Na pół roku pozbawienia wolności i przymusową terapię został skazany mężczyzna, który groził kilku politykom podjęciem radykalnych działań, jeśli nie zrzekną się immunitetu i nie zrezygnują z aktywności politycznej. Sąd stwierdził, że nie odmawia oskarżonemu prawa do krytyki władz czy osób publicznych, jednak nie można pozwalać na formułowanie gróźb karalnych wobec osób publicznych.
Oskarżony nagrał film transmitowany na żywo w mediach społecznościowych pt. „W P.. Cios ostateczny w każdego zdrajcę narodu. Instrukcje w komentarzach". Oskarżony w filmie, mówiąc poważnym głosem, stwierdził, że zostały przekroczone u niego granice ludzkiej tolerancji i do godziny 14.00 czeka na informacje jak wszyscy rządzący złożą swoje immunitety i dobrowolnie poddadzą się wymiarowi sprawiedliwości.
I tu wymienił kilka nazwisk polityków. A jeśli to się nie stanie, to rozpoczyna swoje własne polowanie. Działo się to 19 października 2020 r.
Transmisja prowadzona była dla nieograniczonej liczby osób. Jedna z obserwujących zadała pytanie w komentarzu do nagrania, w jaki sposób oskarżony chce osiągnąć swój cel. W odpowiedzi oskarżony zamieścił link, zawierający instrukcję jak na stronie sejm.gov.pl ustalić adresy poszczególnych biur poselskich.
Czytaj też: SN: Obrażanie innych adwokatów kosztuje co najmniej 7 tys. zł>>
Dzień po transmisji oskarżony został zatrzymany. W pomieszczeniach mieszkalnych przez niego zajmowanych ujawniono jego zapiski i notatki, w tym odnoszące się do osób publicznych.
Jak wynika z pism z Kancelarii Prezydenta i premiera oraz biur poselskich, wymienione przez oskarżonego osoby sprawujące funkcje państwowe nie czują się zagrożone.
Zobacz linię orzeczniczą: Wykładnia znamienia „świadek” jako przedmiotu przestępstwa użycia przemocy lub kierowania gróźb karalnych >
Oskarżony nie jest chory psychicznie ani upośledzony umysłowo – stwierdził biegły psychiatra sądowy. Według ekspertyzy sądowej specjalisty, oskarżony cierpi na zaburzenia osobowości nieprawidłowo ukształtowanej z dominującą komponentą narcystyczną. Jej cechą jest problem z poczuciem własnej wartości. Nie jest uzależniony od substancji psychoaktywnych.
- Oskarżony, w dążeniu do celu, wykazuje się dużymi kompetencjami. W przypadku niepowodzeń, przeszkód, dezaprobaty, krytyki otoczenia, wywołuje to u niego frustracje, drażliwość, napięcie emocjonalne, gniew – dodał biegły. Jeśli oskarżony nie podejmie terapii to istnieje zwiększone prawdopodobieństwo, że tak się będzie zachowywał.
Cechy osobowości oskarżonego takie jak: poczucie sprawczości, wielkościowość, poczucie wpływu na to co się dzieje wokół niego, mogły zdeterminować go do zachowań sprzecznych z prawem, o które został oskarżony. Oskarżony nie ma krytycznego wglądu w swój poziom impulsywności.
Czytaj w LEX: Wzbudzenie w zagrożonym uzasadnionej obawy spełnienia groźby w konstrukcji groźby bezprawnej >
Sąd odrzucił, jako nieprawdziwe wyjaśnienia oskarżonego, że materiał wideo dotyczący przypisanego mu czynu miał być jedynie sygnałem happeningowym, że jest związany z prowadzoną przez niego działalnością dziennikarską, sygnalisty.
Zgromadzony materiał dowodowy w postaci wideo dobitnie wskazuje, że celem oskarżonego było nie tylko „zwrócenie uwagi” na sytuację polityczną czy społeczną w kraju, nie tylko wyrażenie dezaprobaty, krytyka władz publicznych. Materiał ten zawiera wyartykułowane żądanie oskarżonego skierowane do określonych osób, a w razie niepodporządkowaniu się owemu żądaniu, oskarżony wymienia kroki, jakie zamierza przedsięwziąć.
Czytaj też: SN: Nie będzie kary dla prokuratora za zniesławienie radców>>
Sąd przypisał oskarżonemu popełnienie groźby w celu wymuszenia zachowania ( z art. 191 § 1 k.k). na szkodę jednego z polityków Donalda Tuska. W ocenie sądu, brak możliwości przyjęcia, iż oskarżony popełnił zamach na konstytucyjny oragan.
Zdaniem sądu, nie ulega wątpliwości, że oskarżony znajdował się pod wpływem osób o skrajnych poglądach, kwestionujących istnienie koronawirusa, konieczność poddania społeczeństwa obostrzeniom z tym związanym. Zaczął brać udział w manifestacjach tego dotyczących. Z zeznań matki oskarżonego wynikało, że oskarżony jest osobą uczynną, która nigdy nie przejawiała skrajnych poglądów, matka oskarżonego była zdziwiona faktem, że w materiale wideo wymienił z nazwiska taką liczbę polityków.
Zobacz linię orzeczniczą w LEX: Możliwość popełnienia przestępstwa groźby karalnej (190 k.k.) - postać zamiaru >
W tej sprawie jedynie w jednym polityku - Donaldzie Tusku groźba wyartykułowana przez oskarżonego wzbudziła obawę, iż zostanie spełniona, a sąd uznał, iż obawa ta jest jak najbardziej uzasadniona – ustalił sąd.
Jak wynika z zeznań pokrzywdzonego, właśnie z uwagi na groźby kierowane w stosunku do jego osoby przez różne osoby, został on w grudniu 2022 r. objęty ochroną. Forma wyartykułowania groźby przez oskarżonego była poważna – dodał sąd. Donald Tusk był przewodniczącym Europejskiej Partii Ludowej w ramach Parlamentu Europejskiego, a więc był osobą publiczną, narażoną, z racji zajmowanego stanowiska, prezentowanych poglądów, na ataki oponentów.
Przestępstwo zmuszania ma charakter formalny. Słusznie zauważa SN, że zostaje ono dokonane już z chwilą użycia przemocy lub groźby, nie zaś dopiero z chwilą podporządkowania się zmuszonego woli zmuszającego.
Czytaj w LEX: Skazanie karne za mowę nienawiści a Konwencja. Omówienie wyroku ETPC z dnia 20 grudnia 2022 r., 63539/19 (Zemmour) >
Na korzyść oskarżonego sąd poczytał niekaralność na dzień popełnienia przestępstwa. Na niekorzyść przemawiało działanie publiczne, analizę sposobu realizacji przestępstwa (oskarżony wskazał, jak groźbę może zrealizować).
Wymierzona kara – sześć miesięcy pozbawienia wolności – jest, w ocenie Sądu, adekwatna do stopnia winy i społecznej szkodliwości czynu. Sąd stwierdził, że nie odmawia oskarżonemu prawa do krytyki władz czy osób publicznych za działania, które nie znajdują jego aprobaty - do tego ma wszelkie prawo - jednak podkreślił, że nie można pozwalać (w kontekście zaostrzającego się z roku na rok tonu debaty publicznej w Polsce) na formułowanie gróźb karalnych wobec osób publicznych, których działań z rożnych względów oskarżony nie pochwala.
Czytaj w LEX: Przestępstwo mowy nienawiści >
Ponadto orzeczono środek zabezpieczający w postaci terapii psychologicznej. Konieczność zastosowania tego środka wynikała z opinii biegłych. W związku z zaburzeniami osobowości mężczyzna został skazany na karę bezwzględną pozbawienia wolności, a brak terapii psychologicznej stwarza wysokie ryzyko dopuszczenia się przez niego w przyszłości czynów o podobnych charakterze.
Sąd orzekł też wobec oskarżonego zakaz zbliżania się do pokrzywdzonego Donalda Tuska na odległość 500 (pięciuset) metrów przez dwa lata.
Sygnatura akt IV K 55/22, wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi z 6 kwietnia 2023 r.
