Kobieta pożyczyła 9 tys. zł na 48 miesięcy. Pożyczka była zabezpieczona wekslem in blanco. Gdy klientka nie regulowała rat, pożyczkodawca wezwał ją do wykupu weksla. Poza odsetkami, obciążył ją opłatą prowizyjną (7571 zł) oraz innymi kosztami (1429 zł). Następnie wniósł o wydanie nakazu zapłaty z weksla.
Sąd uwzględnił weksel, pominął analizę umowy
Sąd Rejonowy w Wejherowie nie znalazł podstaw do wydania nakazu zapłaty w postępowaniu nakazowym i upominawczym, wydał natomiast wyrok zaoczny, gdyż pozwana nie stawiła się na rozprawie. Wynikał z niego, że kobieta musi zwrócić przedsiębiorcy kwotę wynikającą z weksla (17,8 tys. zł) wraz z odsetkami oraz ponieść koszty procesu (3,9 tys. zł). Orzeczenie nie zostało zaskarżone, powódka zareagowała jednak, gdy groziła jej licytacja komornicza nieruchomości.
W LEX znajdziesz wzór sprzeciwu od wyroku zaocznego wraz z wnioskiem o zawieszenie rygoru natychmiastowej wykonalności >
Pomoc znalazła w Biurze Rzecznika Finansowego. Jego pracownicy – jak piszą w komunikacie – uznali sprawę za bulwersującą. Doszli do wniosku, że sąd ograniczył postępowanie do sprawdzenia poprawności weksla i jego zgodności z deklaracją wekslową. Nie przeanalizował natomiast umowy pożyczki, której nie było nawet w aktach postępowania. A to oznacza, że nie sprawdził, czy pożyczkodawca miał prawo naliczyć tak wysokie koszty pożyczki i czy nie doszło do innych naruszeń. Tymczasem, zdaniem ekspertów rzecznika finansowego, w sporach pomiędzy przedsiębiorcą a konsumentem treść umowy musi być badana.
Zobacz w LEX: Weksel a niedozwolone klauzule w umowach pożyczek >
W naszej ocenie doszło do rażącego naruszenia przepisów prawa procesowego. Sąd ma obowiązek przeanalizować postanowienia umowne pod kątem ich ewentualnej abuzywności oraz zgodności z przepisami krajowymi i unijnymi – przypomina w komunikacie Tomasz Kęska-Leszyński, radca prawny, ekspert w BRF.
SN: abuzywność trzeba badać z urzędu
Argumentację tę podzielił Sąd Najwyższy, który w Izbie Kontroli Nadzwyczajnej i Spraw Publicznych rozpoznał wniesioną przez rzecznika finansowego skargę nadzwyczajną. Wyrokiem z 11 lutego 2026 r. (sygn. II NSNc 298/24) uchylił wyrok zaoczny SR w Wejherowie i przekazał mu sprawę do ponownego rozpoznania.
W uzasadnieniu SN stwierdził, że sąd pierwszej instancji był zobowiązany z urzędu dokonać oceny abuzywności postanowień umowy pożyczki.
Konsumenckie usługi finansowe w świetle najnowszego orzecznictwa sądów polskich (wybrane przykłady) - czytaj w LEX >
- Sąd Rejonowy w Wejherowie w ramach spornego postępowania zobowiązany był zapewnić jej (pozwanej – red.) ochronę, jako słabszej stronie stosunku prawnego i to nawet pomimo jej biernej postawy. Obowiązek ten, w okolicznościach niniejszej sprawy, w oczywisty sposób wiązał się z powinnością podjęcia z urzędu odpowiednich działań mających na celu dokonanie analizy potencjalnie nieuczciwego charakteru warunków umowy pożyczki. W tym stanie rzeczy Sąd Rejonowy w Wejherowie wydając wyrok zaoczny będący przedmiotem niniejszej skargi naruszył wynikającą z art. 76 Konstytucji zasadę ochrony konsumentów poprzez niezapewnienie pozwanej właściwej ochrony przed nieuczciwymi praktykami – czytamy w uzasadnieniu.
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.
