Trybunał Konstytucyjny nadał dalszy bieg wnioskowi Naczelnej Rady Adwokackiej o zbadanie zgodności z Konstytucją nowelizacji rozporządzenia ministra w sprawie stawek adwokackich - ustaliło Prawo.pl. Decyzję wydała sędzia Krystyna Pawłowicz. Poprzednim wnioskiem Trybunał się nie zajął, z powodów formalnych.
Wskazał wówczas, że taka uchwała o skierowaniu wniosku musi być podjęta przez całą NRA, a nie przez jej prezydium. 18 stycznia podczas posiedzenia plenarnego Rady zatwierdzono protokół z przyjęcia takiej uchwały. Taka konieczność wynika ze zmienionych przepisów o postępowaniu przed Trybunałem.
Adwokatura uważa, że minister nie miał podstaw prawnych do obniżenia stawek w 2016 r. Chce by Trybunał, zbadał czy dopełnił w tym delegacji ustawowej i wziął pod uwagę, że ustawa Prawo o adwokaturze przewiduje, że określa on stawki minimalne za czynności adwokackie mając na względzie rodzaj i zawiłość sprawy oraz wymagany nakład pracy adwokata.
Dyskusja nad tym rozgorzała pod koniec 2015 r., kiedy tuż przed odejściem ówczesny minister sprawiedliwości Borys Budka podniósł stawki m.in. dla adwokatów z urzędu. Prawnicy podwyżkę określali jako iluzoryczną, ale po wyborach nowy szef resortu - Zbigniew Ziobro stawki obniżył i to zarówno te dla prawników z urzędu jak i te uzyskiwane w ramach zasądzania kosztów od strony przegrywającej.
Czytaj w LEX: Nowe obowiązki pełnomocników procesowych - reforma KPC >
Adwokaci podnosili wówczas, że minister – wbrew opinii NRA – podjął decyzję działając nie tylko wbrew delegacji ustawowej, ale i wbrew interesowi społecznemu. Uzasadniali, że obniżenie stawek może wpływać i na jakość ich usług i na wybór spraw, których się podejmują. - Powstaje realna różnica pomiędzy rzeczywistymi kosztami profesjonalnej pomocy prawnej, a tym co można uzyskać po wygranej od przeciwnika procesowego - mówili rozmówcy portalu.
Czytaj: Prawnicy skarżą się na małe zarobki, MS wierzy w wolny rynek>>
Prezydium Naczelnej Rady Adwokackiej podjęło więc uchwałę o skierowaniu sprawy do Trybunału Konstytucyjnego, a Trybunał z przyczyn formalnych nie przyjął do rozpoznania poprzedniego wniosku. - Uznał, że Prezydium NRA jako organ wykonawczy nie może podjąć uchwały o skierowaniu sprawy do Trybunału Konstytucyjnego. Zgodnie z przepisami musi to zrobić krajowa organizacja, mająca na celu ochronę praw danej grupy zawodowej - wyjaśniał adwokat Rafał Dębowski, sekretarz Naczelnej Rady Adwokackiej.
Czytaj: Adwokatura przygotowuje się do obligatoryjnego informowania o mediacji>>
- Rozporządzenie daje ministrowi delegację do ustalenia stawek adekwatnych m.in. do nakładu pracy i rodzaju sprawy, co nie znaczy, że minister może dowolnie kształtować ich wysokość - podkreślał Dębowski. Wskazywał, że skoro poprzedni minister sprawiedliwości określił je na pewnym pułapie, to - w ocenie NRA - uzasadnieniem ich obniżenia nie może być brak technicznej możliwości wprowadzenia nowych stawek do systemu teleinformatycznego obsługującego elektroniczne postępowanie upominawcze. A tak resort to uzasadniał.
Czytaj w LEX: Wymogi RODO kierowane do radców prawnych i adwokatów - przegląd obowiązków i wyłączeń >
Adwokaci podkreślają, że to walka o zasady i dodają, że w interesie publicznym jest to, by klient wygrywając sprawę otrzymał zwrot faktycznie poniesionych kosztów na pełnomocnika z wyboru.
Na problem zwracał też wielokrotnie uwagę prezes NRA Jacek Trela, podkreślając że poziom wynagrodzeń w adwokaturze nie jest zbyt wysoki i bardzo wyraźnie następuje pauperyzacja zawodu adwokata.
- Adwokatura to najczęściej - jedno, dwu, trzyosobowe kancelarie, zajmujące się sprawami od cywilnych poprzez karne, administracyjne i doradztwo. I adwokaci i radcowie prawni wskazują, że problem z wynagrodzeniami widać choćby po liczbie prawników, ustawiających się w kolejkach do udzielania przedsądowej, nieodpłatnej pomocy prawnej - mówił.
Linki w tekście artykułu mogą odsyłać bezpośrednio do odpowiednich dokumentów w programie LEX. Aby móc przeglądać te dokumenty, konieczne jest zalogowanie się do programu. Dostęp do treści dokumentów LEX jest zależny od posiadanych licencji.
