetek.